Danıştay Dördüncü Dairesinin E: 2003/1434, K: 2003/1657 Sayılı Kararı

Danıştay Kararı

Danıştay Dördüncü Dairesinden:

Esas No : 2003/1434

Karar No : 2003/1657

Kanun Yararına Temyiz Eden : Danıştay Başsavcılığı

Davacı : Bateks Tekstil Dış Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi

Atatürk Mah. Yunus Emre Cad. No:11 K:4

İkitelli/İSTANBUL

Davalı : Dış Ticaret Vergi Dairesi Başkanlığı İSTANBUL

İstemin Özeti : Davacı şirket adına, yoklama memurları tarafından yapılan yol denetiminde şirkete ait aracın dur işaretine uymaması nedeniyle 213 sayılı Kanunun 353 üncü maddesinin 10 uncu fıkrası uyarınca özel usulsüzlük cezası kesilmiştir. İstanbul 5. Vergi Mahkemesinin 31.10.2001 günlü ve E:2001/466, K:2001/1723 sayılı, yol denetiminde aracın durmaması nedeniyle Vergi Usul Kanunu uyarınca ceza kesilemeyeceği, kesilen cezanın Vergi Usul Kanununun amacına, tüm vergi kanunla

rının özüne, hukuka ve Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle cezanın kaldırılmasına ilişkin kararını onayan İstanbul Bölge İdare Mahkemesinin 27.6.2002 günlü ve E:2002/1239, K:2002/2610 sayılı kararı ile anılan kararın düzeltilmesi isteminin reddine ilişkin 15.10.2002 günlü ve E:2002/5872, K:2002/3791 sayılı kararının İdari Yargılama Usulü Kanunun 51. maddesi uyarınca Kanun yararına bozulması istenilmektedir.

Tetkik Hakimi Erkan Kunduracı'nın Düşüncesi : 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 127 nci maddesinin (d) bendinde, yoklamaya yetkili memurların, taşıt araçlarını Maliye Bakanlığının belirleyeceği özel işaretle durdurmak ve taşıtta bulundurulması gereken yolcu listesi, fatura veya sevk irsaliyesi, yolcu bileti ile taşıma irsaliyesinin içeriği ile taşınan y

olcu ve malların, miktar ve mahiyetlerini ölçmek, tartmak, saymak yoluyla belirlemeye yetkili oldukları, Kanunun olay tarihinde yürürlükte bulunan 353 üncü maddesinin 10 uncu fıkrasında bu Kanunun 127/d maddesi uyarınca Maliye Bakanlığının özel işeretli görevlisinin uyarısına rağmen durmayan aracın sahibi adına 110.000.000 TL. özel usulsüzlük cezası kesileceği belirtilmiştir. Dosyanın incelenmesinden yoklama memurları tarafından Beylikdüzü'nde yapılan yol denetiminde 11.11.2000 gün ve P 361785 sayılı tutanakla davacı şirkete ait kamyonetin yetkililerin dur işaretine uymadığının tespiti üzerine özel usulsüzlük cezasının kesildiği ve bu cezaya karşı açılan davada, mahkemece dava konusu özel usulsüzlük cezasının verginin hukukiliği ilkesine, yasaya ve Anayasa'ya aykırı olduğu, suçun bütün unsurları tamam olmadan faile ceza verilemeyeceği şeklindeki ceza hukuku ilkesine de aykırı olduğu gerekçesiyle kaldırılmasına karar verilmiş ise de, yürürlükteki düzenlemelere uygun olarak kesilen özel usulsüzlük cezasında yasa ve hukuka aykırılık bulunmadığı görüşüyle özel usulsüzlük cezasını kaldıran mahkeme kararına yönelik itirazı reddeden kararın düzeltilmesine ilişkin İstanbul Bölge İdare Mahkemesi kararının kanun yararına bozulması gerektiği düşünülmektedir.

Danıştay Başsavcısı Harun Çetintemel'in Düşüncesi : Yükümlü şirket adına kesilen özel usulsüzlük cezasına yönelik davayı kabul eden ve dava konusu cezayı kaldıran İstanbul 5. Vergi Mahkemesinin tek hakimle verilen 31.10.2001 günlü ve E:2001/466, K:2001/1723 sayılı ka

rarını onayan İstanbul Bölge İdare Mahkemesinin 27.6.2002 günlü ve E:2002/1239, K:2002/2610 sayılı kararı ile bu kararın düzeltilmesi isteminin reddine ilişkin 15.10.2002 günlü ve E:2002/5872, K:2002/3791 sayılı kararının, hukuka aykırı olduğu belirtilerek, davalı İstanbul Dış Ticaret Vergi Dairesi Başkanlığınca kanun yararına bozulması istemi üzerine konu incelendi;

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 51 inci maddesinde, bölge idare mahkemesi kararlarından, niteliği bakımından yürürlükteki hukuka aykırı bir sonucu ifade edenlerin kanun yararına temyiz olunabileceği belirtilmiştir.

Dava dosyasına göre, 11.11.2000 tarihinde Beylikdüzü mevkiinde yapılan yol denetiminde 34 YTG 06 plaka nolu Bateks Tekstil Dış Ticaret ve Sanayi Limited Şirketine ait beyaz panelvan kamyonetin, özel işaretli özel yoklama yetki belgeli memurların "dur" ihtarına karşın kaçmış olduğuna ilişkin düzenlenen tutanak, özel yetki belgeli memurlarla 74103 sicil nolu polis memuru Kadir Kır ile birlikte imzalanmış ve sözü edilen tuta

nağa dayanılarak özel usulsüzlük cezası kesilmiş bulunmaktadır.

İstanbul 5. Vergi Mahkemesinin, "dur" ihtarına uymama gibi bir sebebe dayalı olarak idarenin vergi cezası kapsamında bir ceza kesmesinin vergi hukukunun özüne ve ruhuna ve Anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle dava konusu özel usulsüzlük cezasını kaldıran sözkonusu kararı, İstanbul Bölge İdare Mahkemesince verilen anılan kararlarla aynı gerekçeyle onanmış ve kararın düzeltilmesi istemi de reddedilmiştir.

213 sayılı Vergi Usul Kanununun "İdarenin yardımı" başlığını taşıyan 7 nci maddesinde, "Bilumum mülkiye amirleri, emniyet amir ve memurları, belediye başkanları, köy muhtarları ve kamu müesseseleri vergi kanunlarının uygulanmasında uygulama ile ilgili memurlara ve komisyonlara ellerindeki bütün

imkanlarla kolaylık göstermeye ve yardımda bulunmaya mecburdurlar" hükmü yer almış, 127 nci maddesinin (d) bendinde de, yoklamaya yetkili memurlara "Nakil vasıtalarını Maliye Bakanlığının belirleyeceği özel işaretlerle durdurmak ve taşıtta bulundurulması icapeden, taşıt pulu, yolcu listesi, fatura veya sevk irsaliyesi, yolcu bileti ile taşıma irsaliyelerinin muhtevası ile taşınan yolcu ve malların miktar ve mahiyetlerini ölçmek, tartmak saymak suretiyle tespit etmek" yetkisi tanınmıştır. Aynı Kanunun 353 üncü maddesinin 10 uncu bendinde ise; bu Kanunun 127 nci maddesi (d) bendi uyarınca Maliye Bakanlığının özel işaretli görevlisinin ikazına rağmen durmayan aracın sahibi adına özel usulsüzlük cezası kesileceği belirtilmiştir.

Bu durumda, yasa ile tanınan yetkileri kullanmak üzere durdurulmak istenilen davacı şirkete ait aracın "dur" ikazına uymayarak kaçtığı 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 131 inci maddesine uygun olarak düzenlenmiş bulunan tutanakla tespit edilmiş bulunduğundan, bu fiil nedeniyle davacı ş

irket adına anılan Kanunun 353/10 uncu maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasını kaldıran sözü edilen vergi mahkemesi hakimliği kararının onanmasına ilişkin İstanbul Bölge İdare Mahkemesinin isteme konu yukarıda değinilen kararlarında kanuna aykırılık açıktır.

Açıklanan nedenlerle, hukuka aykırı olduğu sonucuna ulaşılan İstanbul Bölge İdare Mahkemesinin 27.6.2002 günlü ve E:2002/1239, K:2002/2610 sayılı kararı ile bu kararın düzeltilmesi isteminin reddine ilişkin 15.10.2002 günlü ve E:2002/5872, K:2002/3791 sayılı kararının, 2575 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 51 inci maddesi uyarınca kanun yararına bozulmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

Konuyu temyizen Yüksek Dairenizin takdir ve kararına saygı ile sunarım.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm ve

ren Danıştay Dördüncü Dairesince gereği görüşüldü:

Davacı adına, şirkete ait aracın yoklama memurlarının dur işaretine uymaması nedeniyle Vergi Usul Kanunu'nun 353 üncü maddesinin 10 uncu fıkrası uyarınca özel usulsüzlük cezası kesilmiştir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 148. maddesi uyarınca, Kanunların Anayasa'ya aykırılığı denetiminin ancak Anayasa Mahkemesi tarafından yapılabileceği belirtilmiş olup, yürürlükteki Kanun hükümleri iptal edilmedikçe mahkemelerin bu hükümleri uygulamak zor

unda bulundukları açıktır.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 127 nci maddesinin (d) bendinde, yoklamaya yetkili memurların, nakil vasıtalarını Maliye Bakanlığının belirleyeceği özel işaretle durdurmak ve taşıtta bulundurulması icap eden taşıt pulu, yolcu listesi, fatura veya sevk irsaliyesi, yolcu bileti ile taşıma irsaliyesinin muhtevası ile taşınan yolcu ve malların miktar ve mahiyetlerini ölçmek, tartmak, saymak suretiyle tespit etmeye yetkili oldukları, aynı Kanunun 353. maddesine 4369 sayılı Kanunun 12

. maddesiyle eklenen 10. bendinde, bu Kanunun 127. maddesinin (d) bendi uyarınca Maliye Bakanlığının özel işaretli görevlisinin ikazına rağmen durmayan aracın sahibi adına (281 sıra numaralı Vergi Usul Kanununun Genel Tebliği ile 1.1.2000 tarihinden itibaren Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca belirlenen miktar) 110.000.000 lira özel usulsüzlük cezası kesileceği hükme bağlanmıştır.

Davacı şirkete ait kamyonetin yoklama memurlarınca yapılan yol denetimi sırasında dur uyarısına uymadığının 11.11.2000 günlü ve P 361785 sayılı tutanakla tespit edilmesi üzerine kesilen özel usulsüzlük cezası,

213 sayılı Kanunun 353 üncü maddesinin 10 uncu bendi hükmüne uygun bulunduğundan, söz konusu cezanın kaldırılması yönündeki karara karşı yapılan itirazı ve anılan kararın düzeltilmesi istemini reddeden İstanbul Bölge İdare Mahkemesi kararı niteliği bakımından yürürlükteki hukuka aykırı bir sonuç ifade etmektedir.

Açıklanan nedenle, İstanbul Bölge İdare Mahkemesinin 15.10.2002 günlü ve E:2002/5872, K:2002/3791 sayılı karar düzeltme istemini reddeden kararı ile kesinleşen 27.6.2002 günlü ve E:2002/1239, K:2002/2610 sayılı kararının, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 51. maddesi uyarınca kanun yararına ve hükmün sonuçlarına etkili olmamak koşulu ile bozulmasına, kar

arın bir örneğinin Adalet Bakanlığı ile Danıştay Başsavcılığı’na gönderilmesine ve Resmî Gazete'de yayınlanmasına, 12.6.2003 gününde oybirliğiyle karar verildi.

Sayfa Başı