|
Karar
Sayısı : 2007/12845
11 Kasım 2004 tarihinde
Ankara’da imzalanan ve 4/10/2007 tarihli ve 5693 sayılı Kanunla onaylanması
uygun bulunan ekli “Türkiye Cumhuriyeti ile Slovakya Cumhuriyeti Arasında
Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması”nın onaylanması;
Dışişleri Bakanlığının 1/11/2007 tarihli ve HUMŞ/1523 sayılı yazısı
üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü maddesine göre,
Bakanlar Kurulu’nca 12/11/2007 tarihinde kararlaştırılmıştır.
Abdullah GÜL
CUMHURBAŞKANI
Recep Tayyip ERDOĞAN
Başbakan
C.
ÇİÇEKH.
YAZICIN.
EKRENM.
AYDIN
Devlet Bak. ve Başb. Yrd.Devlet Bak. ve
Başb. Yrd.Devlet
Bak. ve Başb. Yrd.Devlet Bakanı
M.
BAŞESGİOĞLUK.
TÜZMENN.
ÇUBUKÇUM.
ŞİMŞEK
Devlet
BakanıDevlet
Bakanı Devlet
BakanıDevlet
Bakanı
M. S.
YAZICIOĞLUM.
A. ŞAHİNM.
V. GÖNÜLB.
ATALAY
Devlet
BakanıAdalet
BakanıMillî
Savunma Bakanıİçişleri
Bakanı
A.
BABACANK.
UNAKITANH.
ÇELİKF.
N. ÖZAK
Dışişleri
BakanıMaliye
BakanıMillî
Eğitim BakanıBayındırlık
ve İskân Bakanı
B.
ATALAYB.
YILDIRIMM.
M. EKERF.
ÇELİK
Sağlık
Bakanı V.Ulaştırma
BakanıTarım ve Köyişleri BakanıÇalışma
ve Sos. Güv. Bakanı
M. Z.
ÇAĞLAYANM.
H.GÜLERN.
ÇUBUKÇUV.
EROĞLU
Sanayi ve
Ticaret BakanıEnerji ve Tabii
Kaynaklar BakanıKültür ve Turizm
Bakanı V.Çevre ve Orman
Bakanı
TÜRKİYE
CUMHURİYETİ İLE SLOVAKYA CUMHURİYETİ
ARASINDA
HUKUKÎ VE TİCARÎ KONULARDA
ADLÎ
İŞBİRLİĞİ ANLAŞMASI
Türkiye Cumhuriyeti ile
Slovakya Cumhuriyeti (bundan böyle "Âkit
Taraflar" olarak anılacaklardır),
Dostluk bağlarını pekiştirmek
ve hukukî ve ticarî konularda karşılıklı yardımlaşmayı Âkit Tarafların
içişlerine karışmama, haklarda eşitlik ve ulusal egemenlik ilkelerine
dayanarak kolaylaştırmak arzusu ile,
Hukukî ve ticarî konularda bir
karşılıklı yardımlaşma anlaşması akdedilmesine karar vermişler ve aşağıdaki
hususlar üzerinde mutabık kalmışlardır:
KISIM BİR
GENEL HÜKÜMLER
Madde 1
(1) İşbu Anlaşmanın amacı, bir Âkit Tarafın vatandaşlarının, diğer Âkit Tarafın adlî
makamlarınca yapılan hukukî konulardaki işlemlerinde yasal korunması, her
iki Âkit Tarafın, adlî makamlarınca hukukî konularda karşılıklı adlî yardım
sağlamak üzere işbirliği yapılması ve hukukî konularda mahkeme kararlarının
tanınması ve tenfizi hususlarını düzenlemektir.
(2) İşbu Anlaşmanın amaçları
yönünden, "hukukî konular" ifadesi ayrıca ticarî konuları da
kapsar, ancak iş konularını kapsamaz.
Madde 2
(1) Bir Âkit
Tarafın vatandaşları, diğer Âkit Tarafın adlî makamlarınca yapılan hukukî
konulardaki işlemlerinde, bu Âkit Tarafın vatandaşları ile aynı şartlarla
yasal korunma hakkına sahip olacaklardır.
(2) Bir Âkit
Tarafın vatandaşları hukukî konularda hak ve menfaatlerinin korunması için
diğer Âkit Tarafın adlî makamlarına, bu Âkit Tarafın vatandaşlarının tâbi
olduğu aynı şartlarla serbestçe müracaat hakkına sahip olacaklardır.
(3) Âkit
Taraflardan birinin ülkesinde idare merkezî bulunan ve bu Âkit Tarafın
mevzuatına uygun olarak kurulmuş tüzel kişiler, işbu Anlaşmanın
hükümlerinden yararlanma hakkına sahip olacaklardır. İşbu Anlaşmanın
amaçlarına yönelik olarak tüzel kişiler bakımından "ikametgâh"
ifadesi idare merkezleri olarak anlaşılacaktır.
Madde 3
(1) İşbu Anlaşmada aksi
öngörülmediği takdirde, Âkit Tarafların adlî
makamların birbirleriyle Âkit Taraflarca tayin edilen Merkezî Makamlar
aracılığı ile iletişim kuracaklardır. Türkiye Cumhuriyeti yönünden Merkezî
Makam Adalet Bakanlığıdır. Slovakya Cumhuriyeti yönünden Merkezî Makam
Adalet Bakanlığıdır.
(2) İşbu Anlaşma hükümleri
diplomatik veya konsolosluk kanalı ile iletişim kurulmasına engel teşkil
etmeyecektir.
(3) İşbu Anlaşmanın amaçları
yönünden adlî makamlar her bir Âkit Tarafın iç
hukukuna göre belirlenecektir.
Madde 4
(1) Merkezî Makamlar
birbirleriyle talep edilen Âkit Tarafın dilinde
veya İngilizce iletişim kuracaklardır.
(2) Adlî yardım talepleri ve
ekli belgeler talepte bulunan Âkit Tarafın dilinde
düzenlenecek ve bunlara talep edilen Âkit Tarafın dilinde veya İngilizce
düzenlenmiş onaylı tercümeleri eklenecektir.
(3) Bir adlî yardım talebinin
yerine getirilmesinin sonucu olarak elde edilen belgeler talep edilen Âkit Tarafın dilinde düzenlenecektir.
Madde 5
Âkit
Tarafların Adalet Bakanlıkları, bir talep vukuunda, işbu Anlaşmaya konu
teşkil eden adlî sorunlarla ilgili olarak ülkelerinin mevzuat ve
uygulamaları hakkında birbirlerine bilgi vereceklerdir.
KISIM İKİ
BÖLÜM I
HUKUKİ KONULARDA ADLİ YARDIM
Madde 6
Âkit Tarafların adlî makamları,
hukukî konularda, özellikle belgelerin tebliği, tarafların ve tanıkların
dinlenmesi ve bilirkişi incelemesi hususlarında birbirlerineyardım sağlayacaklardır.
Madde 7
(1) Bir adlî yardım talebi şu
hususları ihtiva edecektir:
a) Talepte bulunan adlî makam
ile eğer bilinmekte ise talep edilen adlî makamların adları;
b) Adlî yardımı gerekli kılan
davanın niteliği;
c) Davayla ilgili tarafların
isim ve adresleri-tüzel kişilerde isim ve idare merkezleri-ve mevcutsa,
temsilcilerinin isim ve adresleri;
d) Eğer talebin konusu
belgelerin tebliğine ilişkin ise, muhatabın tam adresi ve tebliğ edilecek
belgelerin listesi;
e) İfadelerine başvurulacak
kişilerin isim ve adresleri ile eğer mevcutsa doğum tarihleri,
vatandaşlıkları ve meslekleri;
f) İfadelerine başvurulacak
kişilere yöneltilecek soruların listesi;
g) Sağlanacak delilin niteliği
veya yerine getirilecek diğer adlî işlem;
h) Talebin yerine getirilmesi
için gerekli görülen diğer bilgiler.
(2) Bir Adlî yardım talebi,
talepte bulunan makam tarafından imzalanacak ve resmî mührünü taşıyacaktır.
Söz konusu talebe ekli belgeler, talepte bulunan Âkit
Tarafın hukukuna göre onaylanacaktır.
Madde 8
(1) Talep edilen Adlî makam,
talebin yerine getirilmesinde kendi devletinin kanun hükümlerini
uygulayacaktır. Bununla birlikte, söz konusu adlî makam, talepte bulunan
adlî makamın özel bir usul veya yöntem izlenmesini istemesi durumunda,
talep edilen Âkit Tarafın iç hukukuna aykırı
olmamak kaydıyla bu usul veya yöntemi takip edecektir.
(2) Talepte bulunan adlî
makamın istemesi durumunda, ilgili tarafların ve eğer mevcutsa
temsilcilerinin hazır bulunabilmeleri için, işlemlerin yapılacağı tarih ve
yer hakkında bilgi verilecektir.
(3) Talep edilen adlî makam,
talebin yerine getirildiğini tespit eden belgeleri talepte bulunan adlî
makama gönderecek veya talebin yerine getirilemediği durumlarda, bunu,
sebepleri ile birlikte söz konusu adlî makama bildirecektir.
(4) Talep edilen Âkit Taraf, kendi ülkesinde adlî yardım taleplerinin
yerine getirilmesi sebebiyle yapılan bütün masrafları üstlenecek ve bu
masrafların ödenmesini talep etmeyecektir.
Madde 9
Eğer tebliğ talebinde öngörülen
adres doğru ve sahih değilse, talep edilen Âkit
Tarafın yetkili makamı adresin tespiti için gerekli tedbirleri alacaktır.
Madde 10
Bir adlî yardım talebinin
yerine getirilmesi, talep edilen Âkit Tarafın
egemenliğine, güvenliğine ve kamu düzenine zarar verebilecek nitelikte
görülmekte ise böyle bir talebin yerine getirilmesini reddedebilir.
Madde 11
(l) Talepte bulunan Âkit Tarafın bir adlî makamında hazır bulunmak üzere
çağrılan bir tanık veya bilirkişi, hangi uyrukta olursa olsun, söz konusu
Âkit Tarafın ülkesinde, bu Taraf ülkesine girmeden önce işlenen bir suç
veya eylemden dolayı hakkında kovuşturma yapılamaz veya tutuklanamaz veya
kişisel özgürlüğü hakkında diğer herhangi bir kısıtlama getirilemez. Bir
tanık veya bilirkişi ayrıca, tanıklık ifadesi ya da bilirkişilik görevinden
dolayı hakkında kovuşturma yapılmayacağı, tutuklanmayacağı gibi bir mahkûmiyet
hükmünün uygulanmasına da tâbi tutulmayacaktır.
(2) 1. fıkradaki dokunulmazlık,
tanık veya bilirkişinin, adlî makam tarafından hazır bulunmasının artık
gerekmediği, terketme olanağının bulunmasına
karşın ülkede kaldığı veya terketmesini takiben isteyerek
döndüğü durumlarda bu hususların kendisine bildirildiği tarihi izleyen 7
günlük sürenin bitiminde sona erecektir.
(3) Bir tanık veya bilirkişi
için çıkarılan çağrı yazısında, talepte bulunan Âkit
Tarafın mevzuatında seyahat, ikamet masrafları ve bilirkişilik ücretinin
ödenmesi için öngörülen şartlar belirtilecektir. Böyle bir kişinin talebi
üzerine, yol ve ikamet giderlerinin karşılanması için talepte bulunan adlî
makamca bir avans ödenecektir.
BÖLÜM II
BELGELER
Madde 12
Âkit
Taraflardan birinin adlî makamının talebi üzerine, diğer Âkit Taraf,
talepte bulunan Âkit Tarafın vatandaşlarının ahvali şahsiye, şahsî hal ve
menfaatleri ile ilgili diğer belgelerin suretlerini tercümesiz ve ücretsiz
gönderecektir.
Madde 13
(1) Âkit
Taraflardan birinin ülkesinde düzenlenmiş veya onaylanmış ve resmî mühür
taşıyan belgeler diğer Âkit Tarafın bir adlî makamı önündeki işlemlerde
tasdikten muaf tutulacaktır.
(2) Âkit
Taraflardan birinin resmî makamlarınca düzenlenen belgeler, diğer Âkit
Taraf ülkesindeki resmî belgelerle aynı ispat gücüne sahip olacaktır.
BÖLÜM III
YARGILAMA MASRAFLARI VE TEMİNATTAN
MUAFİYET
(JUDICATUM SOLVİ)
Madde 14
Bir Âkit
Tarafın vatandaşları, diğer Âkit Tarafın adlî makamları önündeki
işlemlerinden dolayı salt yabancı olmaları veya diğer Âkit Taraf ülkesinde
ikametgâhları bulunmamasından ötürü teminat akçesi (Judicatum
solvi) vermekle yükümlü tutulmayacaklardır.
Madde 15
Âkit
Taraflardan birinin vatandaşları, diğer Âkit Tarafın ülkesinde, adlî
harçların tahsili, bilirkişi ve tanık ücretleri, avukat ücretleri, teminat
giderleri, noterlik ücretleri, belgelerin tebliğ masrafları ve diğer
yargılama giderleri gibi hususlarda, bu Tarafın vatandaşları ile aynı
şartlar altında adlî müzaheretten yararlanmaya hak kazanacaklardır.
Madde 16
İşbu Anlaşma gereğince adlî
müzaheret, başvuruda bulunanın ekonomik, ailevî ve şahsî durumlarını
gösteren belgelere bağlı olarak hak kazanılacaktır. Belgelerin
düzenlenişinde, başvuruda bulunanın ikamet ettiğiÂkit Tarafın hukuku veya başvuruda
bulunan her iki Âkit Tarafülkesinde
ikamet etmemekte ise vatandaşı olduğuÂkit Tarafın hukuku uygulanacaktır.
Madde 17
Eğer bir Âkit
Tarafın adlî makamı, diğer Âkit Tarafın ülkesinde ikamet etmekte olan bir
kişiye bir işlemi yapması için belli bir süre vermiş ise, bu süre
belgelerin söz konusu kişiye tebliğ tarihinden itibaren işlemeye
başlayacaktır.
KISIM ÜÇ
HUKUKÎ VE TİCARÎ KONULARDA KARARLARIN
TANINMASI VE TENFİZİ
Madde 18
(1) Âkit
Taraflar, diğer Âkit Taraf ülkesinde verilmiş aşağıda gösterilen kararları,
işbu Anlaşma hükümlerine uygun olarak kendi ülkelerinde tanıyacak ve tenfiz edeceklerdir:
a) Yargılama masraflarına
ilişkin kararlar da dahil olmak üzere, hukukî
konularda verilmiş mahkeme kararları;
b) Hukukî konularda bir
mahkemece yapılmış veya onaylanmış sulh anlaşmaları;
c) Cezaî konularda tazminata
ilişkin olarak verilmiş mahkeme kararları.
(2) Sadece işbu Anlaşmanın
yürürlüğe girmesinden sonra verilen kararlar, bu Anlaşma uyarınca tanıma ve
tenfize tâbi olacaktır.
Madde 19
İşbu Anlaşmanın 18. maddesinde
belirtilen kararlar aşağıdaki şartlara bağlı olarak tanınacak ve tenfiz edilecektir:
a) Karar, verildiği Âkit Tarafın hukukuna göre kesinleşmiş ve icra
edilebilir olmalıdır;
b) Davalıya, kararın verildiği Âkit Tarafın hukukuna göre, dava dilekçesi usulüne uygun
bir şekilde tebliğ edilmiş olmalıdır;
c) Kendisine karşı tanıma ve tenfiz istenen kişinin usulüne uygun bir şekilde
mahkemeye çağrılmış ve iddialarını ileri sürme ve savunmaya imkânsızlığı
halinde temsil edilebilme olanağı tanınmış olmalıdır;
d) Aynı taraflar arasında, aynı
sebep ve konuya dayalı olarak;
i) Tanıma ve tenfizin talep edildiği bir Âkit Taraf mahkemesinde
daha önce açılmış görülmekte olan bir dava, veya
ii)
Tanıma ve tenfizin talep edildiği Âkit Tarafın bir mahkemesince nihaî bir kararla
sonuçlandırılmış bir dava, mevcut bulunmamalıdır.
e) Karar, tanıma ve tenfizin talep edildiği Âkit
Tarafın mahkemelerinin münhasır yetkisine girmeyen bir konuda verilmiş
olmalıdır;
f) Kararın tanınması ve tenfizi, tanıma ve tenfizin
talep edildiği Âkit Tarafın kamu düzenine aykırı
olmamalıdır.
Madde 20
(1) Tanıma ve tenfiz başvurusu, tanıma ve tenfizin
talep edildiği Âkit Tarafın yetkili mahkemesine
doğrudan yapılacaktır.
(2) Başvuruya aşağıdaki
belgeler eklenecektir.
a) Kararın, kesinleşmiş ve icra
kuvvetini haiz olduğunu tevsik eden bir belge ile tam ve aslına uygunluğu
onaylanmış bir örneği;
b) Karar gıyapta verilmiş ise,
gıyabında karar verilen tarafın usulüne uygun olarak çağrıldığını tespit
eden gerekli belgelerin asılları veya onaylanmış örnekleri;
c) Bu maddenin (a) ve (b)
bentlerinde belirtilen başvuru ve belgelerin, kararın tanınmasının ve tenfizinin talep edildiği Âkit
Tarafın dilinde veya İngilizce onaylanmış tercümesi.
Madde 21
(1) Kararların tanınması ve tenfizine mütedair usule, tanıma ve tenfizin
talep edildiği Âkit Tarafın hukuku uygulanacaktır.
(2) Tanıma ve tenfize karar veren mahkeme, kararın esasını
incelemeyecektir. Mahkeme sadece işbu Anlaşmanın 19. ve 20. maddelerini gözönünde tutacaktır.
Madde 22
İşbu Anlaşmanın, tanıma ve tenfize ilişkin hükümleri, Âkit
Tarafların, yabancı bir kararın icrası sonucu elde edilen para ve eşyanın
yurtdışına transferi ile ilgili hükümlerine hâlel getirmeyecektir.
KISIM
DÖRT
NİHAÎ
HÜKÜMLER
Madde 23
İşbu Anlaşma, Âkit Tarafların katılmış olduğu veya katılacağı, bu
Anlaşma ile düzenlenen konulara ilişkin hükümleri içeren uluslararası
belgeleri ihlâl etmeyecektir.
Madde 24
İşbu Anlaşma, Türkiye
Cumhuriyeti ile Çekoslovakya Cumhuriyeti Arasında Hukukî ve Ticarî Konularda
Karşılıklı Adlî Yardıma ilişkin 22 Ağustos 1930 tarihli Anlaşmanın yerine
geçecektir.
Madde 25
İşbu Anlaşmanın uygulanması ile
ilgili olarak ortaya çıkabilecek sorunlar diplomatik yoldan
çözümlenecektir.
Madde 26
(1) İşbu Anlaşma onaylamaya tâbi
olacaktır. Onay belgeleri Ankara ve/veya Bratislava’da teati edilecektir.
(2) İşbu Anlaşma onay
belgelerinin teati edildiği ayı takip eden ikinci ayın birinci günü
yürürlüğe girecektir.
(3) İşbu Anlaşma süresiz olarak
yürürlükte kalacaktır.
(4) Her Âkit
Taraf, yazılı bildirimde bulunmak suretiyle Anlaşmayı feshedebilir. Bu
halde Anlaşma, diğer Âkit Tarafın yazılı bildirimi
aldığı tarihten itibaren oniki aylık süre için
yürürlükte kalacaktır.
Bunu teyiden,
usulüne uygun şekilde yetkili kılınmış aşağıdaki imza sahipleri işbu
Anlaşmayı imzalamışlardır.
Ankara’da 11 Kasım 2004 günü
Türkçe, Slovakça ve İngilizce olarak herbiri
ikişer nüsha halinde düzenlenmiş olup tüm metinler aynı derecede
geçerlidir. Yorumda aykırılık halinde İngilizce metin geçerli olacaktır.
TÜRKİYE
CUMHURİYETİ SLOVAKYA
CUMHURİYETİ
ADINAADINA
Abdullah
GÜL Eduard KUKAN
Dışişleri
Bakanı ve Başbakan YardımcısıDışişleri
Bakanı
|