Yargıtay 2. ve 18. Hukuk Dairelerine Ait 3 Adet Karar

Yargıtay 2. Hukuk Dairesinden:

Esas No	: 2004/1066
Karar No	: 2004/2274
İncelenen Kararın	:
Mahkemesi	: Kağızman A.H.
Tarihi	: 1.11.1983
Numarası	: 1983/115-1983/132
Davacı	: Hefzi Bilmez
Davalı	: Nüfus Müdürlüğü
Dava Türü	: Evliliğin İsbatı ile Nüfusa Tescil
Temyiz Eden	: Yar gıtay Cumhuriyet Başsavcılığı

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hükmün kanun yararına bozulması Adalet Bakanlığının yazısı üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından istenilmekle evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Davacının 11.08.1983 tarihli dava dilekçesi ile davalı Nüfus Müdürlüğü aleyhine açtığı davada; 16.07.1983 günü vefat eden Saim Öztürk ile 1978 yılında gayrı resmi olarak evlendiklerini belirterek evliliğin tesbiti ile nüfusa tesciline karar verilmesini istediği, mahkemece 1.11.1983 tarihli kararla davanın kabulüne karar verildiği ve hükmün temyiz edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmıştır.

Evlenme, şekle bağlı akitlerdendir. İki tarafın evlendirme memuru ve tanıklar önünde ve karşılıklı olarak bu konudaki iradelerini açıkça bildirmeleri şarttır. (743 Sayılı Türk Kanunu Medenisinin md. 108-109) Bu itibarla bir evlenme akdine dayanmadan birleşen davacı Hefzi Bilmez ile Saim Öztürk arasında geçerli bir nikah akdi meydana gelmediği halde Sa

im'in ölümünden sonra ikisi arasında nikahın subutuna karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

SONUÇ : Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 427/6. maddesine dayalı kanun yararına bozma isteğinin açıklanan sebeple kabulü ile hükmün sonuca etkili olmamak üzere BOZULMASINA, oybirliğiyle karar verildi. 26.02.2004

—— • ——

Yargıtay 2. Hukuk Dairesinden:

Esas No	: 2004/1635
Karar No	: 2004/2614
İncelenen Kararın	:
Mahkemesi	: Afyon 1.A.H.
Tarihi	: 15.02.2002
Numarası	: 2002/81 - 2002/71
Davacı	: İlyas Taşpınar (Abdullah'a Velayeten)
Davalı	: Hasımsız
Dava Türü	: Ergin Kılınma
Temyiz Eden	: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hükmün kanun yararına bozulması Adalet Bakanlığının yazısı üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından istenilmekle evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Davacının 11.02.2002 tarihli dava dilekçesiyle açtığı davada, velayeti altında bulunan 01.10.1984 doğumlu oğlu Abdullah Taşpınar'ın reşit kılınmasını istediği, küçüğün annesinin davaya katılımının sağlanmadığı, mahkemece davanın kabulüne karar verildiği ve hükmün temyiz edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmaktadır.

4721 Sayılı Türk Medeni Kanununun 12. maddesi uyarınca onbeş yaşını dolduran küçük, kendi isteği ve velisinin rızasıyla mahkemece ergin kılınabilir.

Aynı Kanunun 336. maddesinde "Evlilik devam ettiği sürece ana ve baba velayeti birlikte kullanırlar." hükmü mevcuttur. Bu madde hükmüne göre eşlerden herhangi birisine öncelik veya üstünlük tanınmamıştır. 342. maddesinde de ayrım yapılmaksızın anne ve babanın çocuğu velayetleri çerçevesinde temsil edecekleri ilkesi getirilmiştir.

Emredici nitelikteki bu hükümler, evlilik birliği içinde velayetin kullanılması kapsamında, ana ve baba tarafından çocuk adına açılacak tüm davalar yönünden geçerlidir. Buna göre, asıl olan eşlerin birlikte dava açmaları ise de bunlardan birisi tarafından açılacak davaya diğer eşin sonradan icazetini bildirip olumlu iradesini orta

ya koyması ile velayetin birlikte kurulması gerçekleşmiş olacağından yeterlidir. Diğer eşin katılımının veya rızasının sağlanamadığı davanın reddi gerekir.

İncelenen dosyada mevcut nüfus kayıt örneğinden davacının eşi Nezahat Taşpınar'ın sağ olduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece davacıya eşinin davaya katılmak ya da duruşmaya hazır bulunmak suretiyle icazetini bildirmesi veya icazetini gösteren imzası noterden onaylı belge ibraz etmesi için süre verilip, bunun sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eşlerden birisinin istemi yeterli bulunarak hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

SONUÇ: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 427/6. maddesine dayalı kanun yararına bozma isteğinin açıklanan sebeple kabulü ile hükmün sonuca etkili olmamak üzere BOZULMASINA, oybirliğiyle karar verildi. 03.03.2004

—— • ——

Yargıtay 18. Hukuk Dairesinden:

Esas : 2004/328

Karar : 2004/1262

Davacı Erpat Taşçı ve ark. ile davalı Nüfus Müdürlüğü arasındaki davada Ankara 23. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen ve Yargıtay’ca incelenmeksizin kesinleşmiş bulunan 15.11.2002 günlü ve 2002/508-917 sayılı kararın yürürlükteki hukuka aykırı olduğu savıyla Cumhuriyet Başsavcılığının 24.12.2003 gün ve Hukuk-194458 sayılı yazısıyla kanun yararına temyiz ediler

ek bozulması istenilmiş olmakla, dosyadaki tüm kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Türk Medeni Kanununun 321. maddesi hükmüne göre, ana ve baba evli değilse çocuk ananın soyadını taşır. Dosyada bulunan 3.7.2002 günlü yazı ekindeki nüfus kayıt tablosunda soyadının düzeltilmesi istenilen küçüğün evlilik dışı doğduğu ve ana hanesine yazıldığı görülmektedir. Bu nedenle davacı annenin kendi soyadı baki kalmak üzere velayeti altındaki çocuğunun soyadının değiştirilmesi konusunda açtığı davanın redd

ine karar verilmesi gerekirken yasanın buyurucu hükmüne rağmen yerinde bulunmayan gerekçeyle kabulü usul ve yasaya uygun bulunmamıştır.

Bu itibarla yukarıda açıklanan nedenlerle C. Başsavcılığının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün HUMK.’nun 427. maddesi gereğince sonuca etkili olmamak kaydıyla kanun yararına BOZULMASINA ve gereği yapılmak üzere kararın bir örneği ile dosyanın C. Başsavcılığına gönderilmesine, 24.2.2004 gününde oybirliğiyle karar verildi.

Sayfa Başı

---

Uyuşmazlık Mahkemesi Kararları