|
Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığından:
KararNo: 768
İtiraz No:
- K A R A
R -
Başbakanlık
Makamınca, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri
Hakkında Kanunun 55/A maddesinin son fıkrası gereğince; ülke çapında
(Ulusal düzeyde) yayın yapan özel radyo ve televizyonların belirlenerek
ilan edilmesi istenilmiş olmakla; konu incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
298
sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 1.
maddesinde; Özel kanunlarına göre yapılacak milletvekili, il genel meclisi
üyeliği, belediye başkanlığı, belediye meclisi üyeliği, muhtarlık, ihtiyar
meclisi üyeliği, ihtiyar heyeti üyeliği seçimlerinde ve Anayasa
değişikliklerine ilişkin kanunların halk oyuna sunulmasında bu Kanun hükümlerinin
uygulanacağı,
3376
sayılı Anayasa Değişikliğinin Halkoyuna Sunulması Hakkında Kanunun 1.
maddesinde de; Anayasa gereğince yapılacak olan halkoylamasında bu Kanun
hükümlerinin uygulanacağı, bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 298 sayılı
Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun bu kanuna
aykırı olmayan hükümlerinin tatbik edileceği,
öngörülmüştür.
Anayasa’nın 79. maddesinde; Seçimlerin başlamasından
bitimine kadar, seçimin düzen içinde yönetimi, dürüstlüğü ile ilgili bütün
işlemleri yapma ve yaptırma, seçim sürecince ve seçimden sonra seçim
konularıyla ilgili bütün yolsuzlukları, şikayet ve itirazları inceleme ve
kesin karara bağlama yetkisinin Yüksek Seçim Kuruluna ait olduğu, Yüksek
Seçim Kurulu ve diğer seçim kurullarının görev ve yetkilerinin Kanunla
düzenleneceği belirtilmiş, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen
Kütükleri Hakkında Kanununda seçim kurullarının kuruluş, görev ve
yetkilerine yer verilmiş, 2954 sayılı TRT Kanununda da Seçim Hukuku
yönünden yayın ilkeleri yer almıştır.
298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen
Kütükleri Hakkında Kanunun 55/A maddesinin;
Birinci fıkrasında; seçimlerin başlangıç tarihinden oy
verme gününün bitimine kadar özel radyo ve televizyon kuruluşlarının
yapacakları yayınlarda; 2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanununun
5, 20, 22, 23, maddeleri ile 31. maddesinin ikinci fıkrası hükümlerine tabi
olduğu,
İkinci fıkrasında; birinci fıkra hükmüne göre özel radyo
ve televizyonların yayın ilkelerinin belirlenmesinde Yüksek Seçim Kurulunun
görevli ve yetkili olduğu,
Üçüncü fıkrasında; yapılacak yayınların bu ilkelere
uygunluğunun gözetim, denetim ve değerlendirilmesinde, ülke çapında yayın
yapan özel radyo ve televizyonlar için Yüksek Seçim Kurulu; bunun dışında
yayın yapan özel radyo ve televizyonlar için yayının yapıldığı yer ilçe
seçim kurullarının görevli ve yetkili olduğu,
Son fıkrasında da; Ülke çapında yayın yapan özel radyo
ve televizyonların hangileri olduğunu belirlemeye Yüksek Seçim Kulunun
yetkili olduğu,
belirtilmiştir.
Konunun bu hükümler ışığında incelenmesi gerekmektedir.
Anayasa’nın 79. maddesi ve Seçimlerin Temel Hükümleri ve
Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 14. maddesinde, Yüksek Seçim Kurulunun
görev ve yetkileri; Seçimlerin düzen ve dürüstlük içinde yapılması ve bu
konuyla ilgili kararları almakla sınırlandırılmıştır.
Bu hükümler ışığında 3959 sayılı Kanunla eklenen 298
sayılı Kanunun 55/A. maddesi ve aynı maddeyi değiştiren 4928 sayılı
Kanunla, Yüksek Seçim Kurulu’na verilen görev ve yetkilerin bu sınırlar
içinde yerine getirilmesi gerekir.
Özellikle Kanunda yerel ve ulusal düzeyde yayın yapan
özel radyo ve televizyon kuruluşlarının yayınlarının gözetim, denetim ve
değerlendirilmesinde, yayının yapıldığı yer ilçe seçim kurullarının görevli
ve yetkili kılınacak merciiler göz önünde tutularak;
3984
sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayınları Hakkında Kanunun 3.
maddesinin;
l)
bendinde; “Ulusal yayın: Bütün ülkeye yapılan radyo, televizyon ve veri
yayınını,”
m)
bendinde; “Bölgesel yayın: Birbirine komşu en az üç il ve en çok bir
coğrafî bölge alanının asgarî yüzde yetmişine yapılan radyo, televizyon ve
veri yayınını,”
n)
bendinde; “Yerel yayın: Mülkî taksimat itibarıyla en az bir ilçe (merkez
ilçe dahil) veya bir ilin alanının en az yüzde yetmişine yapılan radyo,
televizyon ve veri yayınını,”
ifade
ettiği hükmü yer almaktadır.
Bunlardan hareketle, “Yayının yapıldığı yer” kavramının
ise yönetim ve yayın merkezinin bulunduğu yer olarak anlaşılması gerekir,
Bu kavramlar ve ölçütlere göre Ülke çapında (ulusal
düzeyde) yayın yapan radyo ve televizyonların belirlenmesiyle Yüksek Seçim
Kurulu ile ilçe seçim kurullarının görev ve yetki alanları da belirlenmiş
olacaktır.
Ülke çapında (Ulusal düzeyde) yayın ölçütlerine uyan
televizyonlarla bunlara bağlı ve bu kanalları kullanan radyolar ülke
çapında (Ulusal düzeyde) yayın yapan televizyon ve radyolar olarak
belirlenmelidir.
Özel radyo ve televizyonların seçim dönemindeki
yayınlarında uygulayacakları yayın ilkelerinin belirlenmesinde de 298
sayılı Kanuna 3959 sayılı Kanunla eklenen 55/A. maddesi hükümlerininöncelikle göz önünde bulundurulması
gerekir.
21 Ekim
2007 tarihinde yapılacak olan Anayasa değişikliğinin halkoyuna sunulması iş
ve işlemlerine başlanılmasıyla birlikte, Kurulumuz Başkanlığının 31/07/2007
tarih ve 6479 sayılı yazısı ile; 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve
Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 55/A maddesinin son fıkrası gereğince;
Ulusal düzeyde (Ülke çapında) yayın yapan özel radyo ve televizyon
kanallarının, hangi tür yayın (Analog – Dijital)
yaptıklarının, bu kuruluşların tam adı Radyo ve Televizyon Üst Kurulu
Başkanlığından sorulmuş ve alınan cevabi yazıda da;
3984
sayılı Kanunun Geçici 6. maddesi kapsamında;
Karasal
ortamda ulusal lisans tipine uygun olarak ülke çapında yayın yapan
televizyon kuruluşlarının,
ATV,
Cine 5, CNBC-E, CNN TÜRK, FLASH TV, FOX, KANAL 1, Kanal 6, Kanal 7, Kanal
D, Kral TV, Meltem TV. NTV, SHOW TV, Star TV, STV, TV 5, Tempo TV, TV NET,
TV8 veATA TV,
Karasal
ortamda ulusal lisans tipine uygun olarak ülke çapında yayın yapan radyo
kuruluşlarının ise;
NTV RADYO, AKRA FM, SHOW RADYO, ALEM FM, RADYO VİVA,
RADYO SPOR, BEST FM, NUMBER ONE, SÜPER FM, DÜNYA RADYO, RADYO MYDONOSE,
SLOW TÜRK, İSTANBUL FM TÜRKİYE, CAPİTAL RD, RD KLAS, POWER TÜRK, MARMARA
FM, RADYO 5, MELTEM FM, RADİO CİTY,METRO FM, RADYO D, RADYO VATAN, BURÇ FM, RD TATLISES, KRAL FM, TGRT
FM, RADYO 15, POWER FM, MORAL FM ve RADYO 7,
oldukları bildirilmiştir.
Açıklanan
hukuki temeller ve gerekçeler ışığında Ülke çapında (Ulusal düzeyde) yayın
yapan televizyon ve radyoların yukarıda belirtildiği şekilde saptanması
gerektiği sonucuna varılmıştır.
S O N U Ç:
1 - 3984
sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayınları Hakkında Kanunun 3.
maddesinin;
l)
bendinde; “Ulusal yayın: Bütün ülkeye yapılan radyo, televizyon ve veri
yayınını,”
m)
bendinde; “Bölgesel yayın: Birbirine komşu en az üç il ve en çok bir
coğrafî bölge alanının asgarî yüzde yetmişine yapılan radyo, televizyon ve
veri yayınını,”
n)
bendinde; “Yerel yayın: Mülkî taksimat itibarıyla en az bir ilçe (merkez
ilçe dahil) veya bir ilin alanının en az yüzde yetmişine yapılan radyo,
televizyon ve veri yayınını,”
ifade
ettiğine,
2 - Yayının
yapıldığı yer kavramından, yayın yönetim ve merkezinin bulunduğu yerin
anlaşılması gerektiğine,
3 - Bu
ölçütlere göre Türkiye’de ve Türkiye’ye yönelik olarak Ülke çapında (Ulusal
düzeyde) Türkçe yayın yapan;
a) Özel
Televizyonların,
ATV,
Cine 5, CNBC-E, CNN TÜRK, FLASH TV, FOX, KANAL 1, Kanal 6, Kanal 7, Kanal
D, Kral TV, Meltem TV. NTV, SHOW TV, Star TV, STV, TV 5, Tempo TV, TV NET,
TV8 veATA TV,
b) Özel
Radyoların;
NTV
RADYO, AKRA FM, SHOW RADYO, ALEM FM, RADYO VİVA, RADYO SPOR, BEST FM,
NUMBER ONE, SÜPER FM, DÜNYA RADYO, RADYO MYDONOSE, SLOW TÜRK, İSTANBUL FM
TÜRKİYE, CAPİTAL RD, RD KLAS, POWER TÜRK, MARMARA FM, RADYO 5, MELTEM FM,
RADİO CİTY,METRO FM, RADYO D, RADYO
VATAN, BURÇ FM, RD TATLISES, KRAL FM, TGRT FM, RADYO 15, POWER FM, MORAL
FM, ve RADYO 7,
olduğuna,
4 -
Kararın Resmi Gazetede yayımlanmasına ve ayrıca TRT bildirisi olarak
kamuoyuna duyurulmasına,
5 -
Kararın bir örneğinin Radyo ve Televizyon Üst Kurulu Başkanlığı ile
İçişleri Bakanlığına gönderilmesine,
02/08/2007
tarihinde oybirliği ile karar verildi.
BaşkanÜyeÜyeÜye
Muammer
AYDINHasan ERBİLNecati SÖZCenker KARAOĞLU
ÜyeÜyeÜye
Hüseyin
EKENMehmet
KILIÇBahadır
DOĞUSOY
|