← Resmî Gazete · 15 Ağustos 2002

YÜRÜTME VE İDARE BÖLÜMÜ · Yönetmelik

Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Yayın Yönetmeliği

Yönetmelikler Devlet Bakanlığı ve Başbakan Yardımcılığından: BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve Kapsam

Madde 1 — Bu Yönetmelik ile; Başkanlık, Merkez ve Enstitülere ait tüm yayınların hazırlanışı, basımı, dağıtılması, satışı, telif hakları ve benzeri konulardaki işlemler düzenlenmektedir. Dayanak
Madde 2 — Bu Yönetmelik, 17/7/1963 tarihli ve 278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Kurulması Hakkında Kanunun 498 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değişik 4 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır. Tanımlar
Madde 3 — Bu Yönetmelikte geçen; Kurum: Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumunu (TÜBİTAK), Bilim Kurulu: Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Bilim Kurulunu, Başkan: Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Başkanını, Başkanlık: Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Başkanlığını, Merkez:Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Başkanlığına bağlı Marmara Araştırma Merkezini (MAM), Grup: 278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Kuruluş Kanunu’nun 498 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değişik 6 ncı maddesinde tanımlanan Araştırma Gruplarını, Enstitü: Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Başkanlığına doğrudan bağlı olarak belirlenmiş alanlarda AR-GE faaliyetlerini yürüten ve/veya AR-GE faaliyetlerini destekleyici/ kolaylaştırıcı hizmet veren birimleri, Daire Başkanlığı: Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Başkanlığı Yayınlar ve Tanıtım Daire Başkanlığı’nı, Birim: Yayınlar ve Tanıtım Daire Başkanlığı müdürlüklerini ifade eder. İKİNCİ BÖLÜM Yayın Türleri, İstisnalar ve Yayın Komisyonu Yayın Türleri
Madde 4 — Kurum Yayınları aşağıda belirtilen türlerden oluşur: a) Süreli Yayınlar (Bilim ve Teknik, Bilim-Çocuk, Bilimsel Dergiler vb.), b) Kitaplar, c) Araştırma projeleri kesin raporları arasından seçilmiş olanlar, d) Tanıtıcı Yayınlar (Bültenler, broşürler, kataloglar vb.), e) Bilimsel toplantıların tebliğ ve dokümanları, f) Kaynak eserler (Bibliyografyalar, toplu kataloglar vb.). Ayrıca Kurum personeli tarafından yapılan bilimsel incelemeler, araştırmalar ve derlemeler ile Kurumun gereksinim duyduğu her türlü çalışmanın ürünü, bu esaslar çerçevesinde yayınlanabilir.
Madde 5 — Süreli yayınların hazırlanması, dağıtımı ve satışına ilişkin esaslar Bilim Kurulunca ayrı bir esasla düzenlenir. Ayrıca Merkez, Enstitü, Gruplar ve Başkanlığa bağlı birimler 4 üncü maddede sıralananlardan (c, d, e) ve (f) bendlerinde belirtilen türde yayın yapmak istediklerinde bu konuda Başkan’dan, türüne göre, bir kerelik olur veya kurumiçi periyodik bülten benzeri sürekli yayın için belirli bir süreyi kapsayan olur alırlar. Başkan, gerekli gördüğü hallerde bu tür yayın istemini, Yayın Komisyonuna inceletebilir. Yayın Komisyonu
Madde 6 — Yayın Komisyonu, beş asil üyeden oluşur. Yayınlar ve Tanıtım Daire Başkanı ile Popüler Bilim Kitapları İşletme Müdürü, komisyonun doğal üyesidirler. Komisyonun diğer üç üyesi, Başkan tarafından iki yıl için seçilir. Komisyon Başkanı, Başkan tarafından belirlenir. Bilim ve Teknik Dergisi Yazı İşleri Müdürü de Komisyon toplantılarına danışman üye olarak katılır. Komisyonun toplantı ve karar yeter sayısı üçtür. Yayın Komisyonunun Görev ve Yetkileri
Madde 7 — Yayın Komisyonunun görev ve yetkileri şunlardır: a) Yayımlanmasında yarar görülen tercüme ve telif kitapları belirlemek, b) Yayımlanması kabul edilen kitabın hangi dizide yer alacağına karar vermek, c) Kuruma ilk kez çeviri yapmak üzere başvuran çevirmenlerin deneme çevirilerini ve/veya yayımlanmış başka çevirilerini inceleyerek, uygun olup olmadıklarına karar vermek, d) İtibari sayfa başına ödenecek çeviri ücretini ekonomik göstergeler doğrultusunda saptayarak Bilim Kurulunun onayı için Başkana sunmak. ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Yayınların Hazırlanması, Yayın Hakları, Yayın Haklarının Devri ve Yayın Baskı Adetleri Yayınların Hazırlanması
Madde 8 — Yayın Komisyonunun yayımlanmasına karar verdiği telif ve çeviri kitap veya elektronik yayınlar, Daire Başkanlığınca yayıma hazırlanır. Telif ya da çeviri eser sahipleri, yayınlarını elektronik ortamda disket veya CD’ye yazılmış olarak, ayrıca bilgisayar çıktısıyla birlikte eğer varsa, basıma uygun kalitede şekil ve fotoğraflarıyla birlikte Kuruma teslim ederler. Basılacak kitapların biçim ve teknik özellikleri ile tirajları Daire Başkanlığınca belirlenir. Yazar, çevirmen, bilimsel danışman ve redaktörlerle yapılacak sözleşmeler Başkanın onayı ile kesinleşir. Yayın Hakları
Madde 9 — Kurum tarafından yayımlanmasına karar verilen çeviri ya da telif eserlerin yayın hakları, yayın hakkına sahip kişi veya kuruluştan yayıma hazırlanma sürecinin başlangıcında Kurum tarafından doğrudan veya bir copyright ajansı aracılığıyla alınır. Gerekiyorsa, telif hakkı ve ilgili işlemler için ücret ödenir. Yayın Haklarının Devri
Madde 10 — Basılacak eserler için; yazar, çevirmen ya da proje yürütücüsü Kurum arasında, eserlerin baskı ve yayın hakkının Kuruma devir sözleşmesi imzalanır. Ayrıca adı geçen kişilere basım, dağıtım ve pazarlama işlerinin bu Yönetmelik hükümleri gereğince yapılmasını kabul ettiklerine dair düzenlenecek belge imzalatılır. Yayınların Baskı Adetleri
Madde 11 — Kitapların ilk ve sonraki baskı adetleri, yayının özelliği ve piyasa koşulları dikkate alınarak, ilgili birimin önerisiyle Daire Başkanlığınca belirlenir. Baskı adetlerinin belirlenmesinde, ilk baskıların aylık satış ortalaması ve piyasadan gelen talep dikkate alınır. Süreli yayınların baskı adetleri, her ay dağıtım şirketinden gelen raporlar ve abone sayısındaki değişimler doğrultusunda ilgili birimce saptanır. Diğer yayınların baskı adetleri 5 inci maddede ifade edilen Başkan olurunda belirtilir. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Çeviri ve Telif Ücretleri Çeviri Ücretinin Hesaplanması ve Ödenmesi
Madde 12 — Çeviri ücretinin hesaplanmasında, basılı kitaptaki her 200 kelime bir itibari sayfa olarak işlem görür. Her itibari sayfa için ödenecek birim çeviri ücreti her yıl Yayın Komisyonunun önerisiyle Bilim Kurulu tarafından belirlenir. a) İtibari sayfaların hesaplanması aşağıdaki gibi yapılır: 1) Şekil (resim, grafik, fotoğraf), cetvel, formül gibi kısımlar metinle dolu olarak kabul edilir. 2) Yarım ve yarımdan fazla sayfalar tam olarak sayılır; yarımdan az olanlar hesaba katılmaz. 3) Literatür listesi, indeks ve benzeri sayfalar metin sayfaları gibi değerlendirilir. b) Bilim Kurulunun kabul ettiği itibari sayfa başına ödenecek ücret, çocuk ve gençliğe yönelik diziler için uygulanır. Diğer kitap dizileri için bu birim ücretin yüzde 40 fazlası uygulanır. c) Toplam çeviri ücreti, itibari sayfa başına çeviri ücretiyle, toplam itibari sayfa sayısının çarpımıyla elde edilir. Bu ücret, 2500 adetlik ilk basım için ödenir. Sonraki her 2500 adetlik dilim için, toplam çeviri ücretinin yüzde 25’i tutarında ödeme yapılır. Bu ödemeler toplam baskı adedi 15.000’e ulaşıncaya kadar yapılır. 15.000 adetten sonrası için çeviri ücreti ödemesi yapılamaz. d) Çeviri ücretleri, her baskı tamamlanıp piyasaya sürüldükten sonra, peşin olarak ödenir. e) Herhangi bir surette ilk baskısının yapılmasından vazgeçilen çeviriler için, çevirmene 2.500 adet basılmışcasına ödeme yapılır. Telif Ücretinin Hesaplanması ve Ödenmesi
Madde 13 — Telif eserler için telif ücretinin hesaplanmasında, 12 nci maddenin (a) bendinde belirtilen itibari sayfa hesabı uygulanır. a) Telif eserlerde, her itibari sayfa için Bilim Kurulunca belirlenen birim çeviri ücretinin iki katı uygulanır. b) İlk 2500 adetlik baskı için toplam telif ücreti, toplam itibari sayfa sayısının, her itibari sayfa için belirlenen telif ücretiyle çarpımı sonucunda elde edilen miktardır. c) İzleyen her yeni baskı için ödenecek telif ücreti, itibari sayfa başına o yıl için belirlenmiş olan telif ücretinin toplam itibari sayfa sayısıyla çarpımı sonucunda bulunan değerin, yeni baskı sayısının 2500’e bölünmesiyle oluşan sayı ile çarpılması sonucu elde edilir. d) Eser sahibi birden fazla kişi ise, hesaplanan telif ücreti bu kişiler arasında eşit olarak paylaştırılır. e) Telif ücreti, ilk ve her yeni baskı tamamlanıp kitap piyasaya sürüldükten sonra peşin olarak ödenir. Kurum Personeline Telif ve Çeviri Ücreti Ödenmesi
Madde 14 — Kurum personelinin asli görevleri gereği yaptıkları çalışmalar sonunda meydana getirdikleri ve bu Yönetmelik kapsamına giren eserlerle, yaptıkları çeviriler için telif veya çeviri ücreti ödenmez. Ancak Birim çalışanları dışındaki personelin görev saatleri dışında yazdıkları özgün makale, tebliğ, kitap gibi bilimsel veya teknolojik içerikli eserlerle, yaptıkları çevirilere ücret ödenir. Ödenecek miktar, 12 nci ve 13 üncü maddelerdeki kurallara göre belirlenir. Yayının Maliyetinin Belirlenmesi
Madde 15 — Basılan kitapların maliyet hesabı Daire Başkanlığının ilgili birimince aşağıdaki hususlar gözönünde bulundurularak hesaplanır. a) Çeviri eserlerde, çeviri ücreti, b) Telif eserlerde, telif ücreti, c) Bilimsel danışman ve redaktör ücreti, d) Varsa yayın hakkı, e) Kağıt ve baskı, f) Personel, g) Dağıtım maliyeti, h) Bandrol. Bulunan toplamın baskı sayısına bölünmesi ile o yayının beher nüshasının gerçek maliyeti bulunur. Yayınların dağıtım ve reklam yöntemleri de aynı birimce önerilir ve Başkanın onayı ile kesinleşir. BEŞİNCİ BÖLÜM Basım, Satış Fiyatının Belirlenmesi, Satış ve Dağıtım Basım
Madde 16 — Kurum yayınlarının basım işleri ilke olarak Kurum matbaası yapılır. Ancak Kurum matbaasının olanakları yetersiz kaldığı zaman basım işleri Başkanın onayı ile Kurum dışında yaptırılabilir. Satış Fiyatının Belirlenmesi
Madde 17 — Kurumun satılan yayınları için fiyat saptanırken şu esaslar göz önünde tutulur: a) Kurumun satılan yayınlarının fiyatı gerçek maliyet üzerine Kurum payı eklenerek bulunur. Ancak araştırmayı ve eğitimi özendirici yayınlar için maliyetin altında da bir fiyat belirlenebilir. b)Yıllar itibariyle gerçek maliyet giderleri değiştiğinde, eskiden yayınlanmış kitapların satış fiyatları o günkü gerçek maliyetler dikkate alınarak yeniden belirlenebilir. Bu değerlendirmeler sonucunda belirlenen yayın satış fiyatları Başkanın onayı ile kesinleşir. Satış ve Dağıtım
Madde 18 — TÜBİTAK Yayınları ücret karşılığı satılır. a) Kurum yayınlarının ücretli, ücretsiz, toptan ve perakende, işletmecilik gereği indirimli, indirimsiz, dağıtım, satış ve abone işleri, Daire Başkanlığının önerisi üzerine Başkanın onayı ile kesinleşir. b) Süreli ve süresiz Kurum yayınlarının dağıtım ve satış yöntemleri, mevcut piyasa koşullarına göre Daire Başkanlığının önerisi ve Başkanın onayıyla belirlenir ve uygulanır. c) Defolu, kusurlu görülerek dağıtımdan geri dönen kitaplarla, dağıtım şirketinden iade olarak gelen süreli yayınlar, görev amacına uygun olarak, ilgili birimin önerisi ve Başkanın onayıyla indirimle satılabilir veya ücretsiz dağıtımı yapılabilir. Diğer yayınların dağıtımı ve satışı, ilgili birimlerin önerisi ve Başkanın onayıyla yapılır. ALTINCI BÖLÜM Son Hükümler Yürürlükten Kaldırılan Mevzuat
Madde 19 — 30/5/1995 tarihli ve 22298 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren "Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Yayın Yönetmeliği" yürürlükten kaldırılmıştır. Yürürlük
Madde 20 — Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme
Madde 21 — Bu Yönetmelik hükümlerini Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Başkanı yürütür.