Madde 1 — Bu Yönetmeliğin amacı; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu hükümleri uyarınca tekerlekli tarım veya orman traktörlerinin yapım ve kullanım bakımından karayolu yapısına ve trafik güvenliğine uyma zorunluluğunu yerine getirmek üzere, kumandalarının takılması, konumu, çalışması ve tanınması ile ilgili olarak traktörlere AT Tip Onayı Belgesi verilmesine ilişkin hükümleri ve bunların uygulanmasına ait usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
YÜRÜTME VE İDARE BÖLÜMÜ · Yönetmelik
Tekerlekli Tarım veya Orman Traktörlerinin Kumandalarının Takılması, Konumu, Çalışması ve Tanınması ile İlgili Tip Onayı Yönetmeliği (86/415/AT)
RG 15.01.2002Kurum Sanayi ve Ticaret Bakanlığı
Dayanağı2918 sayılı Kanun m.29
—— • —— Sanayi ve Ticaret Bakanlığından : BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç
Madde 2 — Bu Yönetmelik, tarım veya orman traktörlerine kumandalarının takılması, konumu, çalışması ve tanınması bakımından AT Tip Onayı Belgesi verilmesine ilişkin hususları kapsar.
Hukuki Dayanak
Madde 3 —Bu Yönetmelik, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun değişik 29 uncu maddesi hükmüne dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4 — Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık : Sanayi ve Ticaret Bakanlığını, b) Tekerlekli Tarım veya Orman Traktörleri Tip Onayı Yönetmeliği: 7/1/1999 tarihli ve 23576 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yönetmeliği, c) Tarım veya Orman Traktörü : Tarım veya ormancılıkta kullanılan, ana işlevi çekme gücü sağlamak olan, aletleri çekmek, itmek, taşımak veya tahrik etmek için özel olarak tasarlanmış, en az iki dingilli, lastik tekerlekli, azami tasarım hızı 6 ila 40 km/saat olan, yük ve yolcu taşımak için donatılabilen motorlu araçları, d) Tip Onayı Belgesi: Tekerlekli tarım veya orman traktörlerinin kumandalarının takılması, konumu, çalışması ve tanınmasının bu Yönetmelikte belirtilen hususlara uygunluğu sonucunda traktör için verilen belgeyi, e) AT: Avrupa Topluluğunu, f) Onay Kuruluşu : Tip Onayı Belgelerini veren, gerektiğinde geri alan, Teknik Hizmetler Kuruluşlarını görevlendiren, diğer onay kuruluşlarıyla muhatap olan ve bunlarla temasları yürüten, imalatçının üretim uygunluk düzenlemelerine uyup uymadığını belirlemekten sorumlu Bakanlığı, g) Teknik Hizmetler Kuruluşu (Teknik Servis): Onay Kuruluşunca deneyleri ve kontrolleri yapmak üzere görevlendirilen kurum veya kuruluşu, h) İmalatçı: Tip Onayı işlemlerinin bütün unsurlarından ve imalatın uygunluğunun sağlanmasından, Onay Kuruluşuna ve Teknik Hizmetler Kuruluşuna karşı sorumlu olan, traktörlerin ticari isim, marka veya lisansının sahibi veya temsilcisini, i) Temsilci : İmalatçının bütün sorumluluklarını alarak imalatçı tarafından yetkilendirilen kişi veya kuruluşu, j) Tanıtım Dosyası : Başvuru sahibi tarafından Teknik Hizmetler Kuruluşuna veya Onay Kuruluşuna tanıtım bildirimi gereğince verilen bilgi, çizim, fotoğraf ve bunun gibi belgeleri içeren dosyayı, k) Tanıtım Paketi : Tanıtım dosyasına Onay Kuruluşunun veya Teknik Hizmetler Kuruluşunun görevlerini yerine getirmeleri sırasında eklemiş oldukları deney raporları ve diğer belgeleri, l) Tanıtım Paketi Fihristi: Tanıtım paketi içinde bulunan belgelerin uygun bir şekilde numaralandırılarak veya bütün sayfaların tanımlanabilmesine imkan verecek şekilde işaretlenerek bir liste halinde yazılmasını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM Uygulama Usul ve Esasları
Tip Onayı Belgesi Başvuruları
Madde 5 — Tip Onayı Belgesi başvurusuna ilişkin hususlar aşağıda belirtilmiştir. a) Tekerlekli tarım veya orman traktörlerinin kumandalarının takılması, konumu, çalışması ve tanınması ile ilgili olarak traktör için Tip Onayı Belgesi başvuruları, tanıtım paketi içinde bulunan tanıtım fihristine uygun olarak düzenlenmiş tanıtım dosyasıyla birlikte imalatçı veya yetkili temsilcisi tarafından Onay Kuruluşuna yapılır. Tanıtım paketi başvurudan itibaren onayın verildiği veya reddedildiği tarihe kadar Onay Kuruluşunun incelemesine açıktır. b) Tip Onayı Belgesi başvuruları, ancak bir onay kuruluşuna yapılabilir. Başvuru sahibi, başka bir ülkenin onay kuruluşuna başvuruda bulunmadığını bir yazı ile Onay Kuruluşuna bildirir. c) Onaylanacak her tip için ayrı bir başvuru yapılır.
Tip Onayı İşlemleri
Madde 6 — Bu Yönetmeliğe göre traktörlerin kumandalarının takılması, konumu, çalışması ve tanınması bakımından örneği Ek V’de bulunan belge, AT Tip Onayı Belgesine eklenir.
Yetkili Kuruluşlar
Madde 7 — Onay Kuruluşu olarak Bakanlık bu Yönetmeliğin uygulanmasından sorumludur. Deneyleri yapmaya veya yaptırmaya Teknik Hizmetler Kuruluşu olarak Türk Standartları Enstitüsü (TSE) ile Tarım ve Köyişleri Bakanlığına bağlı Ankara Tarım Alet ve Makinaları Test Merkezi yetkilidir.
Tedbirler
Madde 8 — Tedbirlere ilişkin hususlar aşağıda belirtilmiştir. a) Onay Kuruluşu; Ek I, Ek II, Ek III ve Ek IV’te belirtilen şartları sağlayan traktörün kumandalarının takılması, konumu, çalışması ve tanınmasını gerekçe göstererek, bir traktöre AT tip onayını veya ulusal tip onayını vermeyi reddedemez veya bu traktörün satışını, hizmete girmesini veya kullanımını reddedemez veya yasaklayamaz.
b) Bu Yönetmeliğin şartlarının teknik ilerlemelere uyarlanması için gerekli herhangi bir değişiklik işlemi, Tekerlekli Tarım veya Orman Traktörleri Tip Onayı Yönetmeliğinin 12 nci maddesinde belirtilen hususlara uygun olarak yapılmalıdır.
Bildirim
Madde 9 — Bildirime ilişkin esaslar aşağıda belirtilmiştir. a) Tekerlekli tarım veya orman traktörlerinin kumandalarının takılması, konumu, çalışması ve tanınması ile ilgili 97/54/EC sayılı direktifi ile değişik 86/415/EEC direktifine göre hazırlanan bu Yönetmeliğin uygulamaya konulduğu, AT üyesi ülkelerin onay kuruluşlarına, Gümrük Birliği Ortaklık Komitesine ve AT Komisyonuna bildirilir. b) Tekerlekli tarım veya orman traktörlerinin kumandalarının takılması, konumu, çalışması ve tanınması ile ilgili olarak görevlendirilen Teknik Hizmetler Kuruluşları AT üyesi ülkelerin onay kuruluşlarına, Gümrük Birliği Ortaklık Komitesine ve AT Komisyonuna bildirilir.
Muafiyetler
Madde 10 — Muafiyetlere ait esaslar aşağıda belirtilmiştir. a) Teknolojik olarak gelişmiş tekerlekli tarım veya orman traktörlerinin kumandalarının takılması, konumu, çalışması ve tanınması ile ilgili olarak Tip Onayı Belgesi talep edilmesi halinde, AT Komisyonuna, Gümrük Birliği Ortaklık Komitesine ve diğer ülkelerin onay kuruluşlarına bilgi verilerek tarım veya orman traktörlerinin görüş alanı ve ön cam silecekleri bakımından traktörlere Ulusal Tip Onayı Belgesi verilebilir. b) Bu Yönetmeliğin uygulama tarihinden önce trafiğe çıkmış mevcut tarım veya orman traktörleri, bu Yönetmelik hükümlerine tabi değildir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Geçici ve Son Hükümler
Geçici Madde 1 — Tarım veya orman traktörlerine kumandalarının takılması, konumu, çalışması ve tanınması bakımından AT Tip Onayı Belgesi alacak imalatçılar, bu Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihinden itibaren üç ay içinde bu Yönetmeliğe göre AT Tip Onayı Belgesi almak zorundadır.
Geçici Madde 2 — Bu Yönetmelik yürürlüğe girmeden önce Ulusal Tip Onayı Belgesi almış imalatçılar, 1/6/2002 tarihine kadar bu Yönetmeliğe göre AT Tip Onayı Belgesi almak zorundadır. Aksi takdirde geçiş süresi sonunda araçların Ulusal Tip Onayı Belgeleri iptal edilir.
Yürürlük
Madde 11 — Bu Yönetmelik yayımı tarihinden itibaren 3 (üç) ay sonra yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 12 — Bu Yönetmelik hükümlerini Sanayi ve Ticaret Bakanı yürütür.
Ek I
TARİFLER, AT TİP ONAYI BAŞVURUSU, AT TİP ONAYI
1- TARİFLER
1.1- Traktör tipi
Kumandaların takılması, konumu, çalışması ve tanınması bakımından traktör tipi, kumandaların konumunu ve tanınmasını etkileyebilen iç donanımla ilgili bu tür gerekli hususlarda farklılık göstermeyen traktör tipidir.
1.2- Kumanda
Kumanda, doğrudan çalıştırıldığında, traktörün durumu veya işlevini veya traktöre bağlanan herhangi bir donanımın değiştirilmesini mümkün kılan herhangi bir parçadır.
2- AT TİP ONAYI BAŞVURUSU
2.1- Kumandaların takılması, konumu, çalışması ve tanımlanması konusunda bir traktör tipinin tip onayı için başvuru, traktör imalatçısı veya yetkili temsilcisi tarafından yapılmalıdır. 2.2- Başvuruda, bu Yönetmeliğin şartlarını kapsayan traktör parçalarına ait üç kopya halinde bir açıklama (fotoğraflar veya çizimler) bulunmalıdır. 2.3- Onaylanacak tipi temsil eden bir traktör veya bu Yönetmelikte belirtilen kontrollerin yapılması için gerekli olduğu düşünülen traktörün bu tür parça veya parçaları, tip onayı deneyini yapmaktan sorumlu teknik servise sunulmalıdır.
3- AT TİP ONAYI Ek V’teki örneğe uygun olan bir belge, AT Tip Onayı Belgesine iliştirilmelidir.
Ek II
TEKNİK ŞARTLAR 1- GENEL ŞARTLAR
1.1- Kumandalar; kolaylıkla ulaşılabilir olmalı ve operatörün zorlanmadan veya riske girmeden kumandaları çalıştırabilmesi için bir tehlike oluşturmamalıdır. Kumandalar; herhangi bir kasıtsız çalışmasını veya istek dışı tetikleme hareketini veya tehlikeli olabilecek başka bir çalıştırılma şeklini önleyecek şekilde tasarımlanmalı ve düzenlenmeli veya korunmalıdır. 1.2- Kumandaların semboller vasıtasıyla tanımlanması için kullanılan semboller, Ek III’te belirtilen sembollere uygun olmalıdır. 1.3- Ek III’te belirtilenlerle karıştırılma tehlikesi olmaması kaydıyla, Ek III’te gösterilenlerden başka semboller diğer amaçlar için kullanılabilir. 1.4- Ek IV’te gösterilen boyutlarla orantılı olması sağlanırsa, semboller uygun kabul edilir. 1.5- Semboller, kumandaların üzerinde veya hemen yakınında görünmelidir. 1.6- Semboller, arkalarındaki fonla tezat teşkil etmelidir. 1.7- Semboller, uygulandıkları ölçüde, kumandaların konumu, takılması, çalışması ve tanınmaları konusunda, bu Ekin madde 2 sinde belirtilen özel şartları her ne olursa olsun sağlamalıdır. İmalatçı, bu Yönetmelikte belirtilen şartlara en az eşdeğer etkiye sahip olduklarının kanıtını sağlarsa, diğer düzenlemelere izin verilebilir.
2- ÖZEL ŞARTLAR
2.1- Çalıştırma (Marş) kumandası
Traktörün kontrolsüz bir hareketine neden olabilecek bir risk varsa, motorun çalışması mümkün olmamalıdır. Aşağıda belirtilen hususlar olmadığı taktirde, motor çalıştırılamıyorsa, bu şartın yerine getirildiği kabul edilir: - Vites değiştirme kolu boş konumda veya vites boşta ise, veya
- Vites oranı seçme kolu boş konumda veya vites boşta ise, veya - Debriyaj mekanizması faal durumda değil ise, veya - Hidrostatik tertibat, boş konumda ise veya baskı altına alınmamış ise, veya - Hidrolik aktarma organının takılı olması halinde, buna ait kumanda aksamı kendini otomatik olarak boş konuma getiriyorsa. 2.2- Motor durdurma kumandası Bu tertibatın çalıştırılması, sürekli elle çaba harcanmadan motoru durdurmalıdır. Motorun otomatik olarak yeniden çalışması mümkün olmamalıdır.
Motor durdurma kumandası, marş motoru kumandası ile birleştirilmemeli, arka fon ve diğer kumandalarla zıtlık gösteren bir renkte olmalıdır. Durdurma kumandasının bir düğme olması halinde, kırmızı renkli olmalıdır. 2.3- Diferansiyel kilitleme kumandası Takılı olması halinde, bu kumandanın tanımlanması zorunludur. Diferansiyel kilidi, kumanda konumundan görünür değil ise, işlevi açıkça gösterilmelidir. 2.4- Üç nokta askı mekanizması kumandası 2.4.1- Üç nokta askı mekanizması kumandaları, kaldırma ve indirme işlemlerinin güvenlice yapabilmesini sağlayacak şekilde takılmalı ve/veya traktörle donanım arasında operatörün varlığını gerektirmeyecek şekilde, kaldırma donanımının bağlantı tertibatları üzerine otomatik kavrama parçaları takılmalıdır. Takılı olması halinde, böyle bir kumandanın varlığı gösterilmelidir. 2.4.2- Aşağıdaki koşulların karşılanması halinde, taşınan aletlerin kaldırılması ve indirilmesi için emniyet şartlarının yerine getirildiği kabul edilir:
2.4.2.1- Ana kumandalar Ana kumandalar ve herhangi bir bağlantı, operatörün yerde traktör ile takılı ekipman arasında durduğunda ulaşamayacağı şekilde düzenlenir veya korunur veya aşağıdaki şartlarda harici kumanda takılmalıdır:
2.4.2.2- Harici kumandalar 2.4.2.2.1- Kumandalar, operatörün tehlikeli olmayan bir noktadan bunları çalıştıracak şekilde tasarlanmalı, örneğin, kaldırma mekanizması için hidrolik üç nokta kaldırma kumandaları veya ilave kumandalar, çamurlukların iç duvarları ile şekillendirilen düşey düzlemlerin dışına takılması halinde ve,
2.4.2.2.2- Hidrolik üç nokta askı mekanizması, kumanda her defasında çalıştırıldığında, azami 100 mm’lik hareket miktarını sınırlayan kumandalar vasıtasıyla harekete geçirilir. Bu durumda, ölçme noktaları, üç noktalı bağlantının alt kolları üzerindeki bağlantı noktaları ile oluşturulur veya, 2.4.2.2.3- Hidrolik üç nokta askı mekanizması, sürekli operatör kumandası (dead-man’s control) prensibinde çalışan kumandalar vasıtasıyla çalıştırılır.
2.4.2.3- Dar izli traktörler Sabit veya ayarlanabilir, 1150 mm’yi geçmeyen asgari iz genişliği olan, tek tahrik dingilli traktörlerde, ana kumandalar koltuk merkez konumunda iken, koltuk referans noktasından geçen düşey düzlemin önüne yerleştirilmelidir. 2.4.2.4- İmalatçı, bu Ekin madde 2.4.2.1, madde 2.4.2.2 ve madde 2.4.2.3’te belirtilen şartlara en az eşdeğer etkiye sahip olduklarını kanıtladığı taktirde, diğer düzenlemelere izin verilir.