Rekabet Kuruluna Ait 7 Adet Karar

Kurul Kararları

Rekabet Kurumu Başkanlığından:

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı :

2002-2-52

Karar Sayısı :

03-28/346-146

Karar Tarihi :

1.5.2003

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan :

Mustafa PARLAK (Başkan Y.)

Üyeler :

A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,

Murat GENCER, Rıfkı ÜNAL,

Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, Tuncay SONGÖR,

Kublay ATASAYAR, M. Sıraç ASLAN

B- RAPORTÖRLER:

Hakan BİLİR, A.Ogün SARI, Ekrem KALKAN, Adnan AKGÜN

C- ŞİKAYET EDEN

: - Alper ECER Çankaya Cad. Kırlangıç Sok. No:43/1

Gaziosmanpaşa/Ankara

-

Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş.

Meşrutiyet Cad. No:153 Beyoğlu/İstanbul

Temsilcileri: Av Orhan GEMİCİOĞLU, Av. Ümit AKIN

Meşrutiyet Cad. Turkcell Plaza No:153

80050 Tepebaşı/İstanbul

D- HAKKINDA İNCELEME YAPILANLAR:

-

Türk Telekomünikasyon A.Ş.

Turgut Özal Bulvarı 06103 Aydınlıkevler/Ankara

-

Aycell Haberleşme ve Pazarlama Hizmetleri A.Ş

06095 Ahlatlıbel/Ankara

E- DOSYA KONUSU: Türk Telekomünikasyon A.Ş. (Türk Telekom) ile Aycell Haberleşme ve Pazarlama Hizmetleri A.Ş. (Aycell)’nin 4054 sayılı Rekebetin Korunması Hakkında Kanun’u ihlal ettikleri iddiası.

F- İDDİALARIN ÖZETİ:

Söz konusu şikayet başvurularında özetle; Türk Telekom'un, iştiraki olan Aycell’e giden çağrılar (PSTN-Aycell) için diğer cep GSM operatörlerine uygulamadığı bir indirim uygulaması ile Aycell’in 29.7.2002-31.10.2002 tarihleri arasında çok düşük tarifeler uygulaması sonucunda Türk Telekom ve Aycell tarafından 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesinin ihlal edildiği iddia edilmektedir.

G- DOSYA EVRELERİ:

Kurum kayıtlarına sırasıyla 14.8.2002 ve 20.8.2002 tarih, 3667 ve 3671 sayılar ile giren başvurular üzerine, konuya ilişkin olarak hazırlanan 16.9.2002 tarih ve 2002-2-56/BN-02-Öİ sayılı Bilgi Notu Rekabet Kurulu’nun 19.2.2002 tarih ve 02-56/695-M sayılı toplantısında görüşülmüş ve soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla 4054 sayılı Kanun’un 40/1. maddesi uyarınca önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.

6.11.2002 tarihi itibarıyla hakkında önaraştırma açılan konularda; 12.1.2003 tarihi itibarıyla ise düzenlenen 9.12.2002 tarih ve 2002-2-52/ÖA-02-HB sayılı önaraştırma raporu hakkında Telekomünikasyon Kurulu’nun görüşü talep edilmiştir.

Telekomünikasyon Kurulu, Rekabet Kurumu kayıtlarına 26.12.2002 tarih, 9815 sayı ve 25.3.2003 tarih ve 2397 sayı ile intikal eden yazılarıyla konuya ilişkin görüşünü göndermiştir.

20.3.2003 tarih ve 03-18/212-M sayılı Kurul toplantısında ise 4054 sayılı Kanun'da öngörülen karar yeter sayısının bulunmaması nedeniyle konu hakkında bir işlem yapılamayacağına ve konunun gerekli nisap oluşuncaya kadar Kurul gündeminde tutulmasına karar verilmiştir.

9.12.2002 tarih ve 2002-2-52/ÖA-02-HB sayılı önaraştırma raporu ile Telekomünikasyon Kurulu’nun görüşleri Kurul’un 10.4.2003 tarih ve 03-23/283-M sayılı toplantısında ele alınarak; gündemde yer alan ve ortak noktaları bulunması sebebiyle birlikte görüşülmeye açılmış olan tüm konulara ilişkin her bir şikayet ile ilgili inceleme ve araştırma sonuçları tasnif edilerek, rekabet ihlali olduğu yönünde tespit ve değerlendirme bulunmadığından şikayetin reddini gerektiren ve ayrıca soruşturma

açılması yönünde ciddi ve yeterli bulgunun mevcut olduğu sonuçların, somut isnatlar belirtilerek ayrı ayrı ve alınacak kararlara esas teşkil etmek üzere her şikayet konusuna göre tefrik edilmiş metinler halinde, hukuki dayanak ve gerekçeleri de belirtilerek Kurul gündemine ayrı önergeler ile getirilmesine karar verilmiştir.

Bu karar üzerine hazırlanan 22.4.2003 tarih ve 2002-2-56/B.N.-03-H.B. sayılı Bilgi Notu, 28.4.2003 tarih ve REK.0.06.00.00/42 sayılı Başkanlık önergesi ile Kurul’un 03-28 sayılı toplantısında görüşülerek karar verilmiştir.

H- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ:

İlgili raporda;

- Aycell’in kampanya süresi içinde uygulamaya başladığı düşük fiyatlamalar hakkındaki şikayete ilişkin olarak, konu rekabet hukuku açısından yıkıcı fiyat kavramı çerçevesinde iktisadi büyüklük, süre, niyet ve etki kriterleriyle değerlendirilmiş ve Aycell’in piyasaya yeni giriş yapmaya çalışan bir teşebbüs olması, şirketin pazar payı ve mevcut pazar yapısı gibi hususlar göz önüne alınarak, şikayetçiler tarafından öne sürülen idd

iaların konuyla ilgili soruşturma açılmasına yeterli olmadığı,

- Türk Telekom’un PSTN-Aycell aramalarında diğer GSM operatörlerine uygulamadığı bir indirimi Aycell’e uygulaması hakkındaki şikayete ilişkin olarak, Türk Telekom’dan diğer GSM’lere giden çağrılar ile Aycell’e giden çağrılar arasındaki fiyat farklılıklarının nedeninin, “Birim Temel Ücret” (BTÜ) uygulaması sebebiyle Türk Telekom’un Aycell dışındaki GSM operatörlerine giden çağrılar için fiyatlarda BTÜ’nün altına inememesi olduğu ve Türk Telekom’u

n Aycell haricindeki PSTN-GSM aramalarının BTÜ uygulaması nedeniyle yüksek olması yüzünden PSTN-Aycell aramalarının bir rekabet aracı olarak kullanıldığı gözönüne alındığında bahsedilen uygulamanın 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesi anlamında ihlal olmadığı ve bu konu hakkında da soruşturma açılmasına gerek olmadığı

ifade edilmiştir

I- YAPILAN TESPİTLER VE HUKUKİ DEĞERLENDİRME

I.1. Aycell’in Tarifelerinin Değerlendirilmesi

Aycell’in Kasım 2001 ile Temmuz 2002 tarihleri arasında şebeke-içi görüşme fiyatı 150.000 TL/dk iken, şikayete konu olan dönemde şebeke-içi fiyatlar 48.000 TL/dk’ya düşürülmüştür. Aşağıdaki tabloda Aycell ve diğer GSM operatörlerinin en düşük tarifeleri karşılaştırılmaktadır.

Tablo1: Operatörlerin Şebeke-İçi Ücretleri

Operatörler	Operatörlerin En Düşük Tarifeleri	Tarife Kategorisi
Aycell	48.000 TL.	Kampanya
Turkcell	229.000 TL.	Bizbize Cell
Telsim	249.000 TL	CeptoCep
Aria	135.000 TL	Elele Tarife

Aşağıdaki tabloda ise Aycell’in dönemlere göre tarifeleri yer almaktadır

.

Tablo 2: Aycell’in Dönemlere Göre Tarifeleri

Dönemler	Şebeke İçi	PSTN	Diğer GSM
11.2001-7.2002	150.000	370.000	449.000
7.2002-1.2003	48.000	218.000	518.000

Şikayet dilekçesinde Aycell’in maliyetin altında fiyat belirleyerek 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiği öne sürülmektedir. Bu noktada öncelikle Aycell’in hakim durumda olup olmadığının tespit edilmesi gerekmektedir. Bilindiği gibi Aycell ve Türk Telekom aynı ekonomik birlik içerisinde yer almaktadır. Türk Telekom aynı zamanda 406 sayılı Kanun uyarınc

a ulusal ve uluslararası ses iletimini ihtiva eden telefon hizmetlerini tekel olarak yürütmektedir.

Dolayısıyla yapılan değerlendirmede Aycell’in uygulamaya koyduğu fiyatlar ile aslında Türk Telekom’un başka piyasalardan kaynaklanan gücünü, GSM hizmetleri pazarında kötüye kullanıp kullanmadığı incelenmiştir. Şikayetin incelenmesi, kötüye kullanma sebebi olabilecek uygulamanın konusunun fiyatların maliyetin altında belirlendiği iddiası olması karşısında, rekabet hukukunda fiyatların maliyetlerin altında bel

irlenerek rakiplerin piyasanın dışına itilmeye çalışılmasının değerlendirildiği yıkıcı fiyat uygulamasının kriterleri gözönüne alınarak yapılmıştır.

Şikayetin, Türk Telekom’un bir pazarda sahip olduğu hakim durumunu başka pazarlarda kötüye kullanması veya Aycell’in faaliyet gösterdiği pazarda yıkıcı fiyat uygulaması başlıkları altında ele alınması, şikayet çerçevesinde iddia edilen ihlalin değerlendirilmesinde temel alınacak kriterleri (yıkıcı fiyat unsurları) değiştirmediğinden, hakim durum analizine gere

k görülmemiştir.

Yıkıcı fiyat, bir hakim teşebbüsün, ekonomik gücüne dayanarak mevcut veya potansiyel rakiplerinin katlanamayacağı ölçüde fiyatları aşağıya çekmesi ve rakiplerinin pazarı terketmesinin ardından tekrar fiyatları yukarı çekmek suretiyle tekelci kara ulaşmasına yola açabilecek bir uygulama şeklinde ifade edilebilir. Buna göre yıkıcı fiyat uygulayan teşebbüsün belli bir iktisadi üstünlüğe sahip olması, olağandışı düşük fiyat uygulaması, bu uygulamadaki niyetinin rakipleri piyasa dışına çık

armak olması ve sonuçta rakipleri etkisizleştikten sonra uygulama döneminde girdiği zararları telafi edebilmesinin söz konusu olması gerekir.

2002 yılı abone sayıları açısından Aycell’in tahmini pazar payı yaklaşık %…. -%….'dir. Söz konusu oranlardan, Aycell’in piyasadaki yerleşik rakipleriyle arasında çok büyük pazar payı farkı bulunduğu söylenebilir. Ayrıca kampanya dönemi öncesindeki verilere göre, Turkcell 7500 baz istasyonu ve 18 milyon santral kapasitesine, Telsim ise 4500 baz istasyonu ve 6.0

00.000 santral kapasitesine sahip iken, Aycell’in ise 1000 baz istasyonu ve 800.000 kapasiteli santral sistemi bulunmaktadır.

GSM 900 ve GSM 1800 hizmetlerinin kalitesinin standart olması, verilen hizmetin ürün farklılaştırmasına gidilmesinin teknik imkanlarla sınırlı olması ve bu teknik imkanlara yaklaşık tüm operatörlerin sahip olması, piyasaya yeni giren operatör için fiyatı en önemli rekabet unsuru olarak ön plana çıkartmaktadır. Ayrıca ölçek ekonomilerinin söz konusu olduğu bu pazarda, sabit maliyetle

rin atıl kalmamasını teminen fiyatların düşürülerek talebin artırılmasını sağlamaya çalışmayı rasyonel bir davranış olarak nitelendirmek -diğer unsurlar ile beraber- mümkündür. Bu anlamda Aycell’in geçici süreli olarak yapmış olduğu fiyat indirimleri ile rakiplerini pazar dışına itme niyetinden söz etmek mümkün görünmemektedir.

Aşırı düşük fiyat, sektör için uygun bir yöntemle hesaplanacak maliyetlerin altındaki fiyatlar anlamına gelmektedir. Aycell’in uyguladığı fiyatların maliyetlerinin altında olup olmadığı konusunda ise önaraştırma süresinde bir tespit yapılamamıştır. Ancak yukarıda bahsedilen koşullarının en az ikisinin Aycell açısından şu an için mümkün görülmemesi neticesinde, Aycell’in tarifelerinin yıkıcı etkisinin oluşmadığı kanaatine ulaşılmıştı

r.

I.2. Türk Telekom (PSTN) – Aycell Tarifelerinin Değerlendirilmesi

Şikayet dilekçesindeki bir diğer konu Türk Telekom’un PSTN-Aycell aramalarında diğer GSM operatörlerine uygulamadığı bir indirimi Aycell’e uygulayarak 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiği yönündedir. Aşağıdaki tabloda Türk Telekom’un konu ile ilgili tarifeleri sunulmaktadır.

Tablo 3: Türk Telekom Tarifeleri

1 Kontör: 63.000 TL. KDV dahil Kademeler		Kontör Periyodu Sn. NORMAL	İndirimli Saatlerde
			1. Indirim	2. İndirim
1	İliçi	60	85.7	100
2	İllerarası	15	21.4	25
	NMT	15	21.4	25
	Turkcell,Telsim ve Aria’ya	6	-	-
	Aycell'e	10

Türk Telekom tarifeleri kontör artış hızına göre oluşmaktadır. Bir kontör ücreti 63.000 TL. olarak belirlenmiştir. Aycell’e giden aramalarda bir kontör 10 saniyede bir atmaktadır. Dolayısıyla PSTN’den Aycell’e aramalar dakikada 6 kontör karşılığı 378.000 TL. olarak belirlenmiştir. Diğer GSM şebekelerine doğru aramalar ise 6 saniyede bir kontör artışı şeklinde olup dakikada 630.000 TL.’dir.

Telekomünikasyon sektöründeki fiyatlamalarda “Birim Temel Ücret” (BTÜ) kavramı önemli bir yer tutmaktadır. BTÜ’nün tanımına ilişkin olarak, Ulaştırma Bakanlığı ile Telsim ve Turkcell arasında imzalanan ve daha sonra Telekomünikasyon Kurum’na devredilen imtiyaz sözleşmelerinin 13. maddesinde “Kurum, Türk Telekom’un şebekelerinden işletmecinin şebekesine doğru yapılacak aramalarda uygulanacak ücretlerin, işletmecinin uyguladığı Birim Temel Ücret’in altında olmamasını sağlayacaktır. Birim Temel Ücret, İşletmecinin Türk Telekom’a bildirdiği ve Türk Telekom çıkışlı Trafiğe uygulanacak asgari ücrettir.” ifadeleri yer almaktadır. BTÜ uygulaması nedeniyle Türk Telekom’un Aycell haricinde diğer GSM operatörlerinde sonlanan çağrıların tarifeleri BTÜ’nün altına inememektedir. Ancak Aycell’in imtiyaz sözleşmesinde BTÜ’ye yönelik bu tarz bir uygulamanın olmaması nedeniyle Türk Telekom, Aycell’e giden aramalarda fiyatlarını BTÜ’nün altına düşürebilmektedir. Türk Telekom ile Aycell arasındaki arabağlantı anlaşmaları çerçevesinde karşılıklı aramalar sonucunda elde edilen ücret eşit şekilde paylaşılmaktadır.

BTÜ uygulamalarının bir sonucu olarak, Türk Telekom diğer operatörlere olan aramalarını bir rekabet unsuru olarak kullanamamaktadır. Türk Telekom-Aycell aramalarının rakip trafikleri olan diğer GSM-Aycell trafiklerinde, diğer GSM operatörleri arabağlantı ücretleri dolayısıyla benzer bir indirime gidememektedirler. Ayrıca Türk Telekom’un söz konusu uygulamasının uygulanan süreler dikkate alındığında rekabeti olumsuz yönde etkilediğine ilişkin bulgular tespit edilememiştir.

J- SONUÇ

Yukarıda yer verilen tespitler ve yapılan değerlendirmeler doğrultusunda;

1. Aycell’in kampanya süresi içinde uyguladığı düşük fiyatlamalar hakkındaki şikayete ilişkin olarak; konu rekabet hukukunda yıkıcı fiyat olarak bilinen kavramın kriterleri olan iktisadi büyüklük, süre, niyet ve etki bakımından değerlendirilmiş ve Aycell’in piyasaya yeni giriş yapmaya çalışan bir teşebbüs olması, şirketin pazar payı ve mevcut pazar yapısı gibi hususlar göz önüne alınarak, şikayetçilerce

öne sürülen iddiaların konuyla ilgili soruşturma açılmasına yeterli olmadığına,

2. Türk Telekom’un PSTN-Aycell aramalarında diğer GSM operatörlerine uygulamadığı bir indirimi Aycell’e uygulaması hakkındaki şikayete ilişkin olarak;

- Türk Telekom’dan diğer GSM’lere giden çağrılar ile Aycell’e giden çağrılar arasındaki fiyat farklılıklarının nedeninin, “Birim Temel Ücret” (BTÜ) uygulaması sebebiyle Türk Telekom’un Aycell dışındaki GSM operatörlerine giden çağrılar için fiyatlarda BTÜ’nün altına inememesi olduğ

u,

- Türk Telekom’un Aycell haricindeki PSTN-GSM aramalarının BTÜ uygulaması nedeniyle yüksek olması yüzünden PSTN-Aycell aramalarının bir rekabet aracı olarak kullanıldığı

anlaşıldığından şikayet konusu uygulamanın 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesi anlamında ihlal oluşturmadığına ve bu iddialar hakkında soruşturma açılmasına gerek bulunmadığına

OY BİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

—— • ——

Rekabet Kurumu Başkanlığından:

 

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı :

2002-2-81

Karar Sayısı : 03-28/347-147

Karar Tarihi :

1.5.2003

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan :

Mustafa PARLAK (Başkan Y.)

Üyeler :

A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,

Murat GE

NCER, Rıfkı ÜNAL,

Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, Tuncay SONGÖR,

Kublay ATASAYAR, M. Sıraç ASLAN

B- RAPORTÖRLER:

Hakan BİLİR, A.Ogün SARI, Ekrem KALKAN, Adnan AKGÜN

C- ŞİKAYET EDEN : -

Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş. Meşrutiyet Cad. No:153 Beyoğlu/İstanbul

D- HAKKINDA İLK İNCELEME YAPILAN:

-

Türk Telekomünikasyon A.Ş.

Turgut Özal Bulvarı 06103 Aydınlıkevler/Ankara

E- DOSYA KONUSU: Türk Telekomünikasyon A.Ş.’nin (Türk Telekom) uygulamaya başladığı şehirlerarası ve yurtiçi görüşme ücretleri ile kiralık hat bedelleri vasıtasıyla 4054 sayılı Rekebetin Korunması Hakkında Kanun’u ihlal ettiği iddiası.

F- İDDİALARIN ÖZETİ:

Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş. (Turkcell) tarafından yapılan başvuruda özetle, Türk Telekom’un 20.11.2002 tarihinden itibaren 3 ay süreyle şehirlerarası görüşmelerde tüm gün %50 ve ayrıca 20:00-08:00 saatleri arası tüm yurtiçi konuşmalarda %50 oranında ikinci bir indirim uygulamasının “yıkıcı fiyat uygulaması” olduğu ve aynı tarihten itibaren geçerli olmak üzere, GSM işletmecileri, internet servis sağlayıcıları ile diğer özel-kamu kurum ve kuruluşlarının kullandığı kiralık hatların tesis ve aylık kiralarına %5 oranında zam yaparak konuşma hizmetlerinde “çapraz sübvansiyon” uyguladığından bahisle, Türk Telekom’un fiili ve hukuki tekel konumunu kötüye kullandığı iddia edilerek gerekli tedbirlerin alınması talep edilmektedir.

G- DOSYA EVRELERİ:

Kurum kayıtlarına 2.12.2002 tarih ve 5132 sayı ile giren başvuru üzerine yapılan inceleme sonucu düzenlenen 16.12.2002 tarih ve 2002-2-81/B.N.-02-H.B. sayılı Bilgi Notu, 19.12.2002 tarihli Kurul toplantısında görüşülerek konunun incelemeye alınmasına karar verilmiştir.

9.1.2003 tarih ve 03-03/23-M sayılı Kurul toplantısında, dosya konusunun Kurul gündeminde bulunan 9.12.2002 tarih ve 2002-2-52/Ö.A.-02-H.B. sayılı Önaraştırma Raporu ile bağlantısı dolayısıyla başvuruya ilişkin olarak Telekomünikasyon Kurumu’nun görüşünün alınmasına karar verilmiştir.

Söz konusu karar üzerine

, Telekomünikasyon Kurumu’ndan alınan görüş 27.2.2003 tarih ve 813 sayılı yazı ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir.

13.3.2003 tarih ve 03-17/205-M sayılı Kurul toplantısında ise 4054 sayılı Kanun’da öngörülen karar yeter sayısının bulunmaması nedeniyle konu hakkında bir işlem yapılamayacağına ve konunun gerekli nisap oluşuncaya kadar Kurul gündeminde tutulmasına karar verilmiştir.

Konu, Kurul’un 10.4.2003 tarih ve 03-23/283-M sayılı toplantısında ele alınarak; gündemde yer alan ve ortak noktaları bulunması sebebiyle birlikte görüşülmeye açılmış olan tüm konulara ilişkin her bir şikayet ile ilgili inceleme ve araştırma sonuçları tasnif edilerek, rekabet ihlali olduğu yönünde tespit ve değerlendirme bulunmadığından şikayetin reddini gerektiren ve ayrıca

soruşturma açılması yönünde ciddi ve yeterli bulgunun mevcut olduğu sonuçların, somut isnatlar belirtilerek ayrı ayrı ve alınacak kararlara esas teşkil etmek üzere her şikayet konusuna göre tefrik edilmiş metinler halinde, hukuki dayanak ve gerekçeleri de belirtilerek Kurul gündemine ayrı önergeler ile getirilmesine karar verilmiştir.

Bu karar üzerine hazırlanan 22.4.2003 tarih ve 2002-2-81/B.N.-03-H.B. sayılı bilgi notu, 28.04.2003 tarih ve REK.0.06.00.00/43 sayılı Başkanlık önergesi ile Kurul’un 03-28 sayılı toplantısında görüşülerek karar verilmiştir.

H- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ:

Dosya konusu işlemle ilgili olarak;

- Türk Telekom’un kampanya indirimlerinin “yıkıcı fiyat uygulaması” kapsamında olduğu iddiası hakkında, kampanyanın 3 aylık süresinin kısalığı ve bu süre içinde GSM operatörleri üzerinde yıkıcı bir amaç ve etki yaratmadığının tespit edilmesi,

- Türk Telekom’un anılan indirimli tarifelerinden kaynaklanan gelir kaybının GSM operatörlerince kullanılan kiralık hatlara yapılan %5 oranındaki zam ile çapraz sübvansiyon yapılarak telafi edilmesi şeklindeki şikayete ilişkin olarak ise, kiralık hat tarifelerinde herhangi bir aşırılık gözlemlenmemesi

sebebiyle, şikayet konuları hakkında önaraştırma yapılması veya soruşturma açılmasına gerek olmadığı ifade edilmiş

tir.

I- YAPILAN TESPİTLER VE HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosya konusu şikayette temel olarak;

- Türk Telekom’un tarifelerinde yapmış olduğu indirimler ile yıkıcı fiyat uyguladığı,

- ve Türk Telekom’un tarifelerinde yapmış olduğu indirimler ile eş zamanlı olarak, GSM operatörlerince kullanılan kiralık hatlara da zam yaptığı ve tarifelerde yaşanan indirimlerin bu yolla sübvanse edildiği

şeklindeki iki konu bulunmaktadır.

Yıkıcı fiyat, hakim durumdaki bir teşebbüsün, ekonomik gücüne dayanarak mevcut veya potansiyel rakiplerinin katlanamayacağı ölçüde fiyatları indirmesi ve rakiplerinin pazarı terketmesinin ardından tekrar fiyatları artırmak suretiyle tekelci kara ulaşmasına yol açabilecek bir uygulama şeklinde ifade edilebilir. Buna göre yıkıcı fiyat uygulayan teşebbüs

ün belli bir iktisadi üstünlüğe sahip olması, olağandışı düşük fiyat uygulaması, bu uygulamadaki niyetinin rakipleri piyasa dışına çıkarmak olması ve sonuçta rakipleri etkisizleştikten sonra uygulama döneminde girdiği zararları telafi edebilmesinin söz konusu olması gerekir.

Türk Telekom’un tarifeleri bir kontör artış hızı esas alınarak hesaplanmaktadır. Bir kontör ücreti 63.000TL (KDV dahil) olarak belirlenmiştir. Şehir içi görüşmelerde normal zamanlarda bir kontör 60 saniyede bir artmaktadır. Buna göre şehir içi görüşmelerin dakikası 63.000TL olarak belirlenmiştir.

Şikayet dilekçesinde söz edilen kampanya, 20.11.2002 ile 20.2.2003 arasındaki 3 aylık dönemi kapsamaktadır. Bu dönem boyunca belirlenen kontör artış hızları aşağıdaki tabloda parantez içinde g

österilmektedir.

Tablo 1: Türk Telekom tarifeleri

1 Kontör: 63.000 TL (KDV dahil)		Kontör periyodu (saniye)	İndirimli Tarifeler
		Normal	1. İndirim	2. İndirim
Kademeler
1	Şehiriçi	60 (60)	85.7 (120)	100 (120)
2	Şehirlerarası	15 (30)	21.4 (60)	25 (60)
3	Turkcell, Telsim, Aria’ya	6	-	-
4	Aycel’e	10	-	-

Kampanya öncesi bir kontör ücretinin 60.000 TL olduğu bilinmektedir. Buna göre kampanya öncesi ile kampanya ücretleri karşılaştırıldığında, şehir içi görüşmelerin normal saatlerde dakika başına 60.000 TL’den 63.000 TL’ye çıkarıldığı, indirimli saatlerde ise 87.500 TL ve 100.000 TL’den 31.500 TL’ye (%64 ve %68 oranında) indirildiği görülmektedir.

Şehirler arası görüşmelerde ise, kampanya öncesinde normal saatlerde 240.000 TL olan dakika ücretinin 126.000 TL’ye (%47.5 oranında), indirimli saatlerde ise 168.224 TL ve 144.000 TL’den 63.000 TL’ye (%62 ve %56 oranında) düşürüldüğü anlaşılmaktadır.

Türk Telekom’un yukarıda yer verilen kampanya fiyatlarının yıkıcı olup olmadığının değerlendirmesinde, öncelikle eylemin yıkıcı fiyat olarak tanımlanabilmesi için gerekli koşulları taşıyıp taşımadığı incelenmiştir. Kampanya öncesi tarifelere bakıldığında, Türk Telekom’un şehir içi tarifelerinin (63.000TL/dk) GSM şebeke-içi tarifelerden (yaklaşık 230.000 TL/dk) k

ampanya öncesinde de oldukça düşük olduğu görülmektedir. Söz konusu fiyat yapısıyla hem PSTN şebekesini hem de GSM şebekesini kullanma imkanına sahip bir tüketicinin (çağrının ulaştığı yerdeki kişinin hem PSTN hem GSM abonesi olması halinin birlikte gerçekleşmesi durumunda) şehir içi görüşmelerde PSTN şebekesini seçmesi doğaldır. Tarifenin 63.000 TL/dk’dan daha aşağıya çekilmesinin, GSM trafiğine olan talebin PSTN-PSTN trafiğine doğru yönlendirilmesi yerine, PSTN trafiğine olan talebi artırma bir başka deyişle insanları daha çok konuşmaya sevketme amaçlı olduğundan söz etmek mümkündür.

Kampanya öncesinde Türk Telekom’un şehirlerarası tarifesinin Turkcell ve Telsim’in şebeke içi tarifesinden az bir farkla yüksek olduğu görülmektedir. Bu durumda söz konusu trafikte meydana gelen bir indirimin, GSM şebeke içi trafiklere etkisinin değerlendirilmesi gerekmektedir. PSTN-PSTN trafiğinin diğer taraf trafiğini etkilemesi ancak hem çağrıyı başlatan hem de çağrıyı sonlandıran tarafların her iki şebekenin (Türk Telekom v

e GSM operatörleri) abonesi olması halinde mümkündür.

Ancak uygulanması hali hazırda sona ermiş olan kampanya tarifelerinin, kampanyanın 3 aylık süresinin kısalığı ve bu süre içinde GSM operatörleri üzerinde yıkıcı bir amaç ve etki yaratmadığı gözönüne alındığında, Türk Telekom’un şehirlerarası görüşmelerde de yaşanan indirimin temel amacının diğer trafikleri PSTN’e çekmekten ziyade, bu trafikteki konuşmaları artırma amaçlı yapıldığı kanaatine varılmıştır.

Türk Telekom’un anılan indirimli tarifelerinden kaynaklanan gelir kaybının GSM operatörlerince kullanılan kiralık hatlara yapılan %5’lik zam ile telafi edilmesi şeklindeki şikayete ilişkin değerlendirmede ise, daha önce benzer bir konuda yapılan şikayet üzerine Rekabet Kurulu’nun 7.5.

2002 tarih 02-27/291-119 sayılı kararında varılan sonuçlar dikkate alınmıştır. Anılan kararda yer verilen Telekomünikasyon Kurumu görüşünde, kiralık devrelerin fiyatlarının fahiş fiyat olup olmadığının belirlenmesi için ülkelerarası karşılaştırma yapılmış ve Türkiye'de uygulanan fiyatların uluslararası fiyat düzeyi ortalamasından yüksek olmadığı tespit edilmiştir. Bu tespitler ışığında şikayet konusu tarifelerde herhangi bir aşırılık gözlemlenmediğinden ve şikayete konu zam ile de fiyatlarda herhangi bir aşırılığa yol açılmayacağı gerekçesiyle çapraz sübvansiyon iddiaları hakkında da önaraştırma yapılması veya soruşturma açılmasına gerek olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

J- SONUÇ

Yukarıda yer verilen tespitler ve yapılan değerlendirmeler doğrultusunda;

- Türk Telekom’un kampanya indi

rimlerinin “yıkıcı fiyat uygulaması” kapsamında olduğu iddiası hakkında, Türk Telekom’un uygulaması hali hazırda sona ermiş olan kampanya tarifelerinin, kampanyanın 3 aylık süresinin kısalığı ve bu süre içinde GSM operatörleri üzerinde yıkıcı bir amaç ve etki yaratmadığının tespit edilmesi,

- Türk Telekom’un anılan indirimli tarifelerinden kaynaklanan gelir kaybının GSM operatörlerinde kullanılan kiralık hatlara yapılan %5 oranındaki zam ile çapraz sübvansiyon yapılarak telafi edilmesi şeklindeki şikayete ilişkin olarak ise, kiralık hat tarifelerinde herhangi bir aşırılık gözlemlenmemesi

sebebiyle önaraştırma yapılmasına veya soruşturma açılmasına gerek bulunmadığına OY BİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

—— • ——

Rekabet Kurumu Başkanlığından:

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı :

2002-2-52

Karar Sayısı : 03-28/348-148

Karar Tarihi :

1.5.2003

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan :

Mustafa PARLAK (Başkan Y.)

Üyeler :

A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,

Murat GENCER, Rıfkı ÜN

AL,

Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, Tuncay SONGÖR,

Kublay ATASAYAR, M. Sıraç ASLAN

B- RAPORTÖRLER:

Hakan BİLİR, A.Ogün SARI, Ekrem KALKAN, Adnan AKGÜN

C- ŞİKAYET EDEN : -

İş-Tim Mobil Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş. Abdi İpekçi Cad. No:75 Maçka/İstanbul

D- HAKKINDA İNCELEME YAPILAN:

-

Telsim Mobil Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş.

Mehmet Akif Mah. Star Sok. No:2 İkitelli/İstanbul

E- DOSYA KONUSU: Telsim Mobil Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş.'nin Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş. lehine daha düşük görüşme ücreti uygulamak suretiyle 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’u ihlal ettiği iddiası.

F- İDDİALARIN ÖZETİ:

Yapılan başvuruda özetle; Telsim Mobil Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş. (Telsim)’nin kendi şebekesinden diğer operatör şebekelerine giden çağrılarda karşılıklılık bulunmaksızın Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş. (Turkcell) lehine belirli oranda indirim uyguladığı, ancak İş-Tim Mobil Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş. (Aria) ve Aycell Haberleşme ve Pazarlama Hizmetleri A.Ş. (Aycell)'nin şebekelerine giden çağrılar için ise herhangi bir indirim uygulamadığı, bu anlamda Telsim’in söz konusu uygulamalarının pazara yeni girişlerin engellenmesine yönelik olduğu belirtilerek, aboneler arasında ayrımcılık içermesi nedeniyle söz konusu uygulamalara son verilmesi gerektiği talep edilmiştir

G- DOSYA EVRELERİ:

Telekomünikasyon Kurumu tarafından gönderilen ve 23.7.2002 tarih ve 3269 sayı ile Kurum kayıtlarına giren İş-Tim Mobil Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş. imzalı başvuru üzerine hazırlanan 7.10.2002 tarih ve 2002-2-68/BN-02-HB Bilgi Notu Rekabet Kurulu’nun 18.10.2002 tarih ve 02-63/792-M sayılı toplantısında görüşülmüş ve soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla 4054 sayılı Kanun’un 40/1. maddesi uyarınca önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.

6.11.2002 tarihi itibarıyla hakkında önaraştırma açılan konularda; 12.01.2003 tarihi itibarıyla ise düzenlenen 9.12.2002 tarih ve 2002-2-52/ÖA-02-HB sayılı önaraştırma raporu hakkında Telekomünikasyon Kurulu’nun görüşü talep edilmiştir.

Telekomünikasyon Kurulu, Rekabet Kurumu kayıtlarına 26.12.2002 tarih, 9815 sayı ve 25.3.2003 tarih ve 2397 sayı ile intikal eden yazılarıyla konuya ilişkin görüşünü göndermiştir.

20.3.2003 ta

rih ve 03-18/212-M sayılı Kurul toplantısında ise 4054 sayılı Kanun'da öngörülen karar yeter sayısının bulunmaması nedeniyle konu hakkında bir işlem yapılamayacağına ve konunun gerekli nisap oluşuncaya kadar Kurul gündeminde tutulmasına karar verilmiştir.

9.12.2002 tarih ve 2002-2-52/ÖA-02-HB sayılı önaraştırma raporu ile Telekomünikasyon Kurulu’nun görüşleri Kurul’un 10.4.2003 tarih ve 03-23/283-M sayılı toplantısında ele alınarak; gündemde yer alan ve ortak noktaları bulunması sebebiyle birlikte görüşülmeye açılmış olan tüm konulara ilişkin her bir şikayet ile ilgili inceleme ve araştırma sonuçları tasnif edilerek, rekabet ihlali olduğu yönünde tespit ve değerlendirme bulunmadığından şikayetin reddini gerektiren ve ayrıca soruşturma açılması yönünde cid

di ve yeterli bulgunun mevcut olduğu sonuçların, somut isnatlar belirtilerek ayrı ayrı ve alınacak kararlara esas teşkil etmek üzere her şikayet konusuna göre tefrik edilmiş metinler halinde, hukuki dayanak ve gerekçeleri de belirtilerek Kurul gündemine ayrı önergeler ile getirilmesine karar verilmiştir.

Bu karar üzerine hazırlanan 22.4.2003 tarih ve 2002-2-52/B.N.-03-H.B. sayılı bilgi notu, 28.4.2003 tarih ve REK.0.06.00.00/44 sayılı Başkanlık önergesi ile Kurul’un 03-28 sayılı toplantısında görüşülerek karar verilmiştir.

H-RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ:

Dosya konusu işlemle ilgili olarak;

- Telsim’in uygulamış olduğu

, Turkcell şebekesine giden çağrılar ile diğer şebekelere giden çağrılar arasında farklı fiyatlara mukabil Turkcell’in sadece şebeke içi ve diğer operatörler olarak iki farklı fiyat kategorisine sahip olduğu ve bu nedenle aralarında uyumlu eylem niteliğinde herhangi bir bulguya rastlanmadığı,

- Telsim’in "GSM Hizmetleri" pazarında hakim durumda olmadığı ve bu nedenle uyguladığı fiyat politikasının 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesi anlamında rekabet ihlali oluşturabilecek bir uygulama olmadığı

bu nedenlerle şikayet konusuna yönelik soruşturma açılmasına gerek olmadığı ifade edilmiştir.

I. YAPILAN TESPİTLER VE HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Şikayet konusu olan Telsim’den; Turkcell, Telsim, Aria ve PSTN’e doğru yapılan çağrıların dakika ücretlerine ilişkin tarifelerin incelenmesinden, Turkcell’e çağrı yapılması durumunda uygulanan tarifeler ile Telsim şebeke içi yapılan çağrılar arasında fark bulunmadığı, Aria ile PSTN’e

doğru yapılan çağrıların dakika ücretlerinin bu tarifelere oranla daha yüksek belirlendiği anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan prepaid (ön ödemeli) kartlara bakıldığında ise PSTN, Aria ve Aycell’e doğru yapılan çağrılar ile Turkcell’e yapılan çağrılar arasında “Normal” tarife sınırında herhangi bir fark olmayıp 720.000 TL/dk öngörülmesine karşın, Advantage Class tarifesinde indirimli saatler ve haftasonu seçeneğinde Turkcell’e doğru yapılacak çağrılar için 360.000 TL/dk öngörülmüştür. Bu rakam yine Telsim’e d

oğru yapılacak olan aramalarda Advantage Class tarifesindeki TL/dk ücretine eşittir. Burada da faturalı hatlarda olduğu gibi Turkcell’e yapılacak olan aramalar şebeke içi gibi ücretlendirilmiştir.

Turkcell tarafından yönlendirilen çağrılarda ise yine şebeke içi ücretlendirmelerde -Telsim’den farklı olarak- kategoriler şebeke içi ve yurtiçi aramalar şeklinde biçimlendirilmiş ve Turkcell dışındaki operatörlere yapılan çağrılar arasında herhangi bir fark gözetilmemiştir. Turkcell’in farklı tarife paketlerinde

genel olarak gözlenen, şebeke içi görüşmelere indirim uygulanması diğer tarifelerinde ise şebeke içi tarifeye oranla daha yüksek bir tarife uygulanmasıdır.

Başvuru değerlendirildiğinde Telsim’in eylemlerinin rekabet mevzuatı bağlamında “hakim durumun kötüye kullanılması” ve “Turkcell ile birlikte uyumlu eylem” başlıkları altında değerlendirilebileceği görülmüştür. Her iki konu başlığında da şikayetin esası, piyasaya girmeye çalışan firmaların girişlerinin engellenmesi veya teşebbüslerin pazar dışına çıkar

tılmaya çalışılması olarak özetlenebilir.

I.1. Hakim Durum Değerlendirmesi

Yapılan şikayette, Telsim tarafından uygulanan arabağlantı ücretlerinden farklı olarak Turkcell’e daha düşük olan Telsim’in şebeke içi tarife fiyatının uygulanmasının ayrımcılık olduğu iddia edilmektedir.

Telsim’in GSM operatörü diğer iki rakibi Aycell ve Aria’ya ve PSTN abonelerine yapılan çağrıların ücreti konusunda ayrımcılık yapıyor olmasının, rekabeti bozucu etkilere sahip olması ve bunun akabinde eylemlerinin 4054 sayılı Kanun uyarınca yasaklanması, Telsim’in aynı Kanun uyarıca hakim durumda kabul edilip edilmemesine bağlıdır. Telsim, GSM hizmetleri pazarında yaklaşık %…..’lük pazar payına sahiptir. Turkcell’in %…..’lık pazar payı ile en büyük operatör olduğu bu pazarda, T

elsim’in -pazar payı haricindeki diğer kriterler ile birlikte- hakim durumda olmadığı görülmektedir.

I.2. Uyumlu Eylem Değerlendirmesi

Fiyat tarifelerini operatörler bazında farklılaştırarak, rakiplerini piyasa dışına itme eyleminin bir diğer aracı, başka bir operatör ile karşılıklı olarak bu eylemi yapmak olabilir. Bir başka deyişle Telsim’in Turkcell’e düşük ücret uygulamasının yanı sıra Turkcell’in de aynı şekilde davranması, piyasaya sonradan giren operatörleri zor durumda bırakabilecektir.

Ancak yap

ılan incelemelerde, Telsim’in, Turkcell dışındaki operatörlere şebekeler arası yüksek ücret tarifesi, Turkcell’e ise kendi şebeke içi fiyatı üzerinden tarife uygulamasına, Turkcell tarafından aynı biçimde karşılık verilmediği görülmektedir. Turkcell’in fiyatlandırmalarına bakıldığında, operatörler arasında bir ayrım yapmadığı, tarifelerini şebeke içi ve diğer operatörler olarak iki farklı kategoride düzenlediği ve Telsim’e yapılan çağrıları da diğer operatörler kategorisinde ele aldığı görülmektedir. Bu anlamda Telsim ve Turkcell arasında, sadece şikayet konusu tarife bakımından uyumlu eylem olarak nitelendirilebilecek bir uygulama tespit edilememiştir.

Yukarıdaki bilgiler doğrultusunda, Telsim’in şikayet konusu tarifesinin 4054 sayılı Kanun’un 4. ve 6. maddesi kapsamında ihlal oluşturmadığı kanaatine varılmıştır.

J- SONUÇ

Yukarıda yer verilen tespitler ve yapılan değerlendirmeler doğrultusunda, Telsim'in, Turkcell dışındaki operatörlere şebekeler arası yüksek tarife uygularken, Turkcell’e giden çağrılara daha düşük olan kendi şebeke içi tarifesi uygulamasının, pazara giriş engeli yarattığı yolundaki şikayet, 4054 sayılı Kanun çerçevesinde incelenmiş olup;

- Telsim'in hakim durumda bulunmaması nedeniyle, bahsekonu fiyatlandırma eyleminin 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesi anlamında rekabet ihlali oluşturabilecek bir uygulama olmadığı,

- Turkcell’in fiyatlandırmalarında, Telsim’in yaptığı biçimde, Telsim veya diğer telekomünikasyon operatörleri arasında farklı bir tarife uygulamasına gitmediği göz önüne alındığında, yalnızca şikayet konusu tarife ile ilgili olarak, iki teşebbüs arasında uyumlu eylem niteliğinde şüpheye yol açacak herhangi bir bulguya rastlanmadığı ve bu anlamda 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin ihlal edilmediği

sonuç ve kanaatine varılarak, şikayet konusuna yönelik soruşturma açılmasına gerek bulunmadığına OY BİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

—— • ——

Rekabet Kurumu Başkanlığından:

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı :

2003-1-86 (Devralma)

Karar Sayısı :

03-50/559-242

Karar Tarihi :

10.7.2003

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan :

Mustafa PARLAK

Üyeler :

A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,

Murat GENCER, Prof.Dr. Zühtü AYTAÇ,

Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,Tuncay SONGÖR,

Kublay ATASAYAR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN

B- RAPORTÖRLER : Abdulgani GÜNGÖRDÜ, Şenol KOCAER

C-BİLDİRİMDE

BULUNAN :

- The Goodyear Tire & Rubber Company

Temsilcisi: Av. Tolga KARATAŞ

La Martin Cad. No:10 34437 Taksim-İstanbul

D- TARAFLAR :

- The Goodyear Tire & Rubber Company

1144 East Market Street Akron

Ohio 44316-0001 ABD

- Goodyear S.A.

Avenue Gordon Smith L-7750 Colmar-Berg LÜKSEMBURG E- DOSYA KONUSU: The Goodyear Tire & Rubber Company’nin Goodyear Lastikleri T.A.Ş.’deki hisselerinin Goodyear S.A. tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

F- DOSYA EVRELERİ:

Kurum kayıtlarına 23.6.2003 tarih, 2846 sayı ve 26.6.2003 tarih, 2905 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 3.7.2003 tarih, 2003-1-86/Öİ-02-AG sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 7.7.2003 tarih, REK.0.05.00.00/87 sayılı Başkanlık önergesi ile 03-50 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ:

İlgili raporda; The Goodyear Tire & Rubber Company’nin Goodyear Lastikleri T.A.Ş.’deki hisselerinin tümünün Goodyear S.A. tarafından devralınması işleminin; 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 sayılı Tebliğ'in 2. maddesi kapsamında bir devralma işlemi olmadığı ifade edilmektedir.

H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

H.1.1.

The Goodyear Tire & Rubber Company (Goodyear Tire)

Goodyear Tire & Rubber Şirketler Grubu'na ait olan Goodyear Tire, otomotiv lastiği üretim ve dağıtım faaliyetleri ile iştigal etmektedir. Söz konusu Grup aynı zamanda, nakliye endüstrisi ile farklı sınai ve tüketici piyasaları için kayış, hortum ve diğer lastik ürünleri dahil olmak üz

ere bazı mühendislik mamulleri ve çeşitli kimyasallar üretmekte ve satmaktadır.

H.1.2. Goodyear S.A.

Goodyear S.A., esas olarak, doğal ve sentetik lastik ürünlerinin üretimi ve geliştirilmesinde kullanılan kumaş, tel ve diğer ekipmanın üretimi ile iştigal eden Goodyear Grubu’na dahil bir şirkettir. Goodyear S.A. aynı zamanda, The Goodyear Tire'ın araştırma ve geliştirme birimi olan The Goodyear Technical Center Luxembourg’un faaliyetlerine destek vermektedir. Goodyear S.A.’nın %99,9 oranındaki hissesin

e Goodyear Tire sahiptir.

H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

Dosya mevcudu bilgilere göre; Goodyear Tire, Goodyear Lastikleri T.A.Ş’nin ödenmiş sermayesinin toplam %74,6004’ünü temsil eden 17.781.242.190 adet nama yazılı hisselerinin tümünü Goodyear S.A.’ya devredecektir. Devre konu olan hisselerin 15.717.730.789 adedi halka kapalı kısımda yer almakta, 2.063.511.401 adedi İstanbul Menkul Kıymetler Borsasında işlem görmektedir.

Goodyear Lastikleri T.A.Ş.’nin işlem öncesi ve sonrası ortaklık yapısı aşağıda sunulmuştur.

Tablo 1- Goodyear Lastikleri T.A.Ş.’nin İşlem Öncesi ve Sonrası Ortaklık Yapısı

	İşlem Öncesi Durum	İşlem Sonrası Durum
Hissedar	Hisse Adedi	Hisse Adedi
Goodyear Tire	15.717.730.789	--
Goodyear S.A.	--	15.717.730.789
OYAK Grubu	2.736.072.316	2.736.072.316
Diğer	5.381.524.841	5.381.524.841
TOPLAM	23.835.327.946	23.835.327.946

4054 sayılı Kanun’un “Birleşme veya Devralma” başlıklı 7. maddesinde, “Bir ya da birden fazla teşebbüsün hakim durum yaratmaya veya hakim durumlarını daha da güçlendirmeye yönelik olarak, ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak şekilde birleşmeleri veya herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları, miras yoluyla iktisap

durumu hariç olmak üzere, devralması hukuka aykırı ve yasaktır.” denilmektedir. Dolayısıyla tek bir teşebbüs niteliğine sahip ekonomik bütünlük içinde olan birimler arasında gerçekleşen birleşme/devralma işlemi Kanun kapsamı dışında kalmaktadır.

Ayrıca

1997/1 sayılı Tebliğ'in 2. maddesinin (b) bendindeki ifadeden de bir işlemin Kanun'un 7. maddesi kapsamında devralma işlemi olarak kabul edilebilmesi için en az iki teşebbüsün varlığının gerektiği anlaşılmaktadır.

“Teşebbüs” kavramı ise, Kanun’un 3. maddes

inde “piyasada mal veya hizmet üreten, pazarlayan, satan gerçek ve tüzel kişilerle, bağımsız karar verebilen ve ekonomik bakımdan bir bütün teşkil eden birimler” olarak tanımlanmıştır. Bu doğrultuda, aynı ekonomik birlik içerisinde yer alan şirketler arasında gerçekleşen birleşme ve devralmalar, kontrol değişikliği yaratmaması nedeniyle, anılan Tebliğ'in kapsamı dışında kalmakta ve bu tür işlemler için izin alınmasına gerek bulunmamaktadır.

Bu çerçevede, devralan Goodyear S.A'nın

devreden Goodyear Tire tarafından kontrol edilmesi nedeniyle 4054 sayılı Kanun açısından tek bir teşebbüsün bulunduğu, dolayısıyla anılan işlemin 1997/1 sayılı Tebliğ'in 2. maddesi kapsamında olmadığı kanaatine varılmıştır.

I- SONUÇ

Yukarıda yer verilen değerlendirmeler ışığında, The Goodyear Tire & Rubber Company’nin Goodyear Lastikleri T.A.Ş.’deki hisselerinin tamamının Goodyear S.A. tarafından devralınması işleminin; 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun'a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alı

nması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”in 2. maddesi kapsamında bir devralma işlemi olmadığına OY BİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

—— • ——

Rekabet Kurumu Başkanlığından:

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı :

2003-1-93 (Devralma)

Karar Sayısı :

03-53/599-266

Karar Tarihi :

24.7.2003

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan :

Mustafa PARLAK

Üyeler :

Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,

Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,

Kublay ATASAYAR, M.Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN

B- RAPORTÖRLER:

M.Ömür PAŞAOĞLU, M.Oğuzcan BÜLBÜL

C-BİLDİRİMDE

BULUNAN :

- Montagu Private Equity Limited Temsilcisi: Av. Nilüfer Müldür ÇAKMAKLI Eski Büyükdere Cad. Park Plaza No:22 K:11

80670 Maslak İstanbul

D- TARAFLAR :

- HSBC Holdings Plc.

8 Canada Square E14 5HQ Londra İNGİLTERE

- Linpac Group Limited

3180 Park Square Birmingham Business Park Birmingham B37 7YN İNGİLTERE

E- DOSYA KONUSU: HSBC Holdings Plc. (HSBC)'nin, kontrolünde olan Montagu Private Equity Limited aracılığıyla Linpac Group Limited’i devralması işlemin

e izin verilmesi talebi.

F- DOSYA EVRELERİ:

Kurum kayıtlarına 4.7.2003 tarih ve 3046 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 18.7.2003 tarih, 2003-1-93/Öİ-03-MÖP sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 21.7.2003 tarih, REK.0.05.00.00/91 sayılı Başkanlık önergesi ile 03-53 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ:

İlgili raporda; HSBC tarafından kontrol edilen Montagu Private Equity Limited (MPE)’in, Linpac Group Limited (LINPAC)’i devralması işleminin; 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun'a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ'in 2. maddesi kapsamında bir devralma işlemi olduğu; ancak, mezkûr Tebliğ’in 4. maddesinde belirtilen ciro ve pazar payı eşiklerinin aşılmaması nedeniyle, söz konusu işlemin izne tabi bir devralma olmadığı ifade edilmektedir.

H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

Bildirime konu işlem, Linpac üzerindeki kontrolün devralınmasına yönelik özel bir ihale olup, HSBC'nin MPE şirketi aracılığıyla LINPAC hissedarlarına duyuru yoluyla teklif sunması şeklinde gerçekleştirilecektir. Anılan işlem ile amaçlanan LINPAC'in tüm kontrolünün devralınmasıdır.

Tamamı Montagu Holdings Limited şirketine ait olan MPE, imalat, hizmet ve tüketici ürünleri alanında faaliyette bulunan Avrupa merkezli şirketlere özsermaye sağlamaya yönelik yatırımlar yapan özsermaye fonu yönetim şirketidir.

Montagu Holdings Limited'in ise, %80.1’i Montagu Management Limited (MML)'e ve %19.9’u HSBC Bank Plc (HSBC Bank- tamamına HSBC'nin sahip olduğu)'ye ait olup, anılan şirketlerce müştereken kontrol edilmektedir. MPE, daha önce HSBC Bank’a ait ve HSBC Private Equity Limited (HSBC PE) unvanlı bir iştirak iken, HSBC Bank 18.5.2003 tarihinde HSBC PE’nin çoğunluk hissesini (%80.1’i) kendi yönetim ekibine satmıştır. Dolayısıyla, MPE’nin üzerindeki müşte

rek kontrolün tarafları, farklı isimler altında faaliyet gösteren ayrı şirketler olarak gözükmekle birlikte; bu şirketler esas itibarıyla, HSBC ile HSBC de çalışan kişiler tarafından kurulmuş olan ve HSBC tarafından kontrol edilen şirketlerdir.

İşlemin taraflarından LINPAC; dünya çapında ambalaj, malzeme taşıma sistemleri ve otomotiv parçaları sektörlerinde faaliyet gösteren bir şirketdir. LINPAC, 1959 yılında yerel taze yiyecek üreticilerine hizmet etmek üzere bir kağıt ambalaj şirketi olarak kurulmakla

birlikte, mevcut durumda sekiz ayrı işkoluna sahip global bir şirket haline gelmiştir. Dosya mevcudu bilgilerden, LINPAC’in Türkiye sınırları içerisinde yalnızca ambalajlama/plastik sektöründe faaliyet gösterdiği anlaşılmaktadır. LINPAC’in bu faaliyet alanı dışında, Türkiye’de herhangi bir bağlı şirket veya yan kuruluşu bulunmamakta ve bu ürünlerin dağıtımını doğrudan satış yöntemiyle yapmaktadır. LINPAC'in Türkiye’de faaliyet gösteren şirketi Linpac Plastik Ambalaj ve Pazarlama ve Ticaret A.Ş.’dir.

H.2. İl

gili Pazar

H.2.1. İlgili Ürün Pazarı

İşlemin gerçekleştirilmesi için aracı şirket olarak yeni kurulan PICNAL ve DebtCO'nun herhangi bir ürün pazarında faaliyetleri bulunmamaktadır. Dolayısıyla, anılan işlemde devralınacak olan LINPAC’in Türkiye’de faaliyet gösterdiği pazarlar dikkate alınarak, ilgili ürün pazarları “gıda ambalajlaması için esnek film, gıda ambalajlaması için sert plastik kaplar ve malzeme taşıma sistemleri” şeklinde tespit edilmiştir.

MPE Türkiye’deki faaliyetlerini, dahili kazan, duş ve banyo aksesuarları üretimi yapan bir firma aracılığı ile yürütmektedir. Dolayısıyla MPE, MPE’yi kontrol eden HSBC ile MPE’nin portföyündeki diğer şirketler, Türkiye pazarında LINPAC’in bulunduğu pazarların hiç birinde faaliyet göstermemektedirler.

H.2

.2. İlgili Coğrafi Pazar

İşlemin değerlendirilmesinde ilgili ürün pazarlarına yönelik bölgesel pazar tanımı yapılmasını gerektirecek koşulların bulunmaması nedeniyle, ilgili coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak belirlenmiştir.

H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

Söz konusu işlem, LINPAC'in tüm kontrolünün, HSBC'nin kontrolündeki MPE tarafından yeni kurulmuş olan PICNAL ve DebtCO aracılığıyla devralınmasına ilişkindir.

Devralma işleminin kapanışı sırasında, LINPAC Yönetimi %12.49; HSBC Bank %0 ila %13.45 ve satıcılar ise %27. 56 ila %37.79 arasında oy hakkı elde edecek, ancak söz konusu teşebbüsler stratejik kararlar üzerinde hiç bir veto hakkına sahip olamayacaktır. Şirketin tüm stratejik kararlarında, %46.47’lik pay ile MPE sö

z sahibi olacaktır. PICNAL, LINPAC’in halihazırdaki tüm hisselerini devralmak üzere bir teklifte bulunmuştur. Teklifin tamamlanmasını takiben PICNAL, LINPAC’in hisselerini devralacak ve bu hisseler, tümüyle PICNAL’in kontrolünde olan DebtCO’ya transfer edilecektir. Böylece LINPAC, PICNAL aracılığıyla MPE tarafından kontrol edilen DebtCO’nun %100 iştiraki haline gelecek ve sonuç olarak LINPAC’in kontrolü MPE'ye geçmiş olacaktır.

Bu çerçevede, kontrol değişikliğinin gerçekleşeceği işlem, 1997/1 sayılı Tebliğ'in 2. maddesi kapsamında bir devralmadır.

MPE’nin, ilgili ürün pazarlarında herhangi bir faaliyeti bulunmamakta olup, LINPAC’in ise 2002 yılına ilişkin ciro ve pazar payları aşağıdaki şekildedir:

Pazarlar	Pazar Payı (%)	Ciro (TL)
Esnek Ambalajlama	…...	…………………
Gıda Ambalajlaması için Sert Plastik Kaplar	…..	…………………
Malzeme Taşıma Sistemleri	…..	…………………
TOPLAM		…………………

Tarafların ciro ve pazar payları toplamının, 1997/1 sayılı Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde yer alan %25 pazar payı ve 25 trilyon TL. ciro eşiklerini aşmaması nedeniyle anılan işlem izne tabi bir devralma değildir.

I- SONUÇ

Montagu Private Equity Limited’in, Linpac Group Limited’i devralması işleminin; 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesine dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in 2. maddesi kapsamında bir devralma işlemi olduğuna; ancak, anılan Tebliğ’in 4. maddesinde öngörülen ciro ve pazar p

ayı eşiklerinin aşılmaması nedeniyle, bildirim konusu işlemin izne tabi olmadığına OY BİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

—— • ——

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı :

2003-2-48

Karar Sayısı : 03-53/601-267

Karar Tarihi :

24.7.2003

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan :

Mustafa PARLAK

Üyeler :

Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN,

R

. Müfit SONBAY, Rıfkı ÜNAL,

Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,

Kublay ATASAYAR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN

B- RAPORTÖR :

Şahin ARDIYOK

C- ŞİKAYET EDEN : -

İhlas Net A.Ş.

İhlas Medya Center, 34530 Yenibosna/İstanbul

D- ŞİKAYET EDİLEN :

- Türk Telekomünikasyon A.Ş. Turgut Özal Bulvarı, 06103 Aydınlıkevler/Ankara

E- DOSYA KONUSU: Türk Telekomünikasyon A.Ş.'nin internet servis sağlayıcılarına kusurlu hizmet sunarak 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’u ihlal ettiği iddası.

F-İDDİALARIN ÖZETİ :

İhlas Net A.Ş. (İhlas Net)'nin başvurusunda özetle;

- Türk Telekomünikasyon A.Ş. (TTAŞ)'nin SPRINT'ten aldığı, İstanbul-Newyork arasındaki yurtdışı internet erişiminin sürekli olarak kesintiye uğradığı,

- TTAŞ'ın internet servis sağlayıcılara (İSS) vermesi gereken, kaliteli ve sürekli internet erişimini uzun süren aralıklarla sağlayamadığı,

- TTAŞ'ın bu kusurlu hizmetine rağmen, veremediği hizmetin maddi karşılığını faturalarına, İSS'lerin aleyhine yansıttığı,

- TTAŞ'ın yurtdışı çıkışlarındaki kesintilerin bazen saatlerce sürdüğü ve bu nedenle İSS'lerin kurumsal ve bireysel müşterilerinin ciddi oranda etkilendiği,

ifade edilerek, TTAŞ'ın yurtdışı internet erişimi konusunda gereken özeni göstermesi ve yönlendirilmesi açısından,

- TTAŞ'ın yurtdışı çıkışlarının farklı noktalar ve işletmecilerden yedeklenmesinin temin edilmesi,

- herhangi bir kesinti halinde tüm İSS'leri ivedilikle bilgilendirilmesi,

- saat 18:00'den sonra hiçbir

şekilde ulaşılamayan TTAŞ'ın vaad ettiği 365 gün, 24 saat hizmet vermesinin sağlanması,

- kusurlu hizmet sağladığı yurt dışı erişimi için, hizmet veremediği günlerin hesap edilerek, İSS'lere geçmiş yıllar dahil geri ödeme yapılması,

talep edilmektedir.

G- 

DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 9.5.2003 tarih ve 2060 sayı ile giren başvuru üzerine, 2813 sayılı Telsiz Kanunu'nun 4502 sayılı Kanun ile değişik 7. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca Telekomünikasyon Kurumunun görüşü talep edilmiş ve 15.7.2003 tarih ve 3201 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal görüşte, aynı şikayetin Telekomünikasyon Kurumuna da yapıldığı ve konunun Kurum görev ve yetkisinde olduğu ifade edilmiştir.

Bunun üzerine, yapılan inceleme sonucunda hazırlanan 18.7.2003 tarih, 2003-2-48 /BN-03-ŞA sayılı Bilgi Notu, 21.7.2003 tarih, REK.0.06.00.00/86 sayılı Başkanlık önergesi ile 03-53 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

H- RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ:

İlgili Bilgi Notu'nda, İhlas Net'in yapmış olduğu başvurunun 4054 sayılı Kanun kapsamında ele alınamayacağı, dolayısıyla bir önaraştırma veya soruşturma açılmasına gerek olmadığı ifade edilmiştir.

I- DEĞERLENDİRME

İhlas Net, Telekomünikasyon Kurumundan almış olduğu genel izin çerçevesinde İSS olarak faaliyet gösteren bir şirkettir. TTAŞ ise, başta yasal tekel hakkının söz konusu olduğu ses iletişimi ve altyapı hizmetleri olmak üzere, telekomünikasyon sektöründe yer alan birçok pazarda faaliyet gösteren, sermayesinin %100'ü devlete ait bir şirkettir. TTAŞ, İhlas Net'in faaliyet göster

diği dar ve geniş bant internet erişim hizmetleri pazarında TTnet adı altında erişim hizmeti sunmaktadır.

Hem İhlas Net, hem de TTnet adı altında TTAŞ'ın yürüttüğü internet erişim hizmeti sağlama faaliyeti için, üç ana girdinin veya bileşenin bir araya ge

tirilmesi gerekmektedir.

Yerel ve kurumsal kullanıcılarla İSS'nın santralleri arasındaki bağlantının sağlanmasında kullanılan girdi türü, yerel kullanıcılar için erişim şebekesi, kurumsal kullanıcılar için ise kiralık hatlardan oluşmaktadır. Yerel erişim şebekesi olarak kullanılabilecek kablolu telefon şebekesi ve kablo TV şebekesi TTAŞ'ın kontrolündedir. Kiralık hatlar konusunda ise, TTAŞ'ın 31.12.2003 tarihine kadar yasal tekeli bulunmaktadır. Dolayısıyla internet erişim hizmeti sunulması için gereken

ilk girdinin bizzat İSS'ler tarafından oluşturulması yasal olarak mümkün olmayıp, TTAŞ'dan sağlanması zorunludur.

İkinci girdi veya bileşen ise, İSS abonelerini yurtiçindeki internet kaynaklarına ulaştıran yurtiçi omurga hizmetleridir. TTAŞ'ın yukarıda bahsedilen altyapı tekeli nedeniyle bu hizmetlerin de bizzat üretilmesi mümkün olmayıp TTAŞ'tan temin zorunluluğu bulunmaktadır.

Üçüncü ana bileşen, internet abonelerinin yurtdışı internet kaynaklarına erişiminin sağlamasında kullanılan yurtdışı çıkışlardır. Türkçe içeriğin sınırlı olması nedeniyle internet aboneleri çok yoğun olarak yurtdışı çıkışlarını kullanmakta ve yurtdışındaki internet sitelerine bağlanmaktadır. Yurtdışı internet çıkışı için uydu ve fiber optik kablo olmak üzere iki farklı teknoloji k

ullanılmaktadır. Fiber optik kablolar üzerinden yurtdışı çıkışları TTAŞ'ın altyapı tekeli nedeniyle sadece bu şirketten sağlanabilmektedir. Uydu üzerinden yurtdışı çıkışları ise TTAŞ ve uydu yer istasyonu işletmecilerinden temin edilebilmektedir.

İhlas Net'in inceleme konusu başvurusu TTAŞ'dan sağlanmakta olan yurtdışı çıkışlarında yaşanan sorunlarla ilgilidir.

Yukarıda belirtildiği gibi, internet erişim hizmetleriyle ilgili olarak TTAŞ, hem TTnet adı altında son kullanıcıya hizmet sunmakta, hem de bu hizmetin sunulmasında kullanılan temel girdileri (yerel şebeke hizmetleri, kiralık devreler, yurt dışı çıkışlar) bir alt pazardaki İhlas Net gibi rakiplerine sağlamaktadır. İhlas Net'in TTAŞ dışında başka bir teşebbüsten yerel şebeke, kiralık devre hizmeti sa

tın alması TTAŞ’ın mevzuattan kaynaklanan tekel hakkı nedeniyle mümkün değildir. Aynı durum İhlas Net'in kiralamaya konu devreleri bizzat inşa etmesi için de söz konusudur.

Ancak İhlas Net'in yurtdışı internet erişim hizmeti satın almak konusunda TTAŞ dışında alternatifleri mevcuttur. Bu alternatif teşebbüsler, uydu yer istasyonu sağlayıcılarıdır. Dolayısıyla TTAŞ'ın alternatifsiz olduğu yerel şebeke hizmetleri ve kiralık devreler konusunda aynı zamanda rakipleri niteliğindeki müşterilerinin taleplerine u

ygun arzda bulunmaması halinde 4054 sayılı Kanunun ihlal edilmesi olasılığı bulunabilir.

Buradan hareketle, TTAŞ'ın yurtdışı internet çıkış hizmetlerinde aktüel ve potansiyel rekabet baskısı altında olduğu söylenebilir. Dolayısıyla İhlas Net'in TTAŞ'ın yurtdışı internet erişimi konusunda yaşadığı ve başvurusunda belirttiği sorunları gidermek üzere, başka bir teşebbüsten yurtdışı çıkış hizmeti alabilmesi mümkündür. Ayrıca, TTAŞ'ın bu sözleşmeler kapsamında verdiği hizmetlerle ilgili kusurlu davranışlarının

tespiti ve tazmin edilmesi için özel hukuk kurallarına başvurulması olanak dahilindedir.

J- SONUÇ

Yukarıda yer verilen değerlendirmeler doğrultusunda; İhlas Net A.Ş.'nin yapmış olduğu başvurunun 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında ele alınamayacağına, dolayısıyla bir önaraştırma yapılmasına veya soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine OY BİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

—— • ——

Rekabet Kurumu Başkanlığından:

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı :

2003-1-100 (Özelleştirme Nihai Bildirim)

Karar Sayısı :

03-53/619-280

Karar Tarihi :

24.7.2003

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan : Mustafa PARLAK

Üyeler :

Tuncay SONGÖR, A.Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,

Rıfkı ÜNAL, Prof.Dr. Nurettin KALDIRIMCI,

Kublay ATASAYAR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN

B- RAPORTÖRLER :

M.Nazlı AKSOY, Harun ULU

C- BİLDİRİMDE

BULUNAN : - T.C. Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı

D- TARAFLAR :

- T.C. Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı

Hüseyin Rahmi Sok. No:12 Çankaya Ankara

 Törem Ortak Girişim Grubu

K.Mustafa Paşa Mah. Karasarıklı Sok.

No:26 Fatih İstanbul

-

Albayrak Turizm Seyahat İnşaat Ticaret A.Ş.

Çayhane Sok. No:1 Topkapı İstanbul

-

Teknotes-Oral Baytok Ortak Girişim Grubu

Kızkulesi Sok. No:38

Gazi Osman Paşa Ankara

E- DOSYA KONUSU:

Gerkonsan Gerede Çelik Konstrüksiyon ve Teçhizat Fabrikaları Sanayi ve Ticaret A.Ş’nin blok satış yöntemiyle devredilmesi işlemine izin verilmesi talebi.

F- DOSYA EVRELERİ:

Kurum kayıtlarına; 16.7.2003 tarih, 3236 sayı ve 21.7.2003 tarih, 3385 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ ve 1998/4 sayılı Özelleştirme Yoluyla Devralmaların Hukuki Geçerlilik Kazanabilmeleri İçin Rekabet Kurumuna Yapılacak Ön Bildirimlerde ve İzin Başvurularında Takip Edilecek Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 23.7.2003 tarih, 2003-1-100/Öİ-03-MNA sayılı Özelleştirme Nihai Bildirim Raporu, 24.7.2003 tarih ve REK.0.05.00.00/94 sayılı Başkanlık önergesi ile 03-53 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ:

İlgili raporda; Gerkonsan Gerede Çelik Konstrüksiyon ve Teçhizat Fabrikaları Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin %99.99 oranındaki hissesinin özelleştirme yoluyla Törem Ortak Girişim Grubu, Albayrak Turizm Seyahat İnşaat Ticaret A.Ş. ve Teknotes-Oral Baytok Ortak Girişim Grubu’ndan herhangi birine devredilmesinin, 1998/4 sayılı Tebliğ kapsamında bir devir işlemi olduğu, ancak Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olmadığı ifade edilmektedir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

H.1.1. Gerkonsan Gerede Çelik Konstrüksiyon ve Teçhizat Fabrikaları Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Gerkonsan)

Ortaklık payının %99,99’u Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’na ait olan Gerkonsan, çelik konstrüksiyon, teknolojik teçhizat imalat ve montaj ile müteahhitlik hizmetleri yapmak amacıyla 1977 yılında Gerede’de kurulmuştur.

Şirketin Türkiye Demir Çelik İşletmeleri Genel Müdürlüğü elindeki hisseleri, Özelleştirme Yüksek Kurulu’nun 12.10.1999 tarihli kararı ile Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'na devredilmiş ve Şirket özelleştirme programına alınmıştır.

H.1.2. Törem Ortak Girişim Grubu

Tör

em Ortak Girişim Grubu, Törem Tekstil Turizm İnşaat Sanayi Ticaret Ltd. Şti. (Törem Ltd. Şti.) ile Yusuf Akın ve Süleyman Bayram arasında kurulmuştur.

Ortak girişimin taraflarından olan Törem Ltd. Şti.’nin hisselerinin %60’ı Yusuf Akın, %25’i Süleyman Bayram, %15’i ise Mustafa Bayram’a aittir. İhale şartnamesinde yer alan, ihaleye anonim şirketlerin veya ortak girişimlerin katılabileceği yönündeki hüküm nedeniyle anılan ortak girişim grubu, Törem Ltd. Şti. ile orta

kları arasında oluşturulmuştur.

Törem Ltd. Şti., tekstil ve konfeksiyon imalatı alanında faaliyet göstermektedir.

H.1.3. Albayrak Turizm Seyahat İnşaat Ticaret A.Ş.

Anılan Şirket'in bağlı bulunduğu Albayrak Şirketler Grubu inşaat, tekstil, servis işletmeciliği, akaryakıt ve uluslararası nakliyat alanlarında faaliyet göstermektedir.

H.1.4. Teknotes-Oral Baytok Ortak Girişim Grubu

Bu ortak girişim, Teknotes Ltd. Şti. ile bu Şirket'in %98 oranındaki hissesine sahip Oral Baytok arasında, ilgili ihaleye girebilmek amacı ile kurulmuştur. Teknotes Ltd. Şti., teknolojik tesis müteahhitliği konusunda faaliyet göstermekte ve özellikle rafineri, fabrika gibi tesislerin inşası, bakımı-onarımı alanlarında çalışmaktadır.

H.2. İlgili Pazar

H.2.1. İlgili Ürün Pazarı

Gerkonsan, çelik konstrüksiyon ve tekno

lojik teçhizat olmak üzere iki ana ürün grubunda üretim yapmaktadır.

Çelik konstrüksiyon; büyük sanayi tesislerinin fabrika binalarının, küçük ölçekli sanayi tesislerinin, ambar ve hangar binalarının, demir ve karayolu köprülerinin çelik elemanlarının imalatını kapsamaktadır.

Çelik konstrüksiyon, ankraj, gergi çubuğu, kolon, makas, kiriş aşık ve vinç yolları gibi elemanları içermektedir. Bu pazardaki en önemli yerli üreticiler Gama Makina, Güriş, Kutlutaş, Enka, Çimtaş ve Karçelik’tir. Sektörün yıllık üretim kapasitesinin 120-150 bin ton olduğu tahmin edilmektedir. Yatırım açısından en büyük teşebbüslerden biri olmasına rağmen, 5 bin ton üretim kapasitesine sahip ve 2002 yılındaki kapasite kullanım oranı %16 seviyesin

de kalan Gerkonsan’ın, pazarda önemli bir ağırlığı bulunmamaktadır.

Teknolojik teçhizat; büyük sanayi tesisi, fabrika gibi işletmelerde üretim bandındaki ekipmanların imalatını kapsamakta olup, çelik konstrüksiyon ile talaşlı imalatın (torna vs.) bileşiminden oluşmaktadır. Bu ürünlerin üretiminde çelik konstrüksiyon imalatında kullanılan makinelerin yanı sıra torna ve freze gibi talaşlı imalatında kullanılan makinelere de ihtiyaç duyulmaktadır. Bu ürün grubunda; konvenyör bantları ve köprüleri, demiryolu v

agonları, depolama tankları, değirmenler, vanalar gibi elemanlar bulunmaktadır. Teknolojik teçhizat üretiminde yıllık 100 ton kapasiteye sahip olan Gerkonsan, 2002 yılında bu kapasitenin ancak %4’ünü kullanabilmiştir. Bu pazarda, Alarko Ağır Makina ve Teksan iç pazardaki en büyük üreticiler olup, eski doğu bloku ülkelerinden de ithalat yapılmaktadır.

Dosya mevcudu bilgilerden, çelik konstrüksiyon üretimi için tasarlanan üretim tesislerinde bu pazarda yer alan tüm ürünlerin üretilebildiği anlaşılmaktadır. Bir başka deyişle, çelik konstrüksiyon ürünlerinin tek bir ilgili ürün pazarı olarak ele alınması olanaklıdır. Ancak, sadece çelik konstrüksiyon üreten bir tesiste teknolojik teçhizat üretiminin yapılması veya kısa dönem içerisinde bu üretime geçilmesi, ilgi

li üretim tesislerine yeni yatırımlar yapılmasının gerekliliği nedeniyle mümkün değildir. Bu çerçevede, bildirim konusu işlem açısından, çelik konstrüksüyon elemanları ve teknolojik teçhizat olmak üzere iki ayrı ürün pazarı belirlenmiştir.

H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar

İlgili ürünlerin ülke genelinde kullanılması nedeniyle ilgili coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak tespit edilmiştir.

H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

1998/4 sayılı Tebliğ'in 3. maddesi gereğince; özelleştirme yolu ile devralma işlemlerinde, özelleştirilecek teşebbüsün ilgili ürün piyasasındaki pazar payının %20’yi veya cirosunun 20 trilyon TL.’yi aşması halinde, ihale şartlarının kamuoyuna duyurulmasından önce Rekabet Kurumu'na ön bildirimde bulunulması gerekmekted

ir.

Çelik konstrüksiyon ve teknolojik teç

hizat pazarında üretim proje bazında, başka bir ifade ile sipariş üzerine yapılmaktadır. Bu bakımdan pazardaki bir şirketin üretim ve pazar payı yıldan yıla büyük değişimler gösterebilmektedir. Örneğin Gerkonsan, çelik konstrüksiyon pazarında, 1997 yılında %3 pazar payına sahipken, Marmara depreminin olduğu 1999 yılında %13 pazar payı elde etmiştir.

Anılan teklif sahibi üç şirketin çelik konstrüksiyon ve teknolojik teçhizat üretimi alanında faaliyetleri bulunmamakla

birlikte, Gerkonsan’ın ilgili piyasalardaki son üç yıla ilişkin pazar payı ve cirosu aşağıdaki şekildedir.

Tablo 1- Gerkonsan’ın Son 3 Yıla Ait Cirosu (TL)

Yıl	Çelik Konstrüksiyon	Teknolojik Teçhizat
2000	1.059.680.000.000	-
2001	………………….	-
2002	………………….	……………….

Ta

blo 2- Gerkonsan’ın Son 3 Yıla Ait Pazar Payı (%)

Yıl	Çelik Konstrüksiyon	Teknolojik Teçhizat
2000	6	-
2001	….	-
2002	(tahmini) ….	< ….

Tablolardan da anlaşılacağı üzere, Gerkonsan’ın ilgili pazarlardaki pazar payları ve ciroları 1998/4 sayılı Tebliğ’de belirtilen eşiklerin altında kalmaktadır. Bu nedenle Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı söz konusu özelleştirme ile ilgili olarak Rekabet Kurumu'na ön bildirimde bulunmamıştır.

Ancak, 1998/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi uyarınca önbildirime tabi olmamakla birlikte bu Tebliğ kapsamında olan özelleştirme yolu ile devralma işlemi taraflarının ilgili ürün piyasasındaki toplam pazar paylarının %25'i veya cirolarının 25 trilyon TL.'yi aşması halinde; devralma işlemlerini

n hukuki geçerlilik kazanabilmeleri için Rekabet Kurulu'ndan izin alınması zorunludur. Bu nedenle, Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından, 17.7.2003 tarihinde yapılan ihalede yüksek fiyat veren ilk üç firma bildirilerek, ilgili devir işleminin 1998/4 sayılı Tebliğ kapsamında incelenmesi talep edilmiştir.

Bildirilen işlem sonucunda, Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’na ait %99.99 oranındaki Gerkonsan hissesinin tamamı ilgili üç şirketten birine devredilecektir. Bu çerçevede, bildirime konu olan işlem, 1998/4 sayılı Tebliğ’in 2. maddesi kapsamında bir devralmadır.

Ancak, Gerkonsan ile teklif veren teşebbüslerden herhangi birinin ilgili piyasalardaki pazar payı ve ciroları toplamının 1998/4 sayılı Tebliğ’in 5 ve 7. maddesi delaletiyle 1997/1 sayılı Tebliğ'de öngörülen pazar payı ve ciro eşiklerinin altında kalması nedeniyle bildirim konusu devir işlemi izne tabi değildir.

J- SONUÇ

Yukarıda yer verilen değerlendirmeler ışığında; Gerkonsan Gerede Çelik Konstrüksiyon ve Teçhizat Fabrikaları Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin %99.99 oranındaki hissesinin özelleştirme yoluyla Törem Ortak Girişim Grubu, Albayrak Turizm Seyahat İnşaat Ticaret A.Ş. ve Teknotes-Oral Baytok Ortak Girişim Grubu’ndan herhangi birine devredilmesinin, 1998/4 sayılı Tebliğ kap

samında bir devir işlemi olduğuna, ancak aynı Tebliğ'in 5. ve 7. maddesi delaletiyle 1997/1 sayılı Tebliğ uyarınca Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olmadığına OY BİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

Sayfa Başı