|
Yükseköğretim
Kurulu Başkanlığından:
YURTDIŞI
YÜKSEKÖĞRETİM DİPLOMALARI DENKLİK YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ
BÖLÜM
Amaç,
Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE
1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı, yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarından
alınmış ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarının denklik
işlemlerinde uyulacak usul ve esasları düzenlemektir.
Dayanak
MADDE
2 –
(1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun
7 nci maddesinin birinci fıkrasının (p) bendine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE
3 – (1)
Bu Yönetmelikte geçen;
a) AKTS: (Avrupa Kredi Transfer
Sistemi) (European Credit Transfer System- ECTS): Öğrencilerin yurt dışında
aldıkları ve başarılı oldukları ders kredilerinin, bir yükseköğretim
kurumundan diğerine transfer edilmesini sağlayan Avrupa Komisyonu
tarafından geliştirilmiş geçerli ve kabul edilen işlemler bütününü,
b) Başkan: Yükseköğretim Kurulu
Başkanını,
c) Denklik: Yurtdışında tanınan
bir yükseköğretim kurumundan alınan ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarının
Türkiye’deki yükseköğretim kurumlarınca verilen ön lisans, lisans ve yüksek
lisans diplomalarına eşdeğer olduğunun tespit edilmesini,
ç) Denklik belgesi: Denkliği
talep edilen diplomanın Türkiye’de hangi alan ve düzeyde tanındığını
gösterir belgeyi,
d) Denklik birimi:
Yükseköğretim Kurulu bünyesinde yer alan ve denklik başvurularının kabulü,
incelenmesi ve Kurul kararlarının uygulanmasına yönelik işlemlerin
yapıldığı birimi,
e) Genel kurul: Yükseköğretim
Genel Kurulunu,
f) Komisyon: Diploma Denklik
Komisyonunu,
g) KPDS: Kamu Personeli Yabancı
Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavını,
ğ) Tamamlama eğitimi: Denklik
verilebilmesi için öğrencinin mezun olduğu programın içerik bakımından
Türkiye’deki eşdeğer programa göre zorunlu görülen derslerinde eksiklik
tespit edilenlerin aldıkları eğitimi,
h) Tanıma: Diplomayı veren
yükseköğretim kurumunun, faaliyet gösterdiği ülke yetkili makamları ve
Kurul tarafından akademik derece vermeye yetkili bir kurum olarak kabul
edilmesini,
ı) Seviye tespit sınavı:
Denklik verilebilmesi için mezun olunan programın eğitim düzeyi ve içeriğinin
yapılan inceleme sonucu yeterli bulunmaması durumunda yapılacak sınavı,
i) Uzaktan eğitim: Derslerin
bir kısmının veya tamamının aynı ortamda bulunma zorunluluğu olmaksızın
iletişim teknolojileri kullanılarak yapıldığı eğitim programını,
j) Yürütme kurulu:
Yükseköğretim Yürütme Kurulunu,
ifade eder.
İKİNCİ
BÖLÜM
Denklik
İşlemleri
Başvuru usulü ve aranacak belgeler
MADDE
4 –
(1) Denklik başvurusu aşağıdaki belgelerle şahsen ya da posta yolu ile
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına yapılır.
a) Ek-1’de sunulan başvuru
formu,
b) T.C. kimlik numarası bulunan
nüfus cüzdanı fotokopisi,
c) Bir önceki eğitim-öğretime
ilişkin Türkiye’den alınan diploma ya da mezuniyet belgesinin aslı veya
belgenin alındığı kurum, noter ya da Türk Dış Temsilcilikleri tarafından
onaylı sureti,
ç) Yurtdışında alınan lise
diplomalarının denklik belgesinin aslı veya noter ya da Türk Dış
Temsilcilikleri tarafından onaylı sureti (Türkiye’deki yükseköğretim
kurumlarında çalışacak yabancı uyruklu öğretim elemanları ile kamu kurum ve
kuruluşları, devlet ve vakıf üniversiteleri tarafından yürütülen veya
desteklenen Ar-Ge projeleri, TÜBİTAK tarafından koordine edilen
uluslararası programlar çerçevesinde desteklenen Ar-Ge projelerinde
çalışacak yabancı uyruklu araştırmacılardan bu belge istenmez),
d) Denkliği talep edilen
diploma veya mezuniyet belgesinin aslı ile noter ya da Türk Dış
Temsilcilikleri tarafından onaylı sureti ve onaylı tercümesi,
e) Denkliği talep edilen yüksek
öğrenim süresi içinde alınmış olan tüm derslerin notlarını ve ders
saatlerini gösteren not çizelgesi aslı (offical transkript), Avrupa
Birliğine üye ülkelerden alınan diplomalar için Diploma Eki aslı
(supplement) ve noter ya da Türk Dış Temsilcilikleri tarafından onaylı
tercümeleri,
f) Mezun olunan yükseköğretim
kurumuna başka bir yükseköğretim kurumundan transfer edilen dersler var ise
bu dersleri gösterir not çizelgesi (offical transkript) aslı ve Türk Dış
Temsilcilikleri tarafından onaylanmış tercümesi,
g) Denkliği talep edilen
yükseköğrenim süresince kullanılan pasaportların asılları veya giriş-çıkış
tarihlerini ve işlem gören sayfaları havi okunaklı Türk Dış Temsilcilikleri
ya da noter tarafından onaylanmış sureti,
ğ) Türkiye Cumhuriyeti
vatandaşları ile Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti olmak
üzere çift vatandaşlık hakkına sahip olup, orta öğrenimlerini Türkiye’de
tamamlayanlardan, öğrenci seçme ve yerleştirme sistemi (ÖSYS) yükseköğretim
programları ve kontenjanları (ÖSYS) kılavuzunda yer alan yurtdışındaki
üniversitelerde öğrenim gören ve diploma denklik talebinde bulunanlardan
yükseköğretime başlanılan yıl itibarı ile ilgili yılda ön lisans ve lisans
için yerleştirmeye esas olan üniversite yerleştirme sonuç belgesi.
Yabancı uyrukluların denklik başvurusunda aranacak belgeler
MADDE
5 – (1)
Yabancı uyrukluların ön lisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarına
denklik başvurusunda bulunabilmeleri için; 4 üncü maddenin birinci
fıkrasının (a), (b), (c), (ç), (d), (e), (f) bentlerine ek olarak aşağıdaki
koşullardan birini de sağlamış olması gerekir.
a) Türkiye’de üç aydan fazla
ikamet izni bulunup, çalışma izni almak üzere Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına
müracaat eden yabancı uyruklulardan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
ve ilgili kurumlarca denklik belgesi talebinde bulunulmuş olması,
b) Türkiye Cumhuriyeti
vatandaşlığına geçmek üzere başvuruda bulunanların bu hususu belgelemiş
olması,
c) Bir yükseköğretim kurumunda
yabancı uyruklu öğretim elemanı sıfatıyla ders vermek üzere sözleşme yapılmış
ve sözleşmeleri vize edilerek onaylanmış olması,
ç) Kamu kurum ve kuruluşları,
devlet ve vakıf üniversiteleri tarafından yürütülen veya desteklenen Ar-Ge
projeleri ile TÜBİTAK tarafından koordine edilen uluslararası programlar
çerçevesinde desteklenen Ar-Ge projelerinde araştırmacı olarak
çalışacağının belgelenmiş olması.
Diploma denklik komisyonu
MADDE
6 –
(1) Diploma Denklik Komisyonu, Yükseköğretim Kurulu Başkanı tarafından
görevlendirilen genel kurul üyelerinin birinin başkanlığında ve genel kurul
tarafından seçilen öğretim üyeleriyle birlikte en az üç kişiden oluşur.
Komisyon gerektiğinde görüş sormak maksadıyla alt komisyonlar kurabilir.
Diploma denklik talebinin değerlendirilmesi
MADDE
7 – (1)
Denklik başvurusunda bulunanlara başvurunun alındığına dair tarih ve sayı
içeren alındı belgesi verilir. Başvuruda eksik belgeler var ise
tamamlanması istenir.
(2) Yönetmelikte öngörülen
belgelerle yapılan diploma denklik başvurusunun ön incelemesi 8 inci
maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerindeki hususlara uygunluk
yönünden denklik birimi elemanları tarafından yapılır ve bir ön inceleme
raporu hazırlanarak Komisyona sevk edilir. Diploma denklik incelemesi
Komisyonca 8 inci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi, ikinci fıkrası ve
9 uncu maddelerine uygunluk yönünden yapılır. Komisyon tarafından yapılan
inceleme sonucu hazırlanan rapor Yükseköğretim Yürütme Kurulunda
görüşülerek karara bağlanır.
İnceleme ve değerlendirme usul ve esasları
MADDE
8 – (1)
Başvurular aşağıda belirlenen ilkeler çerçevesinde incelenir:
a) Belgelerin asıl ve gerçeğe
uygun olup olmadığı, üzerinde kazıntı, silinti ve benzeri tahrifatın
bulunup bulunmadığı,
b) Belgelerin başvuran kişiye
ait olup olmadığı,
c) Diplomayı veren
yükseköğretim kurumunun ve eğitimin yapıldığı programın öncelikle faaliyet
gösterdiği ülke yetkili makamlarınca diploma vermeye yetkili bir kurum
olarak tanınması, akreditasyon ya da kalite güvencesi kuruluşları
tarafından akredite edilmiş olması ve Kurul tarafından tanınması halinde;
denkliği talep edilen yükseköğretim programının eğitim düzeyi, mezuniyet
için gereken ulusal kredi ve/veya AKTS toplamı, kazanılması gereken bilgi,
beceri ve yetkinlik açısından Türk yükseköğretim programına eşdeğer olup
olmadığı, Türk yükseköğretiminde aynı veya benzer bir program bulunmuyor
ise bu bentte sayılan diğer şartların sağlanması halinde eğitim düzeyi
açısından Türk yükseköğretimine eşdeğer olup olmadığı incelenir, unvan
kullanılması gerektiği durumlarda Yükseköğretim Kanununun 43 üncü maddesi
gereğince inceleme yapılır.
(2) Komisyonca gerekli
görülmesi halinde diplomanın uluslararası düzeyde veya ikili anlaşmalarla
tanınan bir üniversiteden alınmış olmasına rağmen mezuniyet diploması ve
diğer belgelerinin gerçek olup olmadığı, eğitim programının türü, niteliği,
düzeyi konusunda başvuru sahibinden, ilgili yükseköğretim kurumundan veya
ilgili ülke yetkili makamlarından 4 üncü maddede belirtilen belgeler
dışında da bilgi ve belge istenebilir.
İnceleme sonucu yapılacak işlemler
MADDE
9 –
(1) Yapılan inceleme sonucunda;
a) Diplomanın alındığı kurumun
ilgili ülke makamları ve YÖK tarafından tanınmış bir kurum olduğu, eğitimin
yapıldığı programın benzeri Türk yükseköğretim programına denk olduğu,
eğitim düzeyi ve öğrenim alanı açıkça tespit edilenlere mezun olduğu düzeye
göre ön lisans denklik belgesi, lisans denklik belgesi veya yüksek lisans
denklik belgesi verilir.
b) ÖSYS Kılavuzunda yer alan
yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarının kılavuzda yer alan programlarına
Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından yerleştirilen
öğrencilerin alacakları diplomalara 8 inci maddenin birinci fıkrasının (a)
ve (b) bentleri uyarınca yapılacak inceleme sonucunda denklik belgesi
verilir.
c) Mezun olunan lisans
programının Türkiye’deki eşdeğer programa göre alınması zorunlu görülen
derslerinde eksiklik tespit edilenlere; Türkiye’deki bir üniversitede
tamamlama eğitimine tabi tutularak bu dersleri almaları ve başarılı
olduğunu belgelemeleri halinde denklik belgesi verilir. Tamamlama eğitimine
katılmak isteyen öğrencilerin hangi üniversitelerde bu eğitimi alacakları,
tamamlama eğitiminin süresi ve öğrencinin almak zorunda olduğu dersler
Komisyonca belirlenir. Bu amaçla gerektiğinde konunun uzmanı kişilerden
oluşan alt komisyonlar kurulabilir.
ç) Mezun olunan lisans
programının eğitim düzeyi ve içeriğinin yeterli bulunmaması durumunda,
başvuru sahibi usul ve esasları Kurul tarafından belirlenen seviye tespit
sınavına tabi tutulur.
1) Seviye tespit sınavı öğrenim
süresince kazanılması gereken en az bilgi düzeyinin tespitine yönelik olup,
başarılı olabilmek için gereken asgari puan 100 üzerinden 50'dir. Seviye
tespit sınavları ihtiyaç durumuna göre Yükseköğretim Kurulunca belirlenecek
üniversitelerin ilgili bölümleri veya ÖSYM tarafından Yükseköğretim
Kurulunca belirlenen tarihlerde ve yılda en az bir kez yapılır.
2) Hukuk, tıp doktorluğu, diş
hekimliği, mühendislik ve öğretmenlik alanında hangi ülkelerdeki yükseköğretim
kurumlarından alınan diplomaların denklik işleminin seviye tespit sınavında
başarılı olma şartı aranmadan yapılacağı Genel Kurul tarafından
belirlenerek resmi internet sitesinde ilan edilir.
3) Eczacılık alanındaki
diplomaların denklik işlemlerinde: Yapılan denklik incelemesi sonucunda
eğitim düzeyi, süresi ve mezun olunan programın Türkiye’deki eşdeğer
programa göre alınması gereken zorunlu derslerinde eksiklik bulunmadığında,
Kurulca belirlenecek eczacılık fakültesinde oluşturulacak bir jüri önünde
ilmi hüviyetini ispat etmesi sonucunda denklik belgesi verilir. Yapılan
denklik incelemesi sonucunda eğitim düzeyi, süresi ve mezun olunan
programın Türkiye’deki eşdeğer programa göre alınması gereken zorunlu
derslerinde eksiklik bulunanların ise Kurulca belirlenecek eczacılık
fakültesinde zorunlu eksik derslerin ve eksik olan sürenin tamamlatılarak
mesleki bilgiyi ölçen bir sınavın Kurulca belirlenecek eczacılık
fakültesinde oluşturulacak bir heyet tarafından yapılması sonucunda denklik
belgesi verilir.
4) Öğretmenlik alanında alınan
diplomalar değerlendirilirken, alan bilgisi yetersiz görülenler seviye
tespit sınavına tabi tutulurlar. Alan bilgisi yeterli görülen ancak
öğretmenlik formasyon eğitiminin yetersiz olduğu sonucuna ulaşılan
diplomalar için, ilgili alanda diploma denklik belgesi düzenlenerek bu
belgenin üzerine "Bu belge sahibi adına yukarıda belirtilen alanda öğretmenlik
belgesi düzenlenebilmesi için, ilgilinin öğretmenlik meslek bilgisi
alanında yapılan seviye tespit sınavında başarılı olması
gerekmektedir." şeklinde şerh konulur. Seviye tespit sınavında
başarılı olanların denklik belgelerinde yer alan bu şerh kaldırılarak
öğretmenlik alanını da içeren yeni bir denklik belgesi verilir.
d) Kuzey Kıbrıs Türk
Cumhuriyeti dışındaki yurt dışı üniversitelerin yabancı dil ve edebiyat
programları, bu dillerin öğretmenlik programları ile mütercim-tercümanlık
programlarından alınan diplomaların denklik işlemi, mezun olunan program
ülkenin ana dili ile aynı değil ise başvuru sahibinin mezun olduğu
programla ilgili yabancı dilde KPDS sınavından yüz üzerinden en az (70)
puan veya uluslararası geçerliliği bulunan sınavlardan eşdeğer kabul edilen
puan almış olması şartı aranır.
e) Yapılan inceleme sonucu
denkliği talep edilen yükseköğretim programının Türk yükseköğretim
programına eşdeğer görülmemesi halinde diploma denklik talebi, gerekçesi
belirtilmek suretiyle reddedilir.
f) Diploma alınan programın
Türkiye Cumhuriyetinin varlığı ve bağımsızlığı ve milletin ve ülkenin
bütünlüğü ve bölünmezliği aleyhinde unsurlar taşıması halinde alınan
diplomalara denklik verilmez.
g) Belgelerin asıl ve gerçeğe
uygun olmadığı, üzerinde tahrifat yapıldığı ve belgelerin kişiye ait
olmadığı tespit edildiğinde denklik işlemi yapılmaz ve bu kişiler hakkında
yasal işlem yapılmak üzere Cumhuriyet Başsavcılıklarına suç duyurusunda
bulunulur.
Uzaktan eğitim denklik işlemleri
MADDE
10 –
(1) Uzaktan eğitim programlarından alınan diplomalar; diplomayı veren
yükseköğretim kurumunun ve eğitimin yapıldığı programın öncelikle faaliyet
gösterdiği ülke yetkili makamlarınca diploma vermeye yetkili bir kurum
olarak tanınması, akreditasyon ya da kalite güvencesi kuruluşları
tarafından akredite edilmiş olması ve Yükseköğretim Kurulu tarafından
tanınmış bir kurum olması, bir üst eğitime girişte kabul edilmesi, program
kredi toplamının o ülkedeki eşdeğer örgün öğretim programı kredi toplamına
uygun olması, örgün öğretimde belirlenen program kazanımları ile aynı
programın uzaktan öğretiminin program kazanımlarının uyarlı olması ve
uzaktan eğitim programının ölçme ve değerlendirme sisteminin denetlenebilir
nitelikte olması, yurtdışında yapılan uzaktan eğitimin Türkçe olmaması,
eğitimin yapıldığı programın benzeri Türk yükseköğretim programına denk
olması, eğitim düzeyi ve öğrenim alanının açıkça tespit edilmesi şartları
aranarak, bu Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildikten sonra kabul
edilir veya reddedilir.
Evrak teslimi
MADDE
11 –
(1) Denklik işleminin kabulü ya da reddi halinde evrak asıllarının birer
örneği dosyasında saklanmak üzere alındıktan sonra ilgilinin başvuru
sırasında belirlediği tercih doğrultusunda elden ya da posta yolu ile
teslim edilir. Elden teslim başvuru sahibinin bizzat kendisine ya da noter
veya Türk Dış Temsilcilikleri tarafından düzenlenmiş vekâletname ibrazı
halinde başvuru sahibinin vekiline yapılır.
(2) Başvuru sırasında Kurula
verilen onaylı suret ve onaylı tercüme belgeleri başvuru sahibine iade
edilmez ve Kurulca incelemeye esas belge olarak dosyasında saklanır.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Tereddütlerin Giderilmesi
MADDE
12 –
(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında ortaya çıkan tereddütlerin giderilmesi
ile ilgili olarak Genel Kurul yetkilidir.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE
13 –
(1) 11/5/2007 tarihli ve 26519 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yurtdışı
Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE
14 – (1)
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE
15 – (1)
Bu Yönetmelik hükümlerini Yükseköğretim Kurulu Başkanı yürütür.
|