8 Temmuz 2009 ÇARŞAMBA

Resmî Gazete

Sayı : 27282

MİLLETLERARASI ANDLAŞMA

Karar Sayısı : 2009/15125

Türkiye Cumhuriyeti adına 20 Ocak 2004 tarihinde imzalanan ve 4/11/2008 tarihli ve 5808 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan ekli “Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı ve Dünya Sağlık Örgütü Avrupa Bölge Ofisi Arasında İki Yıllık İşbirliği Anlaşması (2004-2005)”nın onaylanması; Dışişleri Bakanlığının 4/6/2009 tarihli ve HUMŞ-43 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü maddesine göre, Bakanlar Kurulu’nca 15/6/2009 tarihinde kararlaştırılmıştır.

Abdullah GÜL

CUMHURBAŞKANI

Recep Tayyip ERDOĞAN

Başbakan

C. ÇİÇEKB. ARINÇA. BABACANM. AYDIN

Devlet Bak. ve Başb. Yrd.Devlet Bak. ve Başb. Yrd.Devlet Bak. ve Başb. Yrd.Devlet Bakanı

H. YAZICIF. N. ÖZAKM. Z. ÇAĞLAYANF. ÇELİK

Devlet BakanıDevlet Bakanı Devlet BakanıDevlet Bakanı

E. BAĞIŞH. YAZICIC. YILMAZS. ERGİN

Devlet BakanıDevlet Bakanı V.Devlet BakanıAdalet Bakanı

M. V. GÖNÜLB. ATALAYA. DAVUTOĞLUM. ŞİMŞEK

Milli Savunma Bakanıİçişleri BakanıDışişleri BakanıMaliye Bakanı

N. ÇUBUKÇUM. DEMİRR. AKDAĞB. YILDIRIM

Milli Eğitim BakanıBayındırlık ve İskân BakanıSağlık BakanıUlaştırma Bakanı

N. ÇUBUKÇUÖ. DİNÇERN. ERGÜNT. YILDIZ

Tarım ve Köyişleri Bakanı V.Çalışma ve Sos. Güv. BakanıSanayi ve Ticaret BakanıEnerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı

M. Z. ÇAĞLAYANV. EROĞLU

Kültür ve Turizm Bakanı V.Çevre ve Orman Bakanı

Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı ve Dünya

Sağlık Örgütü Avrupa Bölge Ofisi arasında

İki Yıllık İşbirliği Anlaşması

2004/2005

Sağlık Bakanlığı adına

İmzaTarih20 Ocak 2004

İsim Prof. Dr. Recep AkdağUnvanSağlık Bakanı

DSÖ Avrupa Bölge Ofisi adına

İmzaTarih3 Aralık 2003

İsim Dr. Marc DanzonUnvanBölge Direktörü

İÇİNDEKİLER

1. Giriş

2. 2004-2005 İki Yıllık İşbirliği Anlaşması

Girişimlerin kategori olarak

A. Sağlık hizmetleri sunumu (“alana teknik müdahaleler”)

B. Sağlık sistemi altyapısının geliştirilmesi(“Finansman ve kaynak yaratılması”)

C. Sağlık politikası ve diğer denetim ögeleri

3. DSÖ’nün ve Türk Hükümeti’nin Taahhütleri

1. DSÖ’nün taahhütleri

2. Hükümetin taahhütleri

1. Giriş

Bölge Komitesi’nin 50. Oturumu’nda kabul edilen “Hizmetlerin yeni ihtiyaçlara uyarlanması” başlıklı DSÖ Avrupa Bölge Ofisi Ülke Stratejisi (BK50/10), Üye Devletlerden ve DSÖ İdari Kurumlarından gelen ülke sağlık ihtiyaçlarının karşılanması ve ülke programlarının etkinliğinin artırılması için ülke çalışmasına odaklanma konusundaki taleplere yanıt vermiştir.

Bu çerçevede, bu belge, 2004-2005 dönemi için Dünya Sağlık Örgütü Avrupa Bölge Ofisi ile Türk Hükümetiarasında imzalanacak olan İki Yıllık İşbirliği Anlaşması’nı teşkil etmektedir.

Belge, Türkiye’nin Stratejik Sağlık İhtiyaçları hususunda, ulusal sağlık otoriteleri ve DSÖ’nün bölgesel ve ülkesel düzeyde birbirini izleyen müzakere aşamalarından geçilerek hazırlanmıştır.

Ülke sağlık otoritelerince sunulan ülke sağlık öncelikleri, bu belgeye yön veren sürecin başlangıç noktasını oluşturmaktadır.

Bu ülke sağlık önceliklerine ek olarak, DSÖ Sekreteryası, DSÖ küresel önceliklerini ve politika yönelimlerini, diğer ortaklar tarafından ülkelereyapılan katkıları dikkate alarak 2004-2005 dönemi için DSÖ ülke işbirliği önceliklerini belirlemiştir. Bu işbirliği öncelikleri daha sonra DSÖ Avrupa bölgesi önceliklerine yansıtılmıştır.

Ortak işbirliği öncelikleri, ülke sağlık otoriteleri ile gözden geçirilmiş ve bu önceliklerin tüm öncelik alanlarında Türkiye ile işbirliğinin üç boyutu uyarınca bu İki Yıllık İşbirliği Anlaşması’nda sunulması hususunda fikir birliğine varılmıştır. Bu üç temel boyut ya da işler:

1. Sağlık hizmetlerinin sunumu (alana teknik müdahaleler),

2. Sağlık sistemi altyapısının geliştirilmesi (finansman ve kaynak yaratılması),

ve

3. Sağlık politikası ve diğer denetim ögeleri.

Bu girişimin, işbirliğini arttıracağı ve Türkiye’nin sağlık sistemi ve sağlığın geliştirilmesi konularında ihtiyaç duyulan farklı işlevlerin daha iyi dengelenmesinde yardımcı olacağı düşünülmektedir. İki Yıllık İşbirliği Anlaşması’nın etkinliğinin arttırılması için, ülke sağlık otoritelerinin BCA’nin bu üç boyutuna ilişkin olarak bazı odak noktaları belirlemesi önerilmektedir.

Anlaşma’da yer alan her işbirliği önceliği için, DSÖ Sekreteryası, ülke muhatapları ile yürütülen müzakereler sonucunda üzerinde anlaşılan bir ya da daha fazla beklenen ülke sonuçları belirlemiştir. Her beklenen ülke sonucu, DSÖ’nün 2004-2005 Bütçe Programı’nda sunulan DSÖ’NÜN BEKLENEN KÜRESEL SONUCU ile bağlanmaktadır. Beklenen ülke sonuçları, ülke programlarına yapılan fon tahsisinin ilk aşamasını oluşturmaktadır. DSÖ Sekreteryası’nın kendi faaliyetlerinin bir sonucu olarak başarabilmeyi beklediği şeyleri ifade ettiler.

Detaylı bir ülke programı çalışma planı (detaylı faaliyetler), acilen oluşturulacak ve beklenen ülke sonuçlarından sorumlu DSÖ yetkilileri ve ülke muhataplarından sorumlu kişiler ile müzakere edilecektir. Bu çalışma planı her beklenen ülke sonucuna eklenecek ve ürün veya hizmetler, bütçe, temel göstergeler ve hedef değerler, sorumlu DSÖ görevlisi, ülke muhatabı, ortaklar tarafından yapılan katkılar, yapıtaşları, faaliyetler ve uygulama çizelgesi ile ilgili gerekli detaylar belirlenecektir. Etkin uygulama 2004-2005 döneminin başında hayata geçirilecektir.

Anlaşma dahilindeki DSÖ bütçe tahsisleri için, DSÖ Düzenli Bütçesi ve diğer kaynaklardan gelen ve ülke düzeyinde harcanacak olan kaynaklar için bir tavan belirlenmiştir. “Ülkelerarası faaliyetler” olarak belirlenen ve Türkiye’yi de kapsayan faaliyetler ayrıca Türkiye ile işbirliği için yapılan bu tek bütçeye de dahil edilecektir. Bir başka deyişle, BCA içinde yer alan fonlar, Bölge Ofisi’nin ülkelerle olan işbirliği ve beklenen sonucun bu fonları almak için tek yol olduğu çalışma planları yazışmalarının uygulanması için tahsis edilen Örgüt fonlarıdır.

Ülke programı çalışma planının içeriği tüm dönemlere ve bu Anlaşma’nın ruhuna uymaktadır. Ancak, her iki taraf, ülkede sağlık durumundaki değişiklikler, iki yıllık süre boyunca ortaya çıkan acil ihtiyaçlar, mutabık kalınan faaliyetlerin yeterli bir şekilde uygulanması için Bölge Ofisi dahilinde yapılacak değişikliklerya da artan fonlar gibi düzeltmeler yapabileceklerdir.

Bu Anlaşma şartlarında herhangi bir değişikliğin yapılabilmesi ve çalışma planının içeriğinin değiştirilebilmesi için, Anlaşma’nın ruhuna saygı gösteren ve etkin kırılganlığı sağlayabilecek basit bir mekanizma geliştirilebilir ve kurulabilir.

Bir sonraki anlaşma, DSÖ Avrupa Bölge Ofisi ve Türkiye arasında ortak bir anlaşma oluşturulurken değiştirilebilecek bir çerçeve olarak düşünülmektedir. Daha açık bir ifadeyle, Anlaşma şartlarında herhangi bir değişikliğin kabul edilmesi ya da yürürlüğe girmesi için her iki tarafın bir anlaşma yapması gerekmektedir. Ülke programı çalışma planını değiştirmek için beklenen ülke sonucu düzeyinde DSÖ Sekreteryası ile ülke muhatabı arasında bir anlaşma yapılmalıdır. DSÖ muhatapları, ilgili çalışma alanının beklenen sonuç yöneticisinin yanı sıra DSÖ ülke temsilcisi ve uygun olan diğer görevlileri içerir.

Uygun finansman eksikliği nedeniyle bu aşamaya dahil edilmeyen sağlığa ilişkin mevcut öncelik alanlarını ve/veya faaliyetlerini eklemek için Anlaşma’nın diğer kaynaklardan gelecek katkılara ve gelecekteki gelişmelere açık bir temel oluşturduğu ayrıca vurgulanmalıdır. Özellikle EURO, “bir DSÖ” ilkesinden hareketle ülkelerin etkin girişimlerinin artırılması için Cenevre’deki Genel Merkez ile koordinasyonu kolaylaştıracaktır.

Sonuç olarak, ilerleme ve Türkiye’de yürütülecek olan faaliyetlerin güncellenmesi, iki yıllık dönem süresince yapılacak seyahatler, görüşmeler, yazışmalar yoluyla tartışılacaktır.

2. 2004-2005 İki Yıllık İşbirliği Anlaşması

Yukarıda belirtilen Türkiye ve Avrupa Bölge Ofisi arasındaki müzakerelerin ardından, aşağıdaki alanlar işbirliği için öncelik alanları olarak belirlenmiştir:

1. Türkiye’nin sağlık reformları ile bağlantılı izleme ve değerlendirmenin güçlendirilmesi için Sağlık Bakanlığı Denetim kapasitesinin arttırılması,

2. Sağlık finansmanı için ilaçların da dahil olduğu ulusal politikaların geliştirilmesi,

3. Ana çocuk sağlığı odaklı, bütünleşmiş ve güçlendirilmiş temel sağlık hizmetlerinin geliştirilmesi,

4. Acil duruma hazırlıklı olma ve yanıt verebilme,

5. Tüberküloz ve kızamık üzerine odaklı bulaşıcı hastalıklar sürveyansı.

İki yıllık dönem süresince daha fazla fon sağlanabilirse aşağıdaki önceliklere de yer verilecektir:

•Üreme sağlığı

•Tütün kontrolü

Detaylı öncelikler aşağıda sıralanmıştır:

Öncelik # 1: Sağlık Bakanlığı’nın Gözetim Kapasitesinin Artırılması

Fonlar: 45.000 Amerikan Doları (Düzenli Bütçe) -EURO’daki sorumlu Teknik Birim: Sağlık Finansmanı

Öncelik # 2: Sağlık finansmanı için,geri ödemelerin ve ilaçların da dahil olduğu ulusal politikaların geliştirilmesi

Fonlar. 40.000 Amerikan Doları (Düzenli Bütçe) – EUROdaki Teknik Birim sorumlu: Sağlık Finansmanı

EURO’daki ilgili Teknik Birim: Sağlık Teknolojileri ve İlaçlar

Öncelik # 3: Ana çocuk sağlığı odaklı, bütünleşmiş ve güçlendirilmiş temel sağlık hizmetinin geliştirilmesi

(Fonlar: 20.000 Amerikan Doları (Düzenli Bütçe) – EURO’daki sorumlu birim: Çocuk ve Yetişkin Sağlığı ve Gelişimi

EURO’daki ilgili birim: Aile ve Toplum Sağlığı

Öncelik # 4: Acil duruma hazırlıklı olma ve yanıt verebilme

Fonlar: 95.000 Amerikan Doları (Düzenli Bütçe) – EURO’daki sorumlu Teknik Birim: Felakete Hazırlık ve Yanıt Verme

Öncelik # 5: Bulaşıcı hastalıkların sürveyansı ve hastalıklarayanıt

Fonlar: 100.000 $ (Düzenli Bütçe) – EURO’ dan Sorumlu Teknik Ünite: Bulaşıcı hastalıkların denetlenmesi ve hastalıklarayanıt

EURO’ da İlgiliTeknik Ünitenin: Tüberkülozun kontrolü, aşı ile önlenebilen hastalıklar ve bağışıklık

Öncelik # 6: İki yıllık işbirliği anlaşmasınınve öngörülmeyen aktivitelerin operasyonel desteklenmesi

Fonlar: 40.000 $ (Düzenli Bütçe) - EURO’ dan Sorumlu Teknik Ünite: Ülke çalışma Yönetimi Destekleme Programı

Kategorilerine Göre Müdahalenin Özeti

A. Sağlık hizmetleri tedariki (“alana teknik müdahaleler”)

1. Hamileliği güvenli hale getirme (MPS/PEPC) ulusal planı,

2. Stratejilerin geliştirilmesinin ve test edilmesinin sağlık sisteminde, anne ve çocuk sağlığı gelişimi ile ilgiliaile ve toplumsal uygulamaların geliştirilmesini sağlamak,

3. Felaket yönetimi aktiviteleri için odak noktasının bulunmasının ve koordinasyonun sağlanması,

4. Mevcut tıbbi ilk yardım malzemelerinin stoklanması,

5. Felaket yönetimi ve teknik yayımlar içinkılavuz,

6. Salgın hastalıklara ve ortaya çıkan enfeksiyon tehditlerine karşı erken teşhis, araştırma ve soruna karşın yanıt verebilme kapasitesini de içeren ulusal bulaşıcı hastalıkları sürveyans sistemi içindeğerlendirmeler ve tavsiyeler.

B. Sağlık sistemi altyapısının geliştirilmesi (“finansman ve kaynak”)

1. Birliğin dağılmasının azaltılmasını sağlayacak kapsayıcı ulusal sağlık finansman politikasının oluşturulması,

2. Etkin maliyet prensibi entegre edilmiş bebek ve çocuk sağlık paketi (ve ilgili klinik kılavuzu) ve beslenme müdahaleleri (bağışıklamayı da içeren),

3. Fiyat-fayda prensibi entegre edilmiş anne ve yenidoğan sağlık paketi (ve ilgili klinik kılavuzu) ve beslenme müdahaleleri,

4. Felaketin tadili aktivitelerinin sağlanması çerçevesinde değerlendirmeden kolayca yararlanılabilinmesi,

5. Birleşmiş Milletler çerçevesinde felakete yanıt ile ilgili eğitim paketinin olması

6. Erken uyarı mekanizması ile birlikte enfarktüs hastalıklarının bildirilmesi için bir sistemin kurulması,

7. Ulusal epidemiyologlar için salgın hastalıklarına müdahale eğitim paketi,

8. Özellikle TB’nin DOTS’un yayılmasının çerçevesinde bazı enfeksiyon hastalıklarının zamanında teşhis edilmesini sağlayacak lâboratuar ağı,

9. Aşı ile önlenebilen hastalıkların (özellikle kızamığın) denetlenmesive bağışıklığın genişletilmesi ile ilgili eğitim paketi.

C. Sağlık politikası ve diğer gözetim ögeleri

1. Performans gözetim çerçevesinin, ulusal göstergeler ve çalışmalar paketinin gelişimini de içeren sağlık sisteminin güçlendirilmesi için sistemindeğerlendirilmesi ve izlenmesi,

2. Sağlık sisteminde gözetimin rolünün ve sorumluluklarının belirlenmesinin rapor edilmesi (örneğin politika, planlama, düzenleme, koordinasyon, gibi),

3. Tıpalanında ulusal politikanın geliştirilmesi ve uygulanması,

4. Temel sağlık hizmeti sistemi aracılığıyla bebek ve çocuk sağlığının geliştirilmesi için ulusal politikalar ve stratejiler,

5. IMCI safhasının erken uygulamalarının analizinin rapor edilmesi ve ulusal politika yapıcılara geri dönüşümün sağlanması,

6. Temel sağlık hizmeti sistemi aracılığıyla annenin doğum öncesine ve sonrasına ait sağlığının geliştirilmesi içinulusal politikalar ve stratejiler,

7. Birinci basamaktaki annenin, doğum öncesi ve sonrasına ait ve bebek sağlığı hizmetlerinin bütünleştirilmesiiçin ulusal politikalar ve stratejiler,

8. Sağlık sektörü içerisinde felaket yönetimi politikasının da yer aldığı ülke strateji planı,

9. Felaket yönetimi ağının kurulması ile birlikte uluslararası işbirliği,

10. Sürveyans için gözden geçirilmiş ulusal kılavuzun basımı,

11. Kızamık ve Kızamıkçığın gelişimi ve yok edilmesi ile ilgili hastalık kontrolünün hızlandırılması için ulusal planlar.

Gerektiğinde ülke politikaları ve sistem birimlerinin desteği ile sağlık politikası ve sağlık sistemi boyutunda ülkedeki tüm işler Stratejik Yardım Ofisi görevlisi tarafından koordine edilecektir.

TAHMİNİ TOPLAM BÜTÇE: Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ülke bütçesi 340.000 Amerikan Doları (Düzenli Bütçe)

Aşağıdaki kaynakların uygun olması durumunda, aşağıdaki ülkeden beklenen sonuçlar elde edilecektir:

Üreme Sağlığı

Talep edilen fonlar: 20.000 Amerikan Doları- EURO’daki sorumlu Teknik Birim: Aile ve Toplum Sağlığı

EURO’daki ilgili Teknik Birim: Cinsiyet Politikası Oluşturma

·Tütün

Talep edilen fonlar. 20.000 Amerikan Doları – EURO’daki sorumlu birim: Tütünsüz Avrupa

Yukarıda açıklandığı üzere, DSÖ, ek fon kaynaklarının temin edilmesi halinde, yukarıdaki öncelikli alanları desteklemeye devam edecektir. Bu bilgiler anlaşmanın ekinde yer alacak ve ilave destek oluşturulmasında belirli göstergelerin yansıtılması için iki yıllık süre boyunca devamlı olarak güncellenecektir.

3. Dünya Sağlık Örgütü ve Türkiye Hükümetinin Taahhütleri

1. DSÖ’nün Taahhütleri

DSÖ, kendi kuralları ve düzenlemelerine bağlı olarak fonların kullanılabilmesi için yukarıdaki programın aktif hale getirilmesinin sağlanması konusunda hemfikirdir. Ayrı anlaşmalar herhangi bir yerel maliyet desteği veya doğrudan finansal işbirliğinin girdileri ile aynı zamanda sonuçlandırılacaktır.

2. Hükümetin yükümlülükleri

Hükümet, teknik işbirliği için gerekli olan tüm personel, materyal, tedarik, ekipman ve yerel harcamaları sağlayacaktır. Yukarıdaki faaliyetler için fon artırımıaracılığıyla fon sağlanması konusunda Hükümet teşvik edilir. Bu süreçte DSÖ yardımcı olabilir.