İki veya Üç Tekerlekli Motorlu Araçların Kumandaları, İkazları ve Göstergelerinin Tanıtımı ile İlgili Tip Onayı Yönetmeliği (93/29/AT)

Madde 1 — Bu Yönetmeliğin amacı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu hükümleri uyarınca, iki veya üç tekerlekli motorlu araçların yapım ve kullanım bakımından karayolu yapısına ve trafik güvenliğine uygunluğunu yerine getirmek üzere, iki veya üç tekerlekli motorlu araçların kumandaları, ikazları ve göstergelerinin tanıtımı bakımından araç tipinin aksam tip onayına ilişkin hükümleri ve bunların uygulanmasına ait usul ve esasları belirlemektir. Kapsam

Madde 2 — Bu Yönetmelik; kumandaları, ikazları ve göstergelerinin tanıtımı konusunda iki veya üç tekerlekli motorlu araç tipine aksam tip onayı belgesi verilmesi işlemlerine dair hükümleri kapsar. Dayanak

Madde 3 — Bu Yönetmelik, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun değişik 29 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır. Tanımlar

Madde 4 — Bu Yönetmelikte geçen; a) Bakanlık : Sanayi ve Ticaret Bakanlığını, b) AT : Avrupa Topluluğunu, c) Onay Kuruluşu: Bir aracın, aksamın veya ayrı teknik ünitenin tip onayından bütün yönleri ile sorumlu olan, onay belgelerini veren ve gerektiğinde geri alan, diğer onay kuruluşlarıyla temasları yürüten, imalatçının üretim uygunluk düzenlemelerine uyup uymadığını belirlemekten sorumlu, teknik servisleri görevlendiren yetkili merci olan Bakanlığı, d) Teknik Hizmetler Kuruluşu (Teknik Servis): Onay Kuruluşu adına deneylerin veya incelemelerin yapılmasında, bir test laboratuvarı olarak Onay Kuruluşunca görevlendirilen kurum veya kuruluşu; bu görevin Onay Kuruluşunun kendisi tarafından da yerine getirilebildiğini, e) İmalatçı: İki veya üç tekerlekli motorlu araçları veya aksam veya ayrı teknik üniteleri imal eden, tip onayı işlemlerinin bütün unsurlarından ve imalatın uygunluğunun sağlanmasından Onay Kuruluşuna karşı sorumlu olan kişi veya kuruluşu, f) MOTOY: Avrupa Topluluğunun 92/61/AT sayılı İki veya Üç Tekerlekli Motorlu Araçlar Tip Onayı Yönetmeliğinin Resmi Gazete'de yayımlanan şekliyle son seviyesini, g) MARTOY: Avrupa Topluluğunun 70/156/AT sayılı Motorlu Araçlar ve Römorkları Tip Onayı Yönetmeliğinin Resmi Gazete'de yayımlanan şekliyle son seviyesini, h) Tip Onayı: Bir aracın, bu Yönetmelikteki teknik şartlara uygunluğunun belgelenmesi işlemini, i) Araç: Araç sınıflarından birine dahil olup, MOTOY'da yapılan tanımlamaya uygun olarak şase üzerine imal edilen iki ve üç tekerlekli mopedler, iki, üç ve dört tekerlekli motosikletler ve sepetli motosikletleri, j) Aksam: Aracın bir parçası olarak ilgili yönetmelik hükümlerine tabi olan ve söz konusu yönetmeliğe göre bu araçtan bağımsız olarak da tip onayı alabilen bir üniteyi, k) Tanıtım Dosyası: Başvuru sahibi tarafından Teknik Hizmetler Kuruluşuna veya Onay Kuruluşuna Tanıtım Bildirimi gereğince verilen bilgi, çizim, fotoğraf ve bunun gibi belgeleri içeren dosyayı, l) Tanıtım Paketi: Tanıtım Dosyası ile Teknik Hizmetler Kuruluşunun veya Onay Kuruluşunun görevlerini yerine getirmeleri sürecinde tanıtım dosyasına eklemiş oldukları deney raporları ve diğer belgeleri, m) Tanıtım Paketi Fihristi: Tanıtım Paketi içinde bulunan belgelerin uygun bir şekilde numaralandırılarak veya bütün sayfaların tanımlanabilmesine imkan verecek şekilde işaretlenerek bir liste halinde yazılmasını, ifade eder. İKİNCİ BÖLÜM Uygulama Usul ve Esasları Tip Onayı Başvurusu

Madde 5 — Tip Onayı Belgesi başvurusuna ilişkin hususlar aşağıda belirtilmiştir. a) Araç için Tip Onayı Belgesi başvuruları, tanıtım paketi içinde tanıtım fihristine uygun olarak düzenlenmiş tanıtım dosyasıyla birlikte imalatçı tarafından Onay Kuruluşuna yapılır. Tanıtım dosyası başvurudan itibaren onayın verildiği veya reddedildiği tarihe kadar onay kuruluşunun incelemesine açıktır. b) Belirli bir tipe ait tip onayı başvuruları, ancak bir onay kuruluşuna yapılabilir. Başvuru sahibi, başka bir ülkenin onay kuruluşuna başvuruda bulunmadığını bir yazı ile Onay Kuruluşuna bildirir. c) Onaylanacak her tip için ayrı bir başvuru yapılır. Tip Onayı İşlemleri

Madde 6 — Onay Kuruluşu, bu Yönetmeliğin eklerinde belirtilen teknik özellikleri sağlayan aracın herhangi bir tipi için MOTOY’un 6 ncı maddesine ve bu Yönetmeliğe göre tip onayı işlemlerini yerine getirir ve Ek II, İlave 2'de örneği bulunan aksam tip onayı belgesini ve tip onayı numarasını verir. Eşdeğer Belgeler

Madde 7 - MOTOY’un 12 nci maddesine göre Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonunun R-60 numaralı Teknik Düzenlemesinin bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte yürürlükte bulunan en son versiyonu ile eşdeğer olup, alternatif olarak R-60'a göre verilen tip onayı belgeleri ve aksam tip onay işaretleri eşdeğer olarak kabul edilir. Yetkili Kuruluşlar

Madde 8 — Onay Kuruluşu olarak Bakanlık bu Yönetmeliğin uygulanmasında sorumludur. Deneyleri yapmaya veya yaptırmaya Teknik Hizmetler Kuruluşu (Teknik Servis) olarak Türk Standartları Enstitüsü (TSE) ve İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) yetkilidir. ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Piyasaya Arz ve Tedbirler, Bildirimler ve Muafiyetler Piyasaya Arz ve Tedbirler

Madde 9 — Kumandaları, ikazları ve göstergelerinin tanıtımı konusunda iki veya üç tekerlekli bir motorlu araçların piyasaya arz edilmesini düzenleyen prosedürler ve tip onayına uygunsuzluk halinde alınan tedbirler MOTOY’da belirtildiği şekilde yapılır. Bildirimler

Madde 10 — Bildirimlere ilişkin hususlar aşağıda belirtilmiştir. a) 2000/74/EC sayılı direktif ile değişik 93/29/EEC sayılı AT direktifi dikkate alınarak hazırlanan bu Yönetmeliğin uygulamaya konulduğu ve Onay Kuruluşu ile görevlendirilen teknik hizmetler kuruluşunun adı ve adresi AT Komisyonuna ve AT üyesi ülkelerin onay kuruluşlarına bildirilir. b) Onay Kuruluşu, tip onayı belgesi verdiği veya reddettiği her araç tipinin doldurulmuş tip onayı belgesinin bir kopyasını bir ay içinde AT üyesi ülkelerin onay kuruluşlarına bildirir. c) Onay Kuruluşunca, bu Yönetmelik hükümlerine göre tip onayı belgesinin reddi veya geri çekilmesi veya tescilin reddi, geri çekilmesi veya satışın yasaklanması gibi alınan kararların dayandırıldığı nedenler ilgili tarafa bildirilir. Ayrıca yürürlükteki mevzuat çerçevesinde alınan kararlarla ilgili tanınan süreler belirtilir. Muafiyetler

Madde 11 — Muafiyetlere ait esaslar aşağıda belirtilmiştir. a) Kumandaları, ikazları ve göstergelerinin tanıtımı konusunda teknolojik olarak gelişmiş bu Yönetmelik kapsamındaki araçlar için tip onayı belgesi talep edilmesi halinde, AT Komisyonuna ve AT üyesi ülkelerin onay kuruluşlarına bilgi verilerek, bunlara Ulusal Tip Onayı Belgesi verilebilir. b) Bu Yönetmeliğin uygulama tarihinden önce trafiğe çıkmış mevcut araçlar bu Yönetmelik hükümlerine tabi değildir. c) Onay Kuruluşu; ordu hizmetleri, sivil savunma, itfaiye hizmetleri ve kamu düzenini korumakla görevli birimler tarafından kullanılmak üzere imal edilen araçları bu Yönetmeliğin şartlarından muaf tutabilir. Eklerin Uyarlanması

Madde 12 — Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinde belirtilen Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu Teknik Düzenlemesindeki her türlü değişikliği dikkate alarak, bu Yönetmeliğin eklerinin teknik ilerlemelere uyarlanması gerekli her türlü değişiklik, MOTOY'un 12 nci ve MARTOY'un 15 inci maddesinde belirtilen Komitenin çalışma prosedürüne uygun olarak yapılır. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Geçici ve Son Hükümler

Geçici Madde 1 — Ulusal Tip Onayı Belgesi alacak yeni iki veya üç tekerlekli motorlu araçlar için imalatçılar, 31/12/2003 tarihinden sonra bu Yönetmeliğe göre Tip Onayı Belgesi almak zorundadır.

Geçici Madde 2 — Bu Yönetmelik yürürlüğe girmeden önce ulusal tip onayı belgesi almış araçlar için imalatçılar, 31/12/2004 tarihinden itibaren bu Yönetmeliğe göre tip onayı belgesi almak zorundadır. Aksi taktirde bu araçların ulusal tip onayı belgesi iptal edilir. Yürürlük

Madde 13 — Bu Yönetmelik yayımı tarihinden üç ay sonra yürürlüğe girer. Yürütme

Madde 14 — Bu Yönetmelik hükümlerini Sanayi ve Ticaret Bakanı yürütür. EK 1 1 - TARİFLER Bu Yönetmeliğin amacına uygun olarak: 1.1 - "Kumanda", sürücü tarafından doğrudan çalıştırılan, aracın veya parçalarından birisinin durumunda ya da çalışmasında bir değişikliğe sebep olan araç veya aksamın herhangi bir parçasıdır. 1.2 - "İkaz", cihazın çalışmasını, şüpheli veya arızalı durumunu ya da çalışmadığını belirten bir sinyaldir. 1.3 - "Gösterge", düzgün çalışma veya sistemin durumu ya da sistemin bir kısmı (örneğin sıvı seviyesi gibi) hakkında bilgi sağlayan cihazdır. 1.4 - "Sembol", bir kumandanın, ikazın veya göstergenin tanımlanmasına imkan veren bir gösterimdir. 2 - İSTENİLEN ŞARTLAR 2.1 - Tanımlama Bu Ekin madde 2.1.5’de belirtilen kumandalar, ikazlar ve göstergeler, bir araca takıldıklarında aşağıdaki istemlere uygun olarak tanımlanmalıdır. 2.1.1 - Bu semboller, arka plana zıt olarak açıkça göze çarpacak şekilde olmalıdır. 2.1.2 - Semboller, tanımlanacak kumanda veya kumanda ikazı üzerine veya hemen yakınına yerleştirilmelidir. Bu mümkün olmadığında, sembol ve kumanda veya ikaz, mümkün olduğu kadar kısa olacak şekilde sürekli kesik çizgi ile birleştirilmelidir. 2.1.3 - Uzun huzme far lambası ışığı, yatay paralel ışık demeti ile ve kısa huzme far lambası ışığı, aşağı doğru eğimli paralel ışık demeti ile temsil edilmelidir. 2.1.4 - Optik (göze hitap eden) ikazlar için kullanılan renklerin anlamları aşağıda liste halinde belirtilmiştir. - Kırmızı : tehlike, - Kehribar : dikkat, - Yeşil : emniyet. Mavi, özellikle uzun huzme far ikazları için kullanılmalıdır. —— • ——